III SAB/Kr 25/12

Kraków, dnia 29 listopada 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Janusz Kasprzycki po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego J. L. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w sprawie ze skargi K. J. na przewlekłość postępowania Komendanta Wojewódzkiego Policji postanawia przyznać wynagrodzenie radcy prawnemu J. L. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie kwotę 120,00 (słownie: sto dwadzieścia) złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, podwyższoną o stawkę podatku od towarów i usług obowiązującą dla tego rodzaju czynności w dniu orzekania. Postanowieniem z dnia 31 sierpnia 2012 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie przyznał skarżącemu K. J. prawo pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie radcy prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych. Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych wyznaczyła pełnomocnikiem z urzędu radcę prawnego I. Z., która sporządziła dla skarżącego opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, przedkładając jej odpis wraz z wnioskiem o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej Sądowi. Za wykonane na zasadzie prawa pomocy zastępstwo prawne radca prawny I. Z. otrzymała do Skarbu Państwa wynagrodzenie. Pismem z dnia 8 listopada 2012 r. Dziekan Rady OIRP poinformował Sąd o cofnięciu radcy prawnemu I. Z. pełnomocnictwa w sprawie i wyznaczeniu do tej roli radcy prawnego J. L. W dniu 19 listopada 2012 r. wpłynęły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego sporządzone przez r. pr. J. L.: - opinia o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie, - wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, - skarga kasacyjna od postanowienia WSA w Krakowie z dnia 24 lipca 2012 r. sygn. akt III SAB/Kr 25/21 o odrzuceniu skargi. Podjęcie dwu ostatnich działań r. pr. J. L. tłumaczyła pisemnym żądaniem skarżącego co do wniesienia środków zaskarżenia oraz treścią art. 28 ust. 8 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego. Po orzeczonym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie przywróceniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 14 czerwca 2013 r., sygn. akt. I OSK 921/13, orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej K. J. W dniu 5 lipca 2013 r. radca prawny J. L. złożyła wniosek o zwrot kosztów udzielonej z urzędu K. J. pomocy prawnej. Postanowieniem z dnia 16 sierpnia 2013 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie oddalił wniosek r. pr. J. L. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy. W uzasadnieniu wskazano, że prawo pomocy udzielone K. J. zostało już zrealizowane przez pierwotnie ustanowionego pełnomocnika – r. pr. I. Z., która sporządziła pisemną opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Sprzeciw od powyższego postanowienia wniosła radca prawny J. L., wskazując, że za czynności sporządzenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej oraz wniesienia samej skargi, tj. czynności, których nie wykonał poprzedni pełnomocnik prawny reprezentowanej przez nią strony, winna otrzymać wynagrodzenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 zd. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej jako P.p.s.a.), w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. W związku z powyższym, na skutek prawidłowo wniesionego przez radcę prawnego J. L. sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego z dnia 16 sierpnia 2013 r., postanowienie to utraciło moc, a sprawa podlega ponownemu rozpoznaniu przez Sąd. Stosownie do art. 250 P.p.s.a., wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Zasady przyznawania wynagrodzenia radcom prawnym ustanowionym pełnomocnikami stron z urzędu zostały określone w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.). Zgodnie z § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b) tego rozporządzenia, za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, stawka minimalna wynosi 50% stawki należnej w pierwszej instancji, nie mniej niż 120 zł. Na podstawie § 16 ww. rozporządzenia, wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części. Nie może budzić wątpliwości pogląd, powszechnie panujący zresztą w orzecznictwie sądów administracyjnych, zgodnie z którym pełnomocnik ustanowiony z urzędu otrzymuje wynagrodzenie za faktycznie udzieloną pomoc prawną, przy czym udzielenie pomocy prawnej przez pełnomocnika z urzędu powinno zmierzać bezpośrednio do poprawy lub ochrony sytuacji prawnej osoby, której pomoc jest udzielana (por. np. postanowienia NSA: z dnia 15 kwietnia 2010 r., sygn. akt II OZ 321/10, z dnia 17 września 2012 r., sygn. akt II FZ 727/12). W okolicznościach rozpatrywanej sprawy bezspornym jest, że radca prawny J. L., obok opinii stwierdzającej brak podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, którą to czynność istotnie można by uznać za tożsamą z opłaconymi wcześniej działaniami poprzedniego pełnomocnika r. pr. I. Z., dokonała następnie kolejnych czynności, które uznać należy za zmierzające do ochrony sytuacji prawnej skarżącego. Mianowicie pełnomocnik złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej wraz z samą skargą, która została rozpoznana merytorycznie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Nie wchodząc w ocenę postępowania profesjonalnego pełnomocnika procesowego i jego relacji z reprezentowanym, polegających na sporządzeniu skargi kasacyjnej mimo uprzedniego stwierdzenia braku podstaw do jej wniesienia, stwierdzić należy, że sporządzenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi oraz wniesienie samej skargi były czynnościami faktycznie wykonanymi. Skoro więc pomoc prawna została przez r. pr. J. L. skarżącemu faktycznie udzielona, nie ma podstaw do odmowy przyznania jej wynagrodzenia, stosownie do przepisu § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b) rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.). Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 250 w zw. z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. 2012 r. poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.