III SAB/Kr 39/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Zawadzka WSA Barbara Pasternak (spr.) Sędziowie WSA Halina Jakubiec Protokolant Honorata Kuźmicka-Wełna po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2013 r. na rozprawie sprawy ze skargi G. K. na bezczynność Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w przedmiocie przyznania świadczeń finansowych postanawia I. skargę odrzucić, II. przyznać od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na rzecz adwokata A. G. Kancelaria Adwokacka ul. [...] w K kwotę 240,00 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, podwyższoną o stawkę podatku od towarów i usług obowiązującą dla tego rodzaju czynności w dniu orzekania. W piśmie opatrzonym datą 10 listopada 2011 r. G. K. zwróciła się do Wojewódzkiego Sąd Administracyjnego w Krakowie o "rozstrzygnięcie przyznania świadczeń finansowych" przez MOPS. Podała, że 3 października 2011 r. zwróciła się do MOPS o pomoc finansową w pokryciu kosztów leczenia, wyżywienia oraz mediów. G. K. zarzuciła, że do dnia wniesienia skargi do WSA w Krakowie jej wniosek nie został załatwiony przez MOPS, co zagraża jej zdrowiu i życiu, ponieważ nie ma jakichkolwiek środków na utrzymanie i wykup potrzebnych leków. Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej wyjaśnił, że G. K. w dniu 3 października 2011 r. zwróciła się z wnioskiem o przyznanie pomocy społecznej w formie pomocy finansowej na pokrycie leków, kosztów leczenia, mediów oraz jedzenia. Podczas przyjmowana wniosku nie ustalono terminu wywiadu środowiskowego. Z notatki pracownika socjalnego z dnia 3 października 2011 r. wynika, że G. K. w dniu złożenia wniosku o pomoc, poinformowała, że nie pamięta terminów wizyt lekarskich, dlatego skontaktuje się telefonicznie bądź osobiście celem ustalenia terminu przeprowadzenia wywiadu. W związku z powyższym pracownik socjalny ustalił termin przeprowadzenia wywiadu środowiskowego na dzień 12 października 2011 r. (pismo z dnia 6 października 2011 r.). W dniu 12 października 2011 r. G. K. przedłożyła w MOPS pismo, w którym poinformowała, że pracowników socjalnych jest w stanie przyjąć tylko w godzinach popołudniowych. Ustalono kolejny termin wywiadu na dzień 24 października 2011 r. MOPS podkreślił, że ustalenie terminu wywiadu z wnioskodawczynią było utrudnione z uwagi na brak możliwości kontaktu telefonicznego (G. K. odmówiła podania numeru telefonu). Ponadto nie było możliwości wcześniejszego wejścia w środowisko, gdyż G. K. nie wpuszcza pracownika socjalnego do domu bez uzgodnionego terminu. MOPS wyjaśnił też, że zgodnie z art. 36 kpa sprawę załatwienia przedmiotowego wniosku przedłużono do 30 listopada 2011 r. Pracownik socjalny pismem z dnia 26 października 2011 r. ustalił nowy termin przeprowadzenia wywiadu środowiskowego na dzień 16 listopada 2011 r., lecz 28 października 2011 r. wpłynęło pismo G. K. informujące, że nie jest w stanie przyjąć pracowników socjalnych w dniu 16 listopada 2011r. i proponuje termin przeprowadzenia wywiadu środowiskowego na dzień 31 października 2011 r. W tym też dniu przeprowadzono wywiad środowiskowy i na jego podstawie oraz zgromadzonego materiału dowodowego ustalono, że G. K. prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem i synem D. i przysługują jej świadczenia z pomocy społecznej w formie zasiłku stałego i celowego. Organ podał, że wniosek G. K. z dnia 3 października 2011 r. został ostatecznie rozpatrzony decyzją z dnia 10 listopada 2011 r. znak: [...] przyznającą zasiłek stały, począwszy od miesiąca października 2011 r. do dnia 30 listopada 2012r. w wysokości 351 zł oraz decyzją z dnia 16 listopada 2011r. znak: [...] przyznającą zasiłek celowy z przeznaczeniem na dopłatę do wydatków związanych z utrzymaniem domu oraz dopłatę do zakupu lekarstw w miesiącu listopadzie 2011r w kwocie 350 zł. W dniu 15 czerwca 2012r. skarżąca złożyła wniosek o przyznanie jej prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata z urzędu. Następnie skarżąca rozszerzyła swój wniosek, domagając się także zwolnienia od kosztów sądowych. Referendarz sądowy WSA w Krakowie postanowieniem z dnia 7 września 2012r. umorzył postępowanie w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowił dla skarżącej adwokata. Na rozprawie w dniu 16 stycznia 2013r. ustanowiony z urzędu pełnomocnik skarżącej oświadczył, że pomimo podejmowanych prób nie udało mu się skontaktować ze skarżącą. Pełnomocnik wniósł o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, oświadczając, że nie zostały one uiszczone w całości ani w części. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przepis art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.), w skrócie "ppsa", stanowi, że skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia przysługujących skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Jeżeli skarga dotyczy, tak jak w niniejszej sprawie, bezczynności organu administracji, przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć wniesienie zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie w trybie przewidzianym w art. 37 kpa. Zażalenie to służy do organu wyższego stopnia nad organem pozostającym w bezczynności. Zażalenie to jest środkiem zaskarżenia przewidzianym w art. 52 § 2 ppsa, który skarżący musi wyczerpać, by móc skutecznie wnieść skargę do sądu administracyjnego. Odnosząc powyższe rozważania do okoliczności zaistniałych w niniejszej sprawie, Sąd stwierdził, że w toku kontrolowanego postępowania administracyjnego skarżąca nie składała w trybie przewidzianym w art. 37 kpa zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej. Taki wniosek wynika z tego, że w aktach administracyjnych brak jest takiego zażalenia, a zestawienie dat poszczególnych czynności podejmowanych przez skarżącą przemawia za tym, że G. K. nie składała zażalenia na podstawie art. 37 kpa. Mianowicie wniosek inicjujący postępowanie administracyjne został złożony 3 października 2011 r., a skarga do WSA w Krakowie na bezczynność organu została wniesiona już 10 listopada 2011 r. Ponadto skarżąca nie przekazała swojemu pełnomocnikowi z urzędu żadnych informacji, które wskazywałyby, że przed wniesieniem skargi na bezczynność złożyła zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej. W związku z powyższym należało przyjąć, że G. K. nie wyczerpała środków zaskarżenia przysługujących jej w postępowaniu administracyjnym. Zatem przedmiotowa skarga na bezczynność była niedopuszczalna i dlatego należało ją odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 52 § 1 ppsa. Odnośnie rozstrzygnięcia zawartego w punkcie II sentencji wskazać trzeba, że stosownie zaś do art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982r. Prawo o adwokaturze (Dz. U. z 2009r. nr 146, poz. 1188 ze zm.), koszty nieopłaconej pomocy prawnej, udzielonej przez adwokata z urzędu, ponosi Skarb Państwa. W niniejszej sprawie koszty te nie zostały opłacone w całości ani w części, a pełnomocnik złożył stosowny wniosek. Udzielona pomoc prawna polegała na występowaniu przed sądem pierwszej instancji, za co przysługują koszty w wysokości 240 zł - stosownie do § 18 ust. 1 pkt 1 lit. "c" rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1348 ze zm.). Ponadto przyznane koszty adwokackie należy na podstawie § 2 ust. 3 rozporządzenia powiększyć p kwotę podatku od towarów i usług.