III SAB/Kr 41/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Wiesław Kisiel Sędziowie: AWSA Dorota Dąbek (sprawozdawca) WSA Elżbieta Kremer Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi Ubojni [...] Spółka Jawna w [...] na bezczynność Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w [...] zobowiązuje Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w [...] do wydania aktu załatwiającego sprawę z wniosku Ubojni [...] Spółka Jawna w [...] z dnia [...] 2004 r. o sporządzenie i doręczenie skróconego odpisu aktu małżeństwa w terminie 30 dni od uprawomocnienia się niniejszego wyroku W dniu [...].2004r. Ubojnia [...]" - [...] spółka jawna w [...] złożyła do Urzędu Stanu Cywilnego w [...] wniosek o sporządzenie i doręczenie skróconego odpisu aktu małżeństwa T. K., datowany [...] 2004r.. W uzasadnieniu wniosku powołano się na interes prawny wyznaczony faktem wszczęcia i prowadzenia przez wnioskodawcę postępowania egzekucyjnego przeciwko T. K., co zgodnie z art. 787 kpc uzasadnia nadanie klauzuli wykonalności i wszczęcie postępowania egzekucyjnego przeciwko jego współmałżonce. Powołano się na art. 217 §1 pkt 2 kpa w związku z art. 83 § 2 ustawy z dnia 29 września 1986r. Prawo o aktach stanu cywilnego. Po wymianie pism pomiędzy wnioskodawcą a organem, pismem z dnia [...] 2004r. Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego wezwał wnioskodawcę do uzupełnienia braków formalnych wniosku poprzez podanie sygnatury akt, pod którą toczy się postępowanie z wniosku o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika T. K. w terminie 7 dni od daty otrzymania wezwania, pod rygorem odmowy wydania wnioskowanego dokumentu. Wyjaśniono równocześnie, że żądana informacja dotycząca sygnatury akt jest niezbędna do oceny przez organ istnienia interesu prawnego wnioskodawcy. W odpowiedzi na to wezwanie pismem z dnia [...].2000r. wnioskodawca wskazał podstawy prawne wniosku, a to: art. 785 kpc, art. 83 ust. 2 ustawy Prawo o aktach stanu cywilnego oraz art. 217 §2 pkt 2 kpa dodając, że jego interes prawny wyznacza fakt wszczęcia i prowadzenia przez niego postępowania egzekucyjnego przeciwko T. K., co wykazał załączonymi do wniosku dokumentami. Pismem z dnia [...] 2004r. Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego zawiadomił wnioskodawcę, że na podstawie art. 64 §2 kpa wniosek w przedmiotowej sprawie pozostawia bez rozpoznania z uwagi na nieusunięcie braków formalnych, do których usunięcia strona była wezwana pismem z [...] 2004r., tzn. niewykazaniem przez stronę w sposób prawidłowy interesu prawnego wynikającego z art. 83 ustawy Prawo o aktach stanu cywilnego. Ubojnia [...]-[...] spółka jawna w [...] pismem z dnia [...].2004r. złożyła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie w oparciu o art. 37 kpa. Postanowieniem z dnia [...] 2004r. SKO w [...] uznało się za niewłaściwe do rozpoznania sprawy i przekazało Wojewodzie [...] wniosek do załatwienia zgodnie z właściwością. Kierownik Oddziału Małopolskiego Urzędu Wojewódzkiego w [...] Wydział Spraw Obywatelskich pismem skierowanym do Urzędu Stanu Cywilnego w [...] powołał treść uchwały SN z dnia 8 czerwca 2000r. z której wynika, że w sprawach, do których ma zastosowanie art. 64 §1 i 2 kpa nie wydaje się decyzji administracyjnych, stronie przysługuje natomiast skarga do sądu na bezczynność organu. Pismem z dnia [...] 2004r. Ubojnia [...] - [...] spółka jawna w [...] złożyła skargę do WSA w Krakowie na bezczynność Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego, polegającą na niezałatwieniu w wyznaczonym art. 35 kpa terminie wniosku z [...] 2004r. W uzasadnieniu podniesiono, że pozostawiając wniosek bez rozpoznania, organ naruszył interes prawny skarżącego, z uwagi bowiem na konieczność nadania klauzuli wykonalności i wszczęcia postępowania egzekucyjnego przeciwko małżonce T. K. uzyskanie odpisu skróconego aktu małżeństwa T.K. jest niezbędne do skutecznego wszczęcia postępowania sądowego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podnosząc, że nie dopuścił się bezczynności, albowiem niezwłocznie po otrzymaniu wniosku podjął działania zmierzające do usunięcia przeszkody w załatwieniu sprawy. Organ nie mógł uczynić zadość żądaniu wnioskodawcy, albowiem nie wykazał on interesu prawnego w ubieganiu się o otrzymanie wnioskowanego dokumentu. Skoro zaś wniosek o wydanie aktu stanu cywilnego pochodził od osoby, która nie wykazała należycie interesu prawnego, należało pozostawić podanie bez rozpoznania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest bezczynność organu administracyjnego - Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego, polegająca na niezałatwieniu w wyznaczonym art. 35 kpa terminie wniosku z [...] 2004r. o wydanie skróconego odpisu aktu małżeństwa. W ocenie Sądu skarga ta jest uzasadniona. Sprawa wszczęta przedmiotowym wnioskiem z dnia [...] 2004. nie została bowiem do dnia wydawania niniejszego wyroku Sądu rozstrzygnięta. Nie można bowiem uznać za właściwe rozstrzygnięcie sprawy co do istoty, dokonane w niniejszej sprawie pozostawienie wniosku bez rozpoznania w oparciu o art. 64 §2 kpa. Organ administracyjny w niniejszej sprawie potraktował brak interesu prawnego strony jako brak formalny wniosku i wzywając o jego wykazanie, zastosował rygor pozostawienia bez rozpoznania. Tymczasem hipoteza art. 64 kpa dotyczy jedynie wad wniosku. Z § 2 wynika wyraźnie, że może on mieć zastosowanie jedynie do tych wypadków, gdy wniosek nie czyni zadość wymaganiom ustalonym przepisami prawa. W orzecznictwie NSA podkreśla się, że: "Artykuł 64 §2 kpa upoważnia jedynie właściwy organ do pozostawienia podania bez rozpoznania, jeżeli nie czyni ono zadość wymaganiom prawa, a wskazanych braków nie usunięto w wyznaczonym terminie. Niewykonanie żądania opartego na art. 64 §2 kpa nie może stanowić podstawy do rozstrzygnięcia żądania strony na jej niekorzyść. Rozstrzygnięcie sprawy co do jej istoty może nastąpić po dokładnym wyjaśnieniu stanu faktycznego przez przyznanie stronie praw lub ustalenie obowiązków wynikających z przepisów prawa materialnego." (wyrok NSA z dnia 6 listopada 1985r., I SA 1935/85, nie publ.). Wobec wniosków o wydanie skróconego odpisu aktu małżeństwa ustawa nie przewiduje żadnych dodatkowych wymagań, których brak mógłby być uzupełniany w trybie art. 64 §2 kpa. Za nieprawidłowe uznać należy potraktowanie przez organ administracyjny przesłanki istnienia interesu prawnego jako "innego wymagania ustalonego w przepisach prawa", które spełniać musi wniosek. Pozostawienie żądania strony bez rozpoznania na podstawie art. 64 §2 kpa nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty. O tym zaś, czy wnioskodawca legitymował się w niniejszej sprawie interesem prawnym, organ administracyjny winien był zadecydować po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, wydając rozstrzygnięcie sprawy co do istoty. Mając na względzie wskazaną powyżej argumentację uznać należy, że przepis art. 64 §2 nie mógł być w niniejszej sprawie zastosowany. Organ administracyjny pozostaje zatem w bezczynności, nie doszło bowiem do wydania rozstrzygnięcia co do istoty w sprawie z wniosku z [...] 2004r. Instytucja skargi na bezczynność ma na celu ochronę strony poprzez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Dlatego też Sąd, działając na podstawie art. 149 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zobowiązał właściwy organ administracyjny do wydania aktu rozstrzygającego niniejszą sprawę co do istoty, zakreślając 30-dniowy termin wykonania tego obowiązku. Z tego powodu orzeczono jak w sentencji.