III SAB/Kr 31/12

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 16 sierpnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego W. K. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w związku ze sporządzeniem opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 20 czerwca 2012 r. sygn. akt. III SAB/Kr 31/12 w sprawie ze skargi J. J. na bezczynność Sądu Rejonowego [...] postanawia: przyznać od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego radcy prawnemu W. K. wykonującemu zawód w Kancelarii Radcy Prawnego [...], kwotę 120 zł (słownie: sto dwadzieścia złotych) tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w związku ze sporządzeniem opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 20 czerwca 2012 r. sygn. akt. III SAB/Kr 31/12, podwyższoną o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług. Ustanowiony dla skarżącego radca prawny (k. 81) wyznaczony przez Radę Okręgowej Izby Radców Prawnych w osobie mecenasa W. K. (k. 116) przedstawił odpis sporządzonej opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wyjaśniając jednocześnie, że opinię tę doręczył skarżącemu w dniu 20 czerwca 2013 r. informując jednocześnie skarżącego o możliwości i terminie złożenia skargi kasacyjnej przez pełnomocnika z wyboru. W piśmie zatytułowanym zaś "Wniosek pełnomocnika z urzędu" wyznaczony radca prawny domagał się przyznania kosztów zastępstwa procesowego z urzędu w wysokości stosownego wynagrodzenia powiększonego o podatek od towarów i usług oraz niezbędnych wydatków udokumentowanych załączonym zestawieniem "zgodnym z rozporządzeniem z dnia 29 stycznia 2013 r. Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej. Uzasadniając tak sformułowany wniosek radca prawny wyjaśnił, że ponieważ skarżący nie korzysta z telefonu więc nie oczekiwał na zgłoszenie się klienta do kancelarii i po wysłaniu pisemnego zawiadomienia o wyznaczeniu do roli pełnomocnika z urzędu radca prawny rozpytał i dotarł do klienta w jego miejscu zamieszkania, gdzie pobrał fotokopie dokumentów. Wskazując na powyższe radca prawny podniósł, że choć nie są to duże koszty to jednak dla zasady prosi o ich uwzględnienie. Kończąc swoje wywody radca prawny oświadczył, że skarżący nie zapłacił w całości ani w części wynagrodzenia pełnomocnika i wydatków. Do pisma załączył odpis sporządzonej przez siebie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej oraz sporządzone przez siebie rozliczenie kosztów dojazdu do klienta pełnomocnika z urzędu. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Stosownie do treści powołanego wyżej art. 250 ppsa, wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Zasady te precyzuje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. 02/163/1348 ze zm.) określając czynności, stawki minimalne i szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielnej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (§1 rozp.). Zgodnie z rozwiązaniami przyjętymi w §16 powołanego rozporządzenia wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty te nie zostały zapłacone w całości lub części. W realiach niniejszej sprawy oświadczenie tej treści zostało złożone przez radcę prawnego. W myśl §2 ust. 2 powołanego rozporządzenia podstawę zasądzenia opłat stanowią stawki minimalne określone w rozdziałach 3-4. Gdy chodzi o postępowanie przed sądami administracyjnymi konkretyzuje je umieszczony w rozdziale 4 rozporządzenia przepis §14 różnicując w zależności od instancji i przejawionej przez radcę prawnego aktywności wysokość wskaźnika stawki należnego wynagrodzenia. Za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej przysługuje opłata w wysokości 120 zł stosownie do §14 ust. 2 pkt. 2 lit. b. w związku z pkt. 1 lit. c) powołanego rozporządzenia. Na mocy §2 ust. 3 cytowanego rozporządzenia ustalona opłata ulega powiększeniu o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług. Co się natomiast tyczy zgłoszonego przez radcę prawnego żądania zapłaty dodatkowo kwoty 20,06 zł stanowiącej iloczyn przejechanych kilometrów oraz współczynnika 0,84 zł tytułem zwrotu wydatków poniesionych w związku z dojazdem samochodem osobowym do miejsca zamieszkania skarżącego to podnieść należy kilka kwestii o znaczeniu zasadniczym: Po pierwsze, jako że prawodawca nie sprecyzował bliżej użytego w § 15 pkt. 2 powoływanego rozporządzenia określenia "niezbędne, udokumentowane wydatki radcy prawnego" więc w orzecznictwie wypowiedziano swego czasu pogląd zgodnie z którym nie mogą być uznane za niezbędne i udokumentowane wydatki związane z przyjazdem obrońcy w sytuacji gdy obrońca nie skorzysta z przewidzianej prawem możliwości złożenia wniosku o zwolnienie go z obowiązków obrony gdy czynność ma być dokonana w miejscowości innej niż siedziba kancelarii lub miejsce zamieszkania obrońcy. Jedynie bowiem wtedy, gdyby obrońca wniosek taki złożył, zaś wniosek ten nie zostałby uwzględniony, wydatki związane z przyjazdem obrońcy do siedziby sądu byłby wydatkami niezbędnymi (wyrok SA w K. z dnia 4 grudnia 2003 r. sygn. II AKa 365/2003 Lex Polonica 369927). Pogląd ten wypowiedziany został co prawda na gruncie procedury karnej nie można jednak tracić z pola widzenia zbieżności uregulowań zawartych w art. 84 §2 kpk i w art. 253 zd. 2 ppsa. Po drugie radca prawny nie dostrzega, że choć podstawy prawnej dla podawanego przezeń sposobu rozliczenia kosztów podroży oraz współczynnika można próbować doszukiwać się w przywołanym rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 29.01.2013 r. w sprawie należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej to równocześnie nie można tracić z pola widzenia, że rozporządzenie to odnosi się do relacji pracownik – pracodawca a nie relacji jakie łączą Skarb Państwa z radcą prawnym świadczącym pomoc prawną z urzędu. Po trzecie, nawet gdyby przyjąć optymistyczne założenie, że powołane wyżej rozporządzenie może być stosowane na drodze daleko posuniętej analogii, to nie można zapominać, że ów ryczałt przysługuje za wykorzystanie samochodu prywatnego do celów służbowych. Na okazanym przez radcę prawnego rozliczeniu kosztów widnieje zaś tylko enigmatyczna wzmianka "numer rejestracyjny [...]; pojemność skokowa silnika: 1998 cm3". Radca prawny nie wykazał więc, aby posłużył się samochodem prywatnym a brak jest wystarczająco przekonywujących argumentów dla finansowania ze środków budżetowych Skarbu Państwa samochodu, którego koszty użycia wchodzą np. w koszty uzyskania przychodu kancelarii. Po czwarte czym innym jest fakt poniesienia określonego wydatku obejmującego koszty zakupu i zużycia paliwa a czym innym rozliczenie kosztów podróży w oparciu o abstrakcyjne mnożniki. Takich faktur zakupu względnie paragonów za paliwo radca prawny zaś nie przedstawił poprzestając na okazaniu opracowanego przez siebie samego rozliczenia kosztów podróży. W konsekwencji nie zachodzą więc warunki do zasądzenia żądanej kwoty zwrotu wydatków rzekomo poniesionych w związku z dojazdem samochodem osobowym do miejsca zamieszkania skarżącego w oparciu o przepis §15 pkt. 2 powołanego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji.