III SAB/Kr 25/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Magdalena Gawlikowska po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. F. na bezczynność Starosty Tatrzańskiego w przedmiocie rozpoznania wniosków i wezwań w postępowaniu prowadzonym pod znakiem: GG-RDG.6621.2.541.2024 postanawia: odrzucić skargę Skarżący A. F. wniósł skargę na bezczynność Starosty Tatrzańskiego w przedmiocie rozpoznania wniosków i wezwań w postępowaniu prowadzonym pod znakiem: GG-RDG.6621.2.541.2024. Z akt sprawy wynika, że 3 i 4 grudnia 2024 r. skarżący zwrócił się z wnioskiem o dokonanie z urzędu wyodrębnienia ciała hipotecznego w obrębie działki ewidencyjnej nr [...] obręb [...] miasta Z., które konfiguracją swoich granic odpowiadać będzie bocznej odnodze ul. [...]– drodze gminnej znajdującej się w posiadaniu Gminy Miasto Zakopane co najmniej od lat 50-tych XX wieku – o szerokości 6,00 m. (...). W odpowiedzi na przekazane wnioski Starosta Tatrzański pismem z 31 grudnia 2024 r. znak: GG-RDG.6621.2.541.2024 udzielił wnioskodawcy niezbędnych informacji, w związku z kwestią aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków. W szczególności organ wskazał, że skarżący powołuje się na operat zatwierdzony przez Starostę Tatrzańskiego, który byłby podstawą wprowadzenia żądanych zmian w ewidencji gruntów i budynków, jednakże tutejszy organ nie ma wiedzy o takim opracowaniu geodezyjnym. W związku z powyższym organ wezwał wnioskodawcę, na podstawie art. 64 § 2 K.p.a., do uzupełnienia braków formalnych wniesionego podania poprzez wskazanie numeru identyfikacyjnego dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego stanowiącej podstawę do aktualizacji ewidencji gruntów i budynków. W odpowiedzi na ww. pismo Starosty skarżący pismem z 21 stycznia 2025 r. ponowił swoje żądanie wskazując, że podstawą wyodrębnienia jest operat techniczny nr [...]. W jego ramach wyodrębniono parcelę l.kat. [...] z parceli [...]. Parcela [...] została wydzielona jako droga publiczna. Gmina Miasto Zakopane nabyła jej własność na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13.10.1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. Uzasadnione i konieczne jest zdaniem skarżącego uregulowanie na rzecz Gminy Miasto Zakopane prawa własności do części działki ewid. nr [...] obręb [...] miasta Z., przez którą przebiega droga znajdująca się w zarządzie Burmistrza Miasta Zakopane. Jest to droga, która została wykonana i pozostaje utrzymywana przez Gminę Miasto Zakopane. Droga ta stanowi dojście i dojazd do nieruchomości – dz. ewid. nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] – obręb [...] miasta Z. Skarżący podtrzymał żądanie aktualizowania mapy ewidencyjnej gruntów o wydzielenie nowego ciała hipotecznego w postaci drogi prowadzącej do jego nieruchomości (działki [...]). Wraz z ww. pismem skarżący wniósł ponaglenie do Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. W odpowiedzi na pismo skarżącego z 21 stycznia 2025 r. Starosta Tatrzański pismem z 29 stycznia 2025 r. udzielił ponownie stosownych wyjaśnień. W szczególności, odnośnie żądania dokonania z urzędu wyodrębnienia ciała hipotecznego w obrębie działki ewidencyjnej [...] obręb [...] miasta Z. oraz stwierdzenia jakoby podstawą takiego działania miałby być operat techniczny nr [...], w ramach którego wyodrębniono parcelę l.kat. [...] z parceli l.kat. [...], wyjaśniono, że działka ewidencyjna nr [...] obr. [...] ma uregulowany stan prawny, a wszelkie działania polegające na wyodrębnieniu w niej nowego ciała hipotecznego byłyby naruszeniem norm prawnych, w tym prawa własności. Dla wyjaśnienia tej kwestii Starosta Tatrzański pozyskał w Wydziale Ksiąg Wieczystych przy Sądzie Rejonowym w Zakopanem "Wykaz zmian na działkę ewid. [...] obręb [...] – Z.", tj. mapę służącą za podstawę wpisu z księdze wieczystej, prowadzonej dla nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako przedmiotowa działka. Jak z niego wynika, działka ew. [...] obr. [...] powstała z parcel gruntowych [...], [...] oraz parcel budowlanych [...] i [...], a nie jak sugeruje skarżący we wniosku, z parceli l.kat. [...]. (...) W przedmiotowej sprawie po zbadaniu wszelkich dostępnych dokumentów w zasobie geodezyjnym i kartograficznym, jak również w zbiorach dokumentów ksiąg wieczystych Starosta Tatrzański nie znalazł podstaw do realizacji wniosku skarżącego poprzez podjęcie działań z urzędu. Postanowieniem z 5 lutego 2025 r. Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego stwierdził, iż Starosta Tatrzański nie dopuścił się bezczynności oraz przewlekłości postępowania w sprawie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący wniósł o stwierdzenie, że Starosta Tatrzański dopuścił się bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania o charakterze rażącego naruszenia prawa w postępowaniu znak GG-RDG.6621.2.541.2024 - zgodnie z art. 149 § 1 pkt. 3 w zw. z § 1a p.p.s.a.; ukaranie dyscyplinarne urzędników winnych naruszenia prawa - winnych zaistniałej bezczynności; przyznanie na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. od Starosty Tatrzańskiego na rzecz A. F. sumy pieniężnej w wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania. W motywach skargi skarżący powtórzył argumentację zawartą we wniosku z 3 i 4 grudnia 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143) dalej: p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Zakres właściwości sądów administracyjnych określa art. 3 p.p.s.a. Zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zakres przedmiotowy kontroli określa art. 3 § 2 i § 3 p.p.s.a. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. przedmiotem skargi może być bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. W orzecznictwie podkreśla się, że w takim przypadku przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie (por. wyrok NSA z 5 lutego 2019 r., sygn. akt I OSK 1443/19, orzeczenia.nsa.gov.pl). Skarżący zarzuca Staroście Tatrzańskiemu bezczynność polegającą na zaniechaniu rozpoznania zgłoszonych przez niego wniosków w postępowaniu prowadzonym pod sygnaturą GG-RDG.6621.2.541.2024. Jak wynika z odpowiedzi na skargę i przedstawionych Sądowi akt, pod tą sygnaturą zarejestrowano pismo skarżącego z 3 i 4 grudnia 2024 r., w którym żądał on wyodrębnienia przez organ z urzędu ciała hipotecznego na działce nr [...] obręb [...] w Zakopanem i aktualizacji w tym zakresie informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Zdaniem skarżącego konieczne jest uregulowanie na rzecz Gminy Miasta Zakopane prawa własności do części działki ewid. nr [...] obręb [...] miasta Z., przez którą przebiega droga znajdująca się w zarządzie Burmistrza Miasta Zakopane. Jest to droga, która została wykonana i pozostaje utrzymywana przez Gminę Miasta Zakopane. Droga ta stanowi dojście i dojazd do nieruchomości – dz. ewid. nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] – obręb [...] miasta Z. Jednocześnie działka nr [...] stanowi własność skarżącego. W tym miejscu zauważyć należy, że zgodnie z art. 61 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Jednocześnie, zgodnie z art. 24 ust. 2a ustawy Pgik organ ewidencyjny może dokonać aktualizacji ewidencji z urzędu lub na wniosek właścicieli oraz władających gruntami na zasadzie samoistnego posiadania. Odbywa się to, stosownie do art. 24 ust. 2b ustawy Pgik, w trybie czynności materialno-technicznej albo decyzji administracyjnej, a wybór trybu uzależniony jest od dokumentacji stanowiącej podstawę zmiany, a także treści żądania podmiotu zainteresowanego. Oceniając charakter pism skarżącego z 3 i 4 grudnia 2024 r. przez pryzmat przywołanych norm należy stwierdzić, że nie stanowią one wniosku, o którym mowa w art. 61 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Taki wniosek musiałby bowiem wyrażać wolę wszczęcia postępowania we własnej sprawie. Tymczasem skarżący w sformułowanych wnioskach nie powołał się na własny interes prawny związany z prawem podmiotowym w zakresie działki ewidencyjnej nr [...], tym samym nie wnioskował o wszczęcie postępowania administracyjnego w tym zakresie na swój wniosek. Z treści pism jasno wynika, że skarżący, choć zainteresowany rozstrzygnięciem, oczekiwał podjęcia przez organ działań z urzędu. Konsekwencje takiej oceny są dwie. Po pierwsze, organ nie miał w tej sytuacji obowiązku wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, o którym stanowi art. 61a § 1 k.p.a. (por. postanowienie WSA w Gdańsku z 16 października 2018 r., II SAB/Gd 88/18, wyrok WSA w Warszawie z dnia 8 listopada 2021 r., VII SA/Wa 1367/21, wyrok NSA z 6 września 2023 r., sygn. akt I OSK 925/22). Po drugie, w takiej sytuacji nie przysługuje skarga na bezczynność, bowiem pisma skarżącego z 3 i 4 grudnia 2024 r. nie inicjowały postępowania, które zmierzałoby do wydania w sprawie skarżącego aktu lub podjęcia czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a., a tylko w takich postępowaniach dopuszczalna jest skarga na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Jedynie na marginesie należy wskazać, że Starosta Tatrzański w piśmie z 29 stycznia 2025 r. znak: GG-RDG.6621.2.541.2024 udzielił skarżącemu wyczerpujących wyjaśnień w sprawie, co zostało poprzedzone badaniem dokumentów z ksiąg wieczystych i uznaniem, że nie ma podstaw do działania zgodnie z wnioskami skarżącego. W tej sytuacji na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.