III SAB/Kr 26/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Lechowski Sędziowie WSA Bożenna Blitek WSA Barbara Pasternak (spr.) Protokolant Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lutego 2012 r. sprawy ze skargi S. T. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego postanawia: I. umorzyć postępowanie sądowe, II. przyznać od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na rzecz adwokata E. O. - Kancelaria Adwokacka K ul. [...] tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 240 zł (słownie: dwieście czterdzieści złotych) podwyższoną o podatek od towarów i usług przewidziany dla tego rodzaju czynności. S. T. w piśmie opatrzonym datą 1 marca 2011 r., które wpłynęło do organu 3 marca 2011 r, zarzuciła Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu bezczynność polegającą na nierozpatrzeniu jej odwołania od decyzji "Burmistrza Miasta z dnia [...] 2010r. znak: [...]". Z akt administracyjnych wynika jednak, że skarżącej chodzi o odwołanie od decyzji Burmistrza Miasta z dnia [...] 2010 r. znak: [...]. Skarżąca bowiem wskazała w skardze jako decyzję, od której odwołała się do SKO, pismo z dnia 5 sierpnia 2010 r. znak [...], skierowane przez Burmistrza Miasta do SKO, wraz z którym przekazano odwołanie skarżącej od decyzji Burmistrza z dnia [...] 2010 r. znak [...] ( k. 4 akt, dołączone do skargi). Skarżąca podniosła, że od wniesienia odwołania minęło ponad siedem miesięcy i brak decyzji SKO. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie i wskazało, że decyzją z dnia 28 grudnia 2010 r. znak: [...] uchyliło zaskarżoną decyzję Burmistrza i sprawę przekazało do ponownego rozpatrzenia organowi l instancji. W piśmie opatrzonym datą 22 kwietnia 2011 r. skarżąca wskazała, że SKO przysłało jej decyzję z dnia 28 grudnia 2010 r. dopiero 29 marca 2011 r. W ocenie skarżącej skarga na bezczynność SKO jest nadal zasadna, ponieważ z nadesłanej decyzji nie wynika, iż została ona wysłana także do Burmistrza i organ ten w żaden sposób nie ustosunkował się do wydanej przez Kolegium decyzji, a Kolegium wydało swoją decyzję dopiero po interwencji prokuratora. W piśmie opatrzonym datą 8 czerwca 2011 r. skarżąca wniosła o przyznanie jej prawa pomocy, w tym ustanowienie adwokata z urzędu. Przedstawiła również przebieg postępowania związanego z jej skargami do prokuratora na działania organów administracji. Referendarz sądowy WSA w Krakowie postanowieniem z dnia 1 lipca 2011 r. zwolnił skarżącą od kosztów sądowych oraz ustanowił dla skarżącej adwokata. Rozprawa wyznaczona na dzień 5 lipca 2011 r. została odroczona, lecz skarżąca w tym dniu złożyła wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Dlatego WSA w Krakowie postanowieniem z dnia 26 września 2011 r. odmówił sporządzenia uzasadnienia. Na rozprawie w dniu 15 lutego 2012 r. pełnomocnik skarżącej wniósł o umorzenie postępowania oraz zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu oraz oświadczył, że koszty te nie zostały pokryte w całości ani w części. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wniesienie skargi na bezczynność organów jest możliwe w wypadkach przewidzianych w pkt 1-4a. W przedmiotowej sprawie skarżąca zarzuca SKO bezczynność w rozpatrywaniu odwołania skarżącej od decyzji Burmistrza Miasta z dnia [...] 2010 r. znak: [...]. Zatem jest to skarga wniesiona na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 w związku z pkt 1 ppsa. Z przedstawionych wyżej okoliczności oraz z akt administracyjnych wynika, że skarga na bezczynność SKO wpłynęła do organu 3 marca 2011 r., a rozpatrzenie odwołania od decyzji Burmistrza Miasta, co do którego zarzucono Kolegium bezczynność, nastąpiło poprzez wydanie decyzji z dnia 28 grudnia 2010 r. znak: [...]. Należy jednak pamiętać o treści art. 109 kpa, który stanowi, że decyzję doręcza się stronom na piśmie lub za pomocą środków komunikacji elektronicznej. Skoro zaś w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym nie zachodziły okoliczności opisane w art. 14 § 2 kpa, to zgodnie z art. 110 kpa organ administracji publicznej, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili jej doręczenia. W kontrolowanym postępowaniu doręczenie decyzji Kolegium skarżącej nastąpiło 31 marca 2011 r., co wynika z potwierdzenia odbioru decyzji znajdującego się w katach administracyjnych (k. 22). Zatem dopiero w tym dniu skarżąca mogła się zapoznać z treścią decyzji i także od tego dnia rozpoczął bieg termin do wniesienia odwołania od tej decyzji. Podkreślić trzeba, że o tym, czy organ pozostaje w bezczynności, Sąd rozstrzyga na podstawie stanu istniejącego w dniu wniesienia skargi. Skoro więc decyzja SKO z dnia 28 grudnia 2010 r. została doręczona skarżącej 31 marca 2011 r., a skargę na bezczynność wniosła skarżąca 3 marca 2011 r., należało uznać, że dniu wniesienia skargi SKO pozostawało w bezczynności. Jedną z cech aktu administracyjnego jest jego zewnętrzny charakter, co oznacza, że akt ten musi być doręczony lub zakomunikowany stronie. Dlatego decyzja sporządzona, ale nie doręczona stronie, nie załatwia sprawy administracyjnej, gdyż wprawdzie z chwilą jej podpisania wiąże organ lecz wywołuje skutki prawne na zewnątrz dopiero z chwilą jej wprowadzenia do obrotu prawnego, co ma miejsce z chwilą jej doręczenia którejkolwiek ze stron postępowania. Uprawnione jest zatem stwierdzenie, że decyzja administracyjna jest wydana z chwilą jej doręczenia, gdyż z tą chwilą wchodzi ona do obrotu prawnego. Stanowisko takie znajduje odzwierciedlenie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (wyrok WSA w Warszawie z dnia 22 listopada 2005 r. sygn. akt II SA/Wa 1591/05, LEX nr 192504, wyrok WSA w Olsztynie z dnia 30 grudnia 2009 r. sygn. akt. II SA/Ol 960/09) i prezentowane jest w piśmiennictwie. Ustalenie, że SKO pozostawało w bezczynności jest tym bardziej uprawnione, jeśli wziąć pod uwagę, że odwołanie od decyzji organu l instancji skarżąca wniosła 30 lipca 2010 r. , zatem nie tylko w dniu wniesienia skargi, ale także w dniu sporządzenia decyzji przez Kolegium naruszone były terminy załatwiania spraw określone w art. 35 kpa. Jednakże, mimo iż w niniejszej sprawie SKO pozostawało w bezczynności, postępowanie sądowe podlega umorzeniu jako przedmiotowe z uwagi na brak możliwości zastosowania przez sąd trybu przewidzianego w art. 149 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność nie mógłby bowiem zobowiązać organu do wydania w określonym terminie aktu, który został wydany już po wniesieniu skargi, lecz przed jej rozpoznaniem przez sąd. Stanowisko takie zajął Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 26 listopada 2008r. sygn. akt l OPS 6/08 (Lex omega nr 463487), orzekając, że "Przepis art. 161 § 1 pkt 3 ppsa ma zastosowanie także w przypadku, gdy po wniesieniu skargi na bezczynność organu - w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a tej ustawy - organ wyda akt lub dokona czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, co do których pozostawał w bezczynności". Wyjaśnić zaś trzeba, że na podstawie art. 269 § 1 ppsa uchwały składu siedmiu sędziów NSA są co do zasady wiążące dla sądów administracyjnych. Zauważyć też trzeba, że gdyby wydanie przez Kolegium żądanego aktu po wniesieniu skargi, ale przed zamknięciem rozprawy skutkowało oddaleniem skargi, mogłoby to w konsekwencji prowadzić do lekceważenia przepisów wyznaczających organom administracyjnym terminy załatwienia spraw i skarga na bezczynność organu przestałaby spełniać swoje zadanie, ponieważ stałaby się tylko iluzorycznym środkiem przymuszenia do terminowego załatwienia spraw przez organy administracyjne. W związku z powyższym na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ppsa należało orzec jak w punkcie l sentencji i umorzyć postępowanie sądowe. Odnośnie rozstrzygnięcia zawartego w punkcie II sentencji wskazać trzeba, że stosownie zaś do art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982r. Prawo o adwokaturze (Dz. U. z 2009r. Nr 146, poz. 1188 ze zm.), koszty nieopłaconej pomocy prawnej, udzielonej przez adwokata z urzędu, ponosi Skarb Państwa. W niniejszej sprawie koszty te nie zostały opłacone w całości ani w części, a pełnomocnik złożył stosowny wniosek. Udzielona pomoc prawna polegała na występowaniu przed sądem pierwszej instancji, za co przysługują koszty w wysokości 240 zł - stosownie do § 18 ust. 1 pkt 1 lit. "c" rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.). Ponadto przyznane koszty adwokackie należy na podstawie § 2 ust. 3 rozporządzenia powiększyć o kwotę podatku od towarów i usług.