III SAB/Kr 39/13

PostanowienieWSA w Krakowie2013-11-15

Skład orzekający: Krystyna Kutzner

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) może zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykazała w sposób wyczerpujący swojej sytuacji materialnej i ponoszonych wydatków, a także oczekuje od sądu samodzielnego pozyskania dokumentów potwierdzających te okoliczności?
Ratio decidendi
Sąd oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy, ponieważ strona skarżąca nie wykazała w sposób wystarczający swojej trudnej sytuacji materialnej i ponoszonych wydatków. Sąd podkreślił, że ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy, a niedopuszczalne jest oczekiwanie, że sąd samodzielnie będzie pozyskiwał dokumenty niezbędne do oceny sytuacji finansowej.
Stan faktyczny
Skarżący Z. Ś. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wskazał na trudną sytuację materialną swojej pięcioosobowej rodziny, posiadanie mieszkania o powierzchni 41 m2 oraz dochody żony z MOPS w wysokości 500 zł miesięcznie, a także swoje bezrobocie. Referendarz sądowy oddalił wniosek, a skarżący wniósł sprzeciw. Sąd wezwał skarżącego do przedłożenia dodatkowych dokumentów potwierdzających jego sytuację finansową i wydatki, jednak skarżący nie dostarczył wszystkich wymaganych dokumentów, sugerując sądowi ich samodzielne pozyskanie.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanawia oddalić wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Krystyna Kutzner po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. Ś. o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi Z. Ś. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego postanawia oddalić wniosek. Skarżący Z. Ś. w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, oświadczając że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Objaśniając swoją sytuację rodzinną podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną oraz trzema córkami. W skład majątku skarżącego wchodzi mieszkanie o powierzchni 41 m2. Nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Wskazał też, że miesięczne dochody rodziny to kwota 500 zł otrzymywana przez żonę z MOPS – u, on sam pozostaje na bezrobociu. Referendarz Sądowy postanowieniem z dnia 30 sierpnia 2012 r. oddalił wniosek skarżącego. Skarżący skutecznie zaskarżył ww postanowienie sprzeciwem. Sąd wezwał go następnie pismem z 21.10.2013r., w wykonaniu zarządzenia z tego samego dnia, o przedłożenie w trybie przepisu art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2012.270 ze zm.) w terminie do 7 dni od otrzymania wezwania dokumentów w postaci zaświadczenia z właściwego urzędu pracy o przyznaniu mu statusu osoby bezrobotnej, kopii decyzji o przyznaniu zasiłków, oświadczenia o braku uzyskania dochodów z prac dorywczych przez skarżącego bądź żonę, oświadczenia o wysokości ponoszonych miesięcznych wydatków na utrzymanie rodziny, w tym o wysokości czynszu, energii elektrycznej, gazu lub innych opłat, kopii rachunków oraz o uzasadnienie wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez wskazanie faktów, z których wynika że skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych oraz kosztów ustanowienia adwokata. Skarżący odpowiedział pismem z dnia 30.10.2013r., że wymagane dokumenty świadczące o ponoszonych przez niego wydatkach znajdują się w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej, sugerując Sądowi zwrócenie się o nie. Załączył natomiast do pisma kopię decyzji Prezydenta Miasta z 24.10.2013r. o przyznaniu żonie na okres od 1.10.2013r. do 31.12.2013 r. zasiłku okresowego z powodu bezrobocia w wysokości 816 zł miesięcznie oraz decyzję Prezydenta Miasta o uznaniu skarżącego z dniem 14.10.2013 r. za osobę bezrobotną bez prawa do zasiłku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje: Zgodnie z art. 245 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) zwanej dalej: "P.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W świetle powołanego wyżej przepisu należy przyjąć, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie mu prawa pomocy. W ocenie Sądu skarżący nie zdołał wykazać tych okoliczności. Stan rzeczy po przedstawionych przez skarżącego wyjaśnieniach jest tego rodzaju, że pięcioosobowa rodzina dysponuje jedynie dochodem z zasobów Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej , przy czym nie została w żaden sposób zobrazowana kwestia ponoszonych przez rodzinę skarżącego wydatków. Powoduje to, że Sąd nie jest w stanie ocenić czy skarżący i jego rodzina pozostają w tak trudnej sytuacji materialnej, iż nie są w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla niego samego i jego rodziny. Co więcej, niedopuszczalnym jest aby strona, ubiegając się o przyznanie prawa pomocy w konkretnym postępowaniu, żądała od Sądu aby ten samodzielnie uzyskiwał niezbędne do ustalenia sytuacji finansowej wnioskodawcy dokumenty. Wobec powyższego Sąd oddalił na postawie przepisu art. 245 § 1 i 2 i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a wniosek skarżącego.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło