III SAB/Kr 31/11
PostanowienieWSA w Krakowie2011-09-20
Skład orzekający: Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Wołek, WSA Elżbieta Kremer (spr.), Sędziowie NSA Grażyna Danielec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest dopuszczalna, jeśli organ wydał decyzję w sprawie, której dotyczyła skarga, jeszcze przed wniesieniem tej skargi do sądu?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest niedopuszczalna, jeśli organ wydał decyzję w sprawie, której dotyczyła skarga, jeszcze przed wniesieniem skargi do sądu. Zgodnie z przepisami PPSA, skarga na bezczynność może być wniesiona tylko wtedy, gdy organ nadal pozostaje w bezczynności. W przypadku wydania decyzji przed wniesieniem skargi, nie można skutecznie wnieść skargi na bezczynność, a taka skarga podlega odrzuceniu.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na bezczynność Prezydenta Miasta w sprawie przyznania zasiłku celowego na remont budynku po powodzi. Wnioskodawczyni argumentowała, że opieszałość urzędników spowodowała opóźnienie w otrzymaniu środków finansowych, co przyczyniło się do pogorszenia stanu budynku. Prezydent Miasta w odpowiedzi na skargę przedstawił szczegółowy przebieg postępowania, wskazując na liczne czynności podjęte w celu rozpatrzenia wniosku, w tym konieczność uzyskania dodatkowych opinii i ekspertyz. Sąd administracyjny ustalił, że decyzja przyznająca zasiłek celowy została wydana jeszcze przed wniesieniem skargi na bezczynność.Rozstrzygnięcie
Skargę odrzucono.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Wołek WSA Elżbieta Kremer (spr.) Sędziowie NSA Grażyna Danielec Protokolant Ewelina Kalita po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 września 2011 r. sprawy ze skargi L. K. na bezczynność Prezydenta Miasta A postanawia skargę odrzucić.
Pismem z dnia 13 kwietnia 2011r. wniesionym za pośrednictwem Prezydenta Miasta (data wpływu do organu 14.04.2011r.) L. K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność tego organu zarzucając naruszenie art. 35 i 36 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) w związku z art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 24 czerwca 2010r. o szczegółowych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi z 2010r. (Dz.U. z 2010r., Nr 123, poz. 835).
Wyjaśniła w uzasadnieniu skargi, że w dniu 01.07.2010r. złożyła w Urzędzie Miasta wniosek o zasiłek celowy na remont budynku po powodzi mającej miejsce w dniu 17.05.2010r. Nie uczyniła tego wcześniej, ponieważ Komisja z Urzędu Miasta, która oceniała szkody na terenie jej posesji w dniu 27.05.2010r. nie poinformowała o możliwości ubiegania się o zasiłek celowy na remont budynku. Podjęła starania we własnym zakresie, niemniej jednak pomocy finansowej nie udało się jej uzyskać przed okresem zimowym. Uznała, że jest to wynik opieszałości urzędników Urzędu Miasta, którzy mieli ją poinformować, że mieszka na terenie zalewowym w związku z czym podtopienia będą częste. W sierpniu 2010r. została wezwana do Sztabu Kryzysowego Urzędu Miasta, gdzie została poinformowana o konieczności dokonania zmian w kosztorysie, w którym w ocenie organu nie ujęto informacji o uszkodzeniu ścian nośnych budynku. Nie dokonała tych zmian, gdyż w jej ocenie informacja w kosztorysie była wystarczająca do oceny uszkodzeń ścian nośnych. Od dnia, w którym sprawę jej wniosku o pomoc finansowa przejął Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej tj. od dnia 01.09.2010r. sprawa nabrała tempa i już w dniu 02.12.2010r. otrzymała pieniądze w wysokości 9.723 zł z przeznaczeniem na remont budynku. Dodała mimo wszystko, że przez opieszałość urzędników Urzędu Miasta pieniądze te otrzymała zbyt późno, przez co w okresie zimowym musiała przebywać w niewyremontowanym, zawilgoconym dziurawym budynku. Jej zdaniem czas, który upłynął od dnia zalania budynku do faktycznego remontu tj. okres 11 miesięcy przyczynił się do zwielokrotnienia zniszczeń w budynku. Prezydent Miasta w odpowiedzi na skargę uznał zarzuty L. K. za bezzasadne, gdyż w sprawie wniosku L. K. podjęto szereg niezwłocznych czynności.
Wyjaśnił, że po tym jak skarżąca złożyła po raz pierwszy wniosek o pomoc finansową w dniu 27.05.2010r. załączając ocenę szkód popowodziowych wykonaną przez Miejską Komisję do spraw szacowania szkód, jeszcze w tym samym dniu wniosek został przekazany przez Wydział Zarządzania Kryzysowego i Spraw Obronnych do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej (MOPS). Do kompetencji bowiem tego ośrodka należało przyznawanie i wypłacanie zasiłków celowych na zabezpieczenie pilnych potrzeb życiowych w wysokości 6.000 zł, osobom poszkodowanym w wyniku powodzi w 2010 roku. Skarżącej wypłacono
w dniu 17.06.2010 r. zasiłek celowy w zweryfikowanej przez Wydział Polityki Społecznej, Urzędu Wojewódzkiego wysokości 2.000 zł, przy wnioskowanej kwocie zasiłku 3.000 złotych.
Bezzasadny organ uznał zarzut skarżącej, że komisja szacująca straty powodziowe nie powiadomiła jej o możliwości ubiegania się o zasiłek celowy na remont domu. W trakcie szacowania szkód, komisja informowała o zasiłkach do 6000 zł na zabezpieczenie pilnych potrzeb życiowych. Nie przekazywano informacji o innych zasiłkach i dotacjach ze względu na brak informacji w tej materii. Administracja rządowa podjęła decyzję w sprawie możliwości udzielania zasiłku celowego na remont i odbudowę gospodarstw spowodowanych w wyniku powodzi, po zakończeniu szacowania strat przez komisję. Informację o zasiłkach na remont i odbudowę w wysokości do 20.000 zł i 100.000 zł umieszczone zostały na stronie internetowej urzędu oraz w lokalnej prasie. Złożenie wniosku przez skarżącą w dniu 01.07.2010 r. o taki zasiłek, świadczy o tym, iż informacja dotarła do niej we właściwym czasie. Pierwszy wniosek poszkodowanych o wypłatę zasiłku celowego na remont i odbudowę gospodarstwa wpłynął do urzędu 22 czerwca a ostatni 1 lipca 2010 r. L. K. złożyła wniosek o zasiłek celowy w Urzędzie Miasta w dniu 01.07.2010r. Do wniosku dołączyła kosztorys robót budowlanych, wykonany przez Firmę Usługowo-Handłową "A", określający koszt remontu domu na kwotę 19.445 zł brutto. Na żądanie urzędu w dniu 15.07.2010 r., dostarczyła brakujące oświadczenie o posiadaniu tytułu prawnego do budynku, wymagane procedurami określającymi tryb i zasady przyznawania zasiłków celowych powodzianom. Zgodnie z tym oświadczeniem skarżąca jest współposiadaczem budynku odziedziczonego po matce. Ma prawo do ½ części budynku, gdyż posiadaczem drugiej połowy jest brat prowadzący oddzielne gospodarstwo domowe. W składanym oświadczeniu skarżąca określa kwotę remontu również na 19.445 zł. Razem z w/w oświadczeniem skarżąca złożyła oświadczenie swojego brata S., że nie stara się on o zasiłek celowy na remont swojej części budynku. Złożony przez skarżącą dnia 01.07.2010r., uzupełniony w dniu 15.07.2010 r. wniosek o zasiłek celowy do 20.000 zł, został przekazany w dniu 20.07.2010 roku do realizacji MOPS, zgodnie z kompetencjami i obowiązującymi procedurami, a do Wydziału Polityki Społecznej Urzędu Wojewódzkiego celem weryfikacji dniu 21.07.2010 r. Dnia 11.08.2010 r., MOPS przekazał do Wydziału Zarządzania Kryzysowego i Spraw Obronnych Urzędu Miasta, informację o konieczności uzupełnienia wniosku przez L. K. o opinię w związku z pkt. 3 kosztorysu. Kosztorysant w punkcie tym określił rodzaj prac, polegający na demontażu zniszczonych elementów konstrukcji budynku w części mieszkalnej. Firma budowlana wykonująca kosztorys odmówiła uzasadnienia tego punktu i ostatecznie wycofała się z wystawienia opinii uzasadniającej konieczność wymiany elementów konstrukcyjnych budynku. Komisja Miejska szacująca starty nie mogła potwierdzić związku przyczynowo skutkowego czyli potwierdzić, że elementy konstrukcyjne budynku zostały zniszczone tylko w wyniku powodzi, gdyż budynek jest bardzo stary i zaniedbany. W związku z tym wymagana stała się opinia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB). Ponadto MOPS zażądał zgodnie z procedurami, dostarczenia przez składającą wniosek, aktualnego wypisu z rejestru gruntów, trzech fotografii obrazujących szkody w budynku oraz oświadczenia na co wydała przyznany wcześniej zasiłek celowy w wysokości 2000 zł. W dalszym toku sprawy L. K. została poproszona do Wydziału Zarządzania Kryzysowego i Spraw Obronnych, gdzie wyjaśniono jej wymagania MOPS wynikające z obowiązujących procedur dotyczące zakresu robót ujętych w kosztorysie. Poinformowano, że w związku z wykazaną w kosztorysie koniecznością demontażu elementów konstrukcyjnych budynku, wymagana jest opinia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Następnie organ pismem z dnia 31.08.2010 r. znak [...] poinformował skarżącą o wydłużeniu postępowania do czasu dostarczenia wymaganej opinii nadzoru budowlanego. W dniu 24.09.2010 r. skarżąca dostarczyła protokół PINB nr [...], z którego wynikał obowiązek przeprowadzenia ekspertyzy technicznej budynku. Stwierdziła jednocześnie, że nie ma pieniędzy na wykonanie takiej ekspertyzy. MOPS swoim pismem [...] z dnia 29.09.2010 r., poinformował skarżącą o przedłużeniu postępowania do czasu przedstawienia ekspertyzy technicznej i wystąpił w dniu 07.10.2010 r. do Wojewody o dofinansowanie kosztów ekspertyzy budynku poszkodowanej. W dniu 12.11.2010 r., decyzją nr [...] przyznany został skarżącej zasiłek celowy w wysokości 900 zł na pokrycie kosztów ekspertyzy stanu technicznego zamieszkałego przez nią budynku mieszkalnego. Dnia 15.11.2010 r. ekspertyza stanu technicznego budynku została dostarczona do MOPS. W decyzji tej PINB stwierdził zły stan techniczny domu L. K., powstały częściowo w wyniku powodzi a częściowo wynikający ze zużycia technicznego obiektu gdyż został on wybudowany w 1922 roku. Potwierdził tym samym konieczność wykonania określonego kosztorysem zakresu prac. Poszkodowana dokonała w dniu 23.11.2010 roku zgłoszenia do Starosty planowanego remontu swojej nieruchomości, zgodnie z obowiązującymi przepisami.
Ostatecznie Prezydent Miasta wydał w dniu [...] 2010 roku, decyzję nr [...], przyznającą L. K. pierwszą ratę bezzwrotnego zasiłku celowego w wysokości 9.723 zł, z tytułu poniesionych strat w wyniku klęski żywiołowej - powódź maj 2010 z uzgodnionym terminem rozliczenia do 31 maja 2011 r. W dniu 02.12.2010 r. wypłacono przyznaną ratę zasiłku w kasie MOPS. Druga rata zostanie wypłacona po przedstawieniu rozliczenia pierwszej.
Organ na podstawie powyższego uznał , że czas jaki upłynął od dnia złożenia przez skarżącą wniosku o zasiłek do dnia jego wypłacenia, nie był spowodowany opieszałością w jego załatwieniu. Organ jest zobowiązany do rozpatrywania spraw składanych przez petentów, zgodnie obowiązującymi przepisami. Duży wpływ na termin załatwienia wniosku miała konieczność wykonania ekspertyzy budynku poszkodowanej, na wykonanie której nie miała ona środków finansowych. Fakt załatwienia z inicjatywy MOPS zasiłku dla skarżącej na pokrycie kosztów ekspertyzy, świadczy o dużym zaangażowaniu w sprawę instytucji odpowiedzialnych za przyznanie wypłatę zasiłku. Organ zaznaczył przy tym, że wszystkie decyzje podejmowane i wydawane w sprawie L. K. przez jednostki administracji publicznej, są decyzjami administracyjnymi wydawanymi zgodnie Kodeksem Postępowania Administracyjnego i muszą się uprawomocnić, aby stały się wykonalne. Ma to więc wpływ na czas załatwienia wnoszonych spraw.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej p.p.s.a., skarga na bezczynność organu jest dopuszczalna w sprawach o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1 – 4a p.p.s.a. oraz w innych sprawach jeżeli ustawa szczególna tak stanowi (art. 3 § 3 p.p.s.a.).
Do sądu administracyjnego, można zatem, w braku szczególnych uregulowań, zaskarżyć bezczynność organu, która dotyczy podjęcia decyzji administracyjnej (art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a.), przy czym przez bezczynność w tym zakresie rozumie się niezałatwienie sprawy przez wydanie decyzji w określonym terminie.
W niniejszej sprawie skarga dotyczyła bezczynności organu w postaci niewydania w ustawowym terminie decyzji w przedmiocie wnioskowanego przez skarżącą zasiłku celowego w związku ze skutkami powodzi w 2010 r.
W sprawach związanych z usuwaniem skutków powodzi z 2010 r. stosuje się przepisy ustawy z dnia 24 czerwca 2010 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi z 2010 r. (Dz. U. z 2010 r., nr 123, poz. 835 ze zm.). Organy administracji publicznej są obowiązane załatwiać sprawy związane z usuwaniem skutków powodzi w pierwszej kolejności i bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie miesiąca od dnia wszczęcia postępowania (art.4ust.1ustawy).W przypadku niedotrzymania terminu, o którym mowa w ust. 1, stronie służy skarga do sądu administracyjnego na bezczynność organu.
Biorąc pod uwagę brzmienie przepisu art. 149 p.p.s.a, sąd, uwzględniając skargę na bezczynność organu w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 – 4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisów prawa . A zatem skarga na bezczynność organu może być wniesiona, gdy organ pozostaje nadal w bezczynności, tylko wówczas sąd uwzględniając skargę może zobowiązać organ do wydania w określonym terminie decyzji. Tym samym nie można skutecznie wnieść skargi na bezczynność organu po wydaniu przez organ decyzji w danej sprawie. Podnieść trzeba, że na dzień złożenia przez L. K. skargi na bezczynność, Prezydent Miasta nie pozostawał w bezczynności w wydaniu decyzji w przedmiocie zasiłku celowego z tytułu strat poniesionych w wyniku klęski żywiołowej. Skarga złożona została w dniu 14.04.2011r., natomiast decyzja przyznająca skarżącej zasiłek celowy z tytułu strat poniesionych w wyniku klęski żywiołowej została wydana jeszcze w roku 2010. Jest to decyzja z dnia [...] 2010r. znak [...] przyznająca L. K. kwotę 9.723,00 zł.
Sąd nie rozstrzyga jednak o zasadności skargi L. K. na bezczynność Prezydenta Miasta (nie rozpoznaje jej merytorycznie) z tego względu, że skarga nie została skutecznie wniesiona. Zgodnie z art. 52 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarga może być wniesiona po wyczerpaniu trybu określonego w tym przepisie, to jest po wyczerpaniu środków zaskarżenia. Niezachowanie określonego trybu powoduje, że skarga zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 powołanej ustawy podlega odrzuceniu.
Wobec powyższego skarga L. K. podlega na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi została odrzucona.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło