III SAB/Kr 17/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Zawadzka po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2021 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej Kraków – Prądnik Biały w Krakowie Michała Przybycienia na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. N. na bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie nierozpoznania wniosku skarżącej z dnia 17 lutego 2020 r. o przyznanie zasiłku celowego z przeznaczeniem na zakup żywności na miesiąc czerwiec 2020 r. postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. przyznać od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na rzecz adwokat M. P. – G. wynagrodzenie w kwocie 240 (dwieście czterdzieści) złotych, powiększone o należną stawkę podatku od towarów i usług, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu. Wnioskiem z 17 lutego 2020 r. skarżąca wniosła do MOPS o udzielenie jej pomocy z przeznaczeniem dla syna M. N. w zakresie: zasiłku celowego na zakup żywności na okres od marca do sierpnia 2020 r. zasiłku celowego specjalnego na zakup leków oraz zasiłku celowego specjalnego na kartę KM w miesiącach od lipca do sierpnia 2020 r. Decyzją Prezydenta Miasta z dnia 16 marca 2020 r. nr [...] przyznano zasiłek celowy z przeznaczeniem na zakup żywności na przygotowanie jednego posiłku dziennie dla rodziny skarżącej w wysokości 240 zł z przeznaczeniem dla syna skarżącej M. N. za czerwiec 2020 r. Od powyższej decyzji skarżąca wniosła odwołanie, w którym nie kwestionowała ww. decyzji w zakresie w jakim przyznano zasiłek dla jej syna, a jedynie w zakresie w jakim organ nie przyznał jej tego zasiłku i wniosła o przyznanie również jej pomocy na zakup żywności na miesiące od kwietnia do sierpnia 2020 r. Decyzją z dnia 30 kwietnia 2020 r. nr [...] SKO utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z 16 marca 2020 r. Pismem z 7 lipca 2020 r. skarżąca wniosła to tut. Sądu skargę na ww. decyzję SKO z 30 kwietnia 2020 r. utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta z 16 marca 2020 r., którą przyznano zasiłek celowy z przeznaczeniem na zakup żywności na przygotowanie jednego posiłku dziennie dla rodziny skarżącej w wysokości 240 zł z przeznaczeniem dla syna skarżącej M. N. na czerwiec 2020 r. W skardze skarżąca wskazała, że nie kwestionuje decyzji w zakresie w jakim przyznaje ona zasiłek dla jej syna, a jedynie w zakresie w jakim nie przyznano tego zasiłku jej osobie. W piśmie z 18 stycznia 2021 r. pełnomocnik skarżącej sprecyzował, że w istocie jest to skarga na bezczynność organu pierwszej instancji w zakresie rozpoznania wniosku skarżącej o przyznanie jej zasiłku celowego na zakup żywności, mimo wniosku ze strony skarżącej w tym zakresie, zaś pismo skarżącej z 13 kwietnia 2020 r. zatytułowane "odwołanie" – z uwagi na swoją treść w istocie jest ponagleniem w sprawie zaistniałej bezczynności organu pierwszej instancji. W odpowiedzi na powyższe organ wniósł o odrzucenie skargi względnie o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Sądy administracyjne, stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. -Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137), sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) - dalej "p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 tego przepisu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a ww. przepisu. Stosownie natomiast do art. 149 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa oraz stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (§ 1 pkt 1-3). Jednocześnie sąd stwierdza czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). Bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie określonym terminie wymieniony organ nie podejmie żadnych czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie jednakże mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem stosownego aktu lub nie, podjął czynności (T. Woś (w:) T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Postępowanie sądowoadministracyjne, Warszawa 2004, s. 84). Przede wszystkim jednak aby można było mówić o bezczynności organu konieczne jest stwierdzenie, że w ogóle był on obowiązany działać. Taki obowiązek niewątpliwie nakłada na organ fakt skutecznego złożenia przez stronę wniosku o udzielenie świadczeń z pomocy społecznej. Żądanie zawarte we wniosku strony wyznacza natomiast zakres działania organu. Stan faktyczny sprawy wskazuje, że skarżąca nie złożyła wniosku o przyznanie jej zasiłku celowego na zakup żywności na czerwiec 2020 r. Jednoznacznie wynika to z treści wniosku z 17 lutego 2020 r. (k.72). Za wniosek o udzielenie skarżącej ww. pomocy nie można uznać – jak chce pełnomocnik skarżącej – żądania sformułowanego w treści odwołania skarżącej z 13 kwietnia 2020 r. (k. 132), które to ma w zamierzeniu pełnomocnika skarżącej stanowić ponaglenie. Z treści odwołania skarżącej z 13 kwietnia 2020 r. jednoznacznie wynika, że odwołuje się ona od decyzji organu pierwszej instancji w zakresie w jakim nie przyznano jej omawianego zasiłku. W konsekwencji skutecznego wniesienia ww. odwołania organ odwoławczy wydając decyzję utrzymującą decyzję organu pierwszej instancji ponownie rozpoznał sprawę merytorycznie w zakresie żądania wniosku skarżącej z 17 lutego 2020 r. i z uwzględnieniem zarzutów odwołania z 13 kwietnia 2020 r. Ponadto odwołanie skarżącej z 13 kwietnia 2020 r. nie może być uznane za ponaglenie – jak chce pełnomocnik skarżącej - albowiem zgodnie z treścią art. 37 K.p.a. służy ono stronie dopiero gdy nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub 35 § 1 K.p.a. Tymczasem organ nie miał obowiązku działania w sprawie z uwagi na brak wniosku skarżącej w przedmiotowym zakresie. Już sama konstrukcja myślowa przyjęta przez pełnomocnika skarżącej, że to samo pismo tj. odwołanie skarżącej z 13 kwietnia 2020 r. stanowi jednocześnie ponaglenie i wniosek, którego to ponaglenie dotyczy – jest nie do przyjęcia. Jak wskazano powyżej, dopiero brak reakcji organu na wniosek strony daje możliwość wniesienia ponaglenia, a zatem z samej istoty tej instytucji wynika, że wniosek i ponaglenie muszą nastąpić w dwóch czynnościach strony skorelowanych czasowo w ten sposób, że złożenie ponaglenia następuje po bezowocnym wniesieniu wniosku. Na marginesie Sąd stwierdza, że nawet gdyby przyjąć, że odwołanie skarżącej z 13 kwietnia 2020 r. stanowi wniosek o przyznanie pomocy w omawianym zakresie to należałoby konsekwentnie uznać, że w sprawie brak jest ponaglenia, które z kolei jest wymagane dla skutecznego wniesienia skargi na bezczynność (art. 53 § 2b p.p.s.a.). W konsekwencji powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził, że skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na podstawi art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.