III SAB/Kr 2/20

Kraków, dnia 22 stycznia 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Janusz Bociąga po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. J. na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego w przedmiocie egzekucji z nieruchomości postanawia: odrzucić skargę Pismem z dnia 13 grudnia 2019 r. M. J. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego w przedmiocie egzekucji z nieruchomości. W odpowiedzi na skargę Prezes Sądu Rejonowego wniósł o jej odrzucenie jako niepodlegającej kognicji sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej P.p.s.a.), sądy administracyjne powołane są do rozpoznawania spraw sądowoadministracyjnych. Z kolei stosownie do art. 3 § 2 wskazanej ustawy, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na szeroko pojmowane akty i czynności organów administracji publicznej, a także na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowanie przez te podmioty. Przy czym skarga na bezczynność - zgodnie z art. 3 § 8 i 9 P.p.s.a. - może dotyczyć wyłącznie spraw określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 P.p.s.a. (decyzje administracyjne, niektóre postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym oraz inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, podjęte zarówno w ramach postępowania administracyjnego oraz innym wskazanych w tym przepisie procedur, jak i poza nimi). Ponadto sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (§ 2a i § 3). Z wymienionych przepisów wynika, że wniesienie skargi na bezczynność organu administracji możliwe jest wyłącznie w przypadkach przewidzianych w punktach 1-4 artykułu 3 § 2 P.p.s.a. Należy przy tym zaznaczyć, że bezczynność organu administracji publicznej ma miejsce wówczas, gdy organ ma obowiązek podjąć działania w formie określonej prawem i w terminie określonym przez prawo, lecz tego nie czyni. Dotyczy to zatem sytuacji, gdy przepis prawa przewiduje działanie organu, zaś organ jest w zwłoce, gdyż w wymaganym terminie nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub opieszale prowadzi postępowanie i nie kończy go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu bądź czynności. Warunkiem dopuszczalności skargi na bezczynność organu jest przede wszystkim wystąpienie podstawy prawnej do określonego zachowania się organu wobec żądania strony, zaś kontrola sądu sprowadza się do sprawdzenia, czy sprawa podlega załatwieniu przez organ w drodze aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej. Pogląd taki wyraził wielokrotnie Naczelny Sąd Administracyjny, m.in. w wyroku w sprawie o sygn. akt I SAB 90/98 z dnia 5 lutego 1999 r., LEX nr 48016, w wyroku w sprawie o sygn. akt IV SA 961/99 z dnia 13 czerwca 2001 r., LEX nr 78938 oraz postanowieniu w sprawie o sygn. akt IV SAB 166/97 z dnia 2 czerwca 1998 r., LEX nr 43260. Skarżąca przedmiotem skargi uczyniła bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego w sprawie egzekucji z nieruchomości. W związku z powyższym wyliczeniem spraw podlegających właściwości wojewódzkiego sądu administracyjnego, a także wobec istoty sprawy sądowoadministracyjnej wynikającej z art. 1 P.p.s.a., nie ulega wątpliwości, że żądanie skarżącej nie ma charakteru administracyjnoprawnego. Z treści skargi oraz ze stanowiska procesowego Prezesa Sądu, a także z udostępnionych przez niego akt wynika, że skarżąca domaga się rozpoznania spraw podlegających właściwości sądu powszechnego. Sądy administracyjne nie sprawują bowiem kontroli nad czynnościami podejmowanymi przez prezesów sądów rejonowych. To samo dotyczy nadzoru jurysdykcyjnego wykonywanego przez sądy powszechne. Skoro zatem skarga w tego rodzaju sprawie nie jest dopuszczalna, to za niedopuszczalną należy uznać również skargę na bezczynność organu w tej sprawie. W konsekwencji, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.