III SAB/Kr 3/16
PostanowienieWSA w Krakowie2016-05-24
Skład orzekający: Bożenna Blitek, Wojciech Jakimowicz, Maria Zawadzka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej w sprawie przyznania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, w sytuacji gdy ostateczna decyzja organu administracji stwierdziła wygaśnięcie prawa do tego świadczenia, mieści się w kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd administracyjny jest właściwy do rozpoznania skargi na bezczynność organu jedynie w przypadkach określonych w art. 3 § 2 P.p.s.a. Skoro w niniejszej sprawie ostateczna decyzja administracyjna stwierdziła wygaśnięcie prawa skarżącego do równoważnika pieniężnego, organ administracji nie miał obowiązku podejmowania dalszych czynności w tym zakresie, a zatem skarga na bezczynność nie mieści się w kognicji sądu administracyjnego i podlega odrzuceniu.Stan faktyczny
Skarżący K. J. wniósł skargę na bezczynność Komendanta Powiatowego Policji w sprawie równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Skarżący domagał się podjęcia czynności zmierzających do zakończenia sporu dotyczącego jego prawa do tego świadczenia, powołując się na wcześniejsze orzeczenia. Organ administracji podniósł, że skarżący utracił prawo do świadczenia z chwilą zwolnienia ze służby, co zostało potwierdzone ostateczną decyzją administracyjną i prawomocnym wyrokiem sądu. Sąd administracyjny uznał, że w związku z wygaśnięciem prawa do świadczenia, organ nie miał obowiązku podejmowania dalszych czynności, a skarga na bezczynność nie mieści się w jego kognicji.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bożenna Blitek Sędziowie: WSA Wojciech Jakimowicz WSA Maria Zawadzka (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 24 maja 2016 r. sprawy ze skargi K. J. na Bezczynność Komendanta Powiatowego Policji w przedmiocie równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego postanawia: odrzucić skargę
Skarżący K. J. pismem z dnia 10 czerwca 2009 r., mając na względzie "nabyte prawo do równoważnika i prawomocnej decyzji [...]" wniósł do Komendanta Powiatowego Policji o "niezwłoczne podjęcie nakazanych prawem czynności w postępowaniu administracyjnym, zmierzających do ostatecznego i zgodnego z literą prawa zakończenie sporu (...)".
Pismem z dnia 14 lipca 209 r. Komendant Powiatowy Policji udzielił skarżącemu odpowiedzi na ww. pismo.
W dniu 27 lipca 2009 r. skarżący wniósł zażalenie do Komendanta Wojewódzkiego Policji na niezałatwienie jego sprawy.
W dniu 10 grudnia 2015 r. skarżący wniósł do tut. Sądu skargę na bezczynność Komendanta Wojewódzkiego Policji w sprawie "mojego konstytutywnego prawa do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, przysługującego z mocy decyzji ostatecznej, wydanej mi w służbie czynnej na przyszłość (...)" W skardze skarżący zarzucił:
- brak rozpoznania wniosku z dnia 10 czerwca 2009 roku w sprawie równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego;
- brak podjęcia prawem nakazanego postępowania po prawomocnym i merytorycznym wyroku WSA w Warszawie II SA/Wa 1032/08
- bezczynność Komendanta Powiatowego Policji w przedmiocie wezwania z dnia 25 czerwca 2015 roku;
- naruszenie norm prawa materialnego, poprzez brak zastosowania § 11 rozporządzenia MSWiA z roku 2002 "w sprawie równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, w sposób jednoznaczny wyłączającego z zastosowania w mojej sprawie przepisy tego rozporządzenia w całości".
W odpowiedzi na skargę organ podniósł, że skarżący pełniąc służbę w organach Policji od 16 czerwca 1988 roku do 30 kwietnia 2005 r. pobierał równoważnik za brak lokalu mieszkalnego, jako świadczenie zastępcze w zamian za niezaspokojone potrzeby mieszkaniowe. Z chwilą zwolnienia ze służby - z dniem 1 maja 2005 roku skarżący utracił prawo do przedmiotowego świadczenia. Kwestia utraty uprawnień została w sposób ostateczny uregulowana decyzją [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji oraz poddana kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który wyrokiem III SA/Kr 1018/09 utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ podkreślił, że wyrok jest prawomocny i podlega powadze rzeczy osądzonej. Tym samym, zdaniem organu, w obrocie prawnym nie istnieje żadna decyzja, na gruncie której skarżący mógłby wywodzić swoje roszczenia.
W piśmie procesowym z dnia 21 stycznia 2016 r. skarżący podtrzymał skargę, polemizując ze stanowiskiem wyrażonym w odpowiedzi na skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
| Badanie merytoryczne skargi poprzedza analiza jej dopuszczalności pod względem formalnym. Z tych względów Sąd zobligowany |
|jest do zbadania, czy skarga nie zawiera braków, o których mowa w art. 58 § 1 pkt 1-6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o |
|postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012, poz. 270 ze zm.; dalej zwanej jako "P.p.s.a."). Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1|
|P.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. |
|Na podstawie art. 3 § 2 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sąd administracyjny obejmuje orzekanie w sprawach|
|skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące |
|postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i |
|zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej |
|dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w |
|indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji |
|rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z |
|zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub |
|przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 4a. Katalog skarg na określone w art. 3 § 2 P.p.s.a. działania |
|organów administracji publicznej lub ich bezczynność, rozszerzają, stosownie do art. 3 § 3 P.p.s.a., przepisy ustaw szczególnych, które|
|przewidują sądową kontrolę. |
|Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest bezczynność Komendanta Powiatowego Policji w sprawie wniosku skarżącego z dnia 10 czerwca |
|2009 r. dotyczącego równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, w związku z prawomocnym i merytorycznym wyrokiem |
|Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie II SA/Wa 1032/08. |
|Podkreślić należy, że stosownie do treści powołanych wyżej przepisów, sąd administracyjny uprawniony jest do orzekania w sprawie |
|bezczynności organu jedynie w przypadkach wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-4a P.p.s.a. |
|Istotą sprawy jest ocena, czy na organie, tj. na Komendancie Powiatowym Policji ciążył obowiązek wydania w niniejszej sprawie decyzji |
|administracyjnej, postanowienia na które służy zażalenie, kończącego postępowanie, albo rozstrzygającego sprawę co do istoty, lub też |
|innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. |
|Wskazać również należy, że zgodnie z treścią art. 52 § 1, § 2 i § 3 P.p.s.a., skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego można |
|wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że |
|skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć |
|sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek odwoławczy, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie |
|sprawy, przewidziany w ustawie. Jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty |
|lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie |
|czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do |
|usunięcia naruszenia prawa. Z powołanych regulacji wynika zatem jednoznacznie, że wyczerpanie stosownych środków zaskarżenia jest |
|podstawową przesłanką dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego. |
|W przypadku skarg na bezczynność organu wyczerpanie środków zaskarżenia następuje poprzez wniesienie środka przewidzianego w art. 37 § |
|1 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl |
|art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu -|
|wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. |
|Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że wniesienie skargi na bezczynność organu musi poprzedzać zażalenie do organu |
|administracji publicznej wyższego stopnia lub – jeżeli takiego organu nie ma – wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. |
|W przedmiotowej sprawie skarżący pismem z dnia 27 lipca 2009 r. wniósł zażalenie do Komendanta Wojewódzkiego Policji na niezałatwienie |
|jego sprawy, zatem wyczerpał wniesienie środków zaskarżenia, poprzedzające wniesienie skargi do sądu. |
|Jednocześnie, jak już powyżej wskazano, skarga na bezczynność organu jest dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga |
|do sądu administracyjnego na decyzje, określone postanowienia oraz akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące |
|przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie|
|jest natomiast bezczynność Komendanta Powiatowego Policji polegająca, zdaniem skarżącego, na niepodjęciu przez organ czynności |
|zmierzających do załatwienia jego wniosku z dnia 10 czerwca 2009 r., dotyczącego równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego,|
|w związku z prawomocnym i merytorycznym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie II SA/Wa 1032/08. |
|Skarżący nie wziął jednak pod uwagę tego, że decyzją z dnia 6 września 2005 r. Nr [...] Komendant Powiatowy Policji stwierdził |
|wygaśnięcie z dniem 30 kwietnia 2005 r. (tj. z dniem zwolnienia ze służby K. J.), decyzji Nr [...] Komendanta Powiatowego Policji z dnia |
|2 listopada 1999 r. o przyznaniu skarżącemu – wówczas funkcjonariuszowi w służbie czynnej – prawa do równoważnika pieniężnego za brak |
|lokalu mieszkalnego. Skarżący nie złożył odwołania od tej decyzji i decyzja stała się ostateczna. Natomiast skarżący wnioskiem z 18 |
|listopada 2007 r. złożonym do Wojewódzkiego Komendanta Policji domagał się stwierdzenia nieważności decyzji KPP Nr [...] z 6 września |
|2005 r. Decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji Nr [...] odmówiono stwierdzenia nieważności tej decyzji. Komendant Główny Policji |
|decyzją z dnia 7 maja 2008 r., Nr [...] rozpatrując odwołanie skarżącego, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Na tą decyzję K. J. wniósł |
|skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 14 stycznia 2009 r. sygn. II SA/Wa 1032/08 uchylił |
|decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia 7 maja 2008 r. Nr [...] oraz decyzję Wojewódzkiego Komendanta Policji Nr [...] z dnia 3 marca |
|2008 r. |
|Ponownie rozpatrując sprawę zainicjowaną wnioskiem skarżącego z 18 listopada 2007 r., Wojewódzki Komendant Policji, decyzją Nr [...] z |
|dnia 21 maja 2009 r., stwierdził nieważność decyzji Nr [...] z 6 września 2005 r. Komendanta Powiatowego Policji. W związku z tym |
|Komendant Powiatowy Policji decyzją z dnia 14 lipca 2009 r. Nr [...] przyznał skarżącemu równoważnik za brak lokalu za okres 1-12 maja |
|2005 r. oraz wygasił od dnia 13 maja 2005 r. decyzję własną z dnia 2 listopada 1999 r. Nr [...]. Rozpatrując odwołanie od tej decyzji |
|Komendant Policji decyzją Nr [...] z dnia 26 sierpnia 2009 r.: 1. uchylił w całości decyzję z dnia 14 lipca 2009 r. Nr [...], 2. wygasił z |
|dniem 1 maja 2005 r. decyzję Nr [...] Komendanta Powiatowego Policji z dnia 2 listopada 1999 r. Skargę na powyższą decyzję Komendanta |
|Policji z dnia 26 sierpnia 2009 r. Nr [...] K. J. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Sąd wyrokiem z dnia 14 |
|kwietnia 2011 r. sygn. akt III SA/Kr 1018/09 skargę oddalił. Orzeczenie to nie zostało zaskarżone skargą kasacyjną i jest prawomocne. |
|Zatem nie ma w obiegu prawnym decyzji uprawniającej skarżącego do otrzymywania równoważnika za brak lokalu mieszkalnego. Nie ma zatem |
|żadnych podstaw prawnych do rozważania i rozstrzygania kwestii równoważnika za brak lokalu mieszkalnego. W konsekwencji nie było |
|podstaw prawnych do prowadzenia przez Komendanta Powiatowego Policji postępowania, które obligowałoby ten organ do wydania decyzji |
|administracyjnej, postanowienia na które służy zażalenie, kończącego postępowanie, albo rozstrzygającego sprawę co do istoty, lub też |
|innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. |
|Podkreślić również należy, że w przypadku skargi na bezczynność przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność, lecz |
|niepodejmowanie przez organ administracji nakazanych prawem aktów lub czynności w sprawach indywidualnych. Sąd może więc uwzględnić |
|skargę na bezczynność organu wyłącznie wówczas, gdy organ ten pozostaje w zwłoce, mimo że miał obowiązek podjąć działanie we wskazanej |
|formie i w określonym przez prawo terminie. |
|Jeżeli natomiast skarga dotyczy przypadku niewymienionego w art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a., sąd administracyjny zobowiązany jest do jej |
|odrzucenia, gdyż rozpatrując taką skargę wykroczyłby poza swoje kompetencje powierzone mu przez ustawodawcę. |
|Skoro zatem Komendant Powiatowy Policji nie miał obowiązku rozpoznać nadesłanego przez skarżącego wniosku w przedmiocie prawa do |
|równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, to skarga K. J. na bezczynność Komendanta Powiatowego Policji w tym zakresie nie |
|mieści się w kognicji sądu administracyjnego i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. w związku z art. 58 § 3 |
|P.p.s.a. |
|Końcowo odnosząc się do zarzutu bezczynności Komendanta Powiatowego Policji w przedmiocie wezwania z dnia 25 czerwca 2015 r. Sąd |
|nadmienia, że pismo to zostało skierowane do Komendanta Wojewódzkiego Policji, a zatem Komendant Powiatowy Policji nie był zobowiązany |
|do udzielania skarżącemu odpowiedzi na to pismo. |
| |
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło