III SAB/Kr 49/16

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 20 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. K. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi G. K. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego p o s t a n a w i a I) umorzyć postępowanie wywołane wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych; II) ustanowić dla G. K. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka W dniu 14 lipca 2016 roku do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek G. K. o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jej miesięczny dochód wynosi 634 zł i stanowi go w zasiłek z tytułu niepełnosprawności w wysokości 604 zł oraz zasiłek celowy w wysokości 30 zł. W skład majątku skarżącej wchodzi dom o powierzchni ok. 100 m² zajęty przez komornika. Skarżąca nie dysponuje zasobami pieniężnymi, ani cennymi przedmiotami. W rubryce "wierzytelności" wnioskodawczyni wpisała "nienależnie pobrane świadczenie MOPS". Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy G. K. powołała się na swój stan zdrowia oraz trudną sytuację finansową. Od 2004 roku skarżąca posiada zadłużenie za dom (1.000 zł rata + odsetki), a na karcie kredytowej ma dług 3.000 zł. Wydatki skarżącej przedstawiają się następująco: woda 17 zł, gaz 407 zł (za dwa miesiące – koszty ogrzewania), prąd ok. 30 zł. Na dzień złożenia wniosku strona dysponowała kwotą 200 zł, dlatego nie była w stanie pokryć kosztów skserowania dokumentów. Na potwierdzenie stanu jej zdrowia załączyła kopię zaświadczenia lekarskiego z dnia 29 marca 2016 roku. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Odnośnie wniosku skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych należy wyjaśnić, że zgodnie z treścią art. 239 § 1 pkt 1 lit "a" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 718, dalej: p.p.s.a.) nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Do takiej właśnie kategorii należy sprawa ze skargi G. K., opatrzona symbolem 658/6329. Powyższe oznacza, że strona nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych z mocy samego prawa. Zwolnienie dokonane na mocy niniejszego przepisu, oznacza całkowite zwolnienie z obowiązku wnoszenia zarówno opłat sądowych, jak i ponoszenia wydatków. W związku z tym, że w przedmiotowej sprawie wnioskodawczyni korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, rozpoznanie jej wniosku w tym przedmiocie stało się zbędne. W takiej sytuacji postępowanie wywołane wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych należało umorzyć na podstawie przepisu art. 249a § 1 p.p.s.a. stanowiącym, że jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. W konsekwencji referendarz sądowy działając na podstawie art. 249a w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzekł jak w pkt. I sentencji postanowienia. We wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca domaga się również ustanowienia na jej rzecz adwokata. Zgodnie z art. 262 p.p.s.a. przepisy o przyznaniu prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy mają odpowiednie zastosowanie dla stron korzystających z ustawowego zwolnienia z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Z przepisu art. 245 § 3 p.p.s.a. wynika, że prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje ustanowienie adwokata. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodzinny. Zdaniem orzekającego w niniejszej sprawie G. K. wykazała, że spełnia przesłanki warunkujące przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Sytuacja materialna wnioskodawczyni nie jest bowiem łatwa. Utrzymuje się ona z niewielkiego zasiłku z tytułu niepełnosprawności oraz zasiłku celowego z pomocy społecznej. Skarżąca jest osobą schorowaną, stan jej zdrowia wymaga stałej opieki specjalistycznej oraz przyjmowania lekarstw. Środki finansowe, którymi w miesiącu dysponuje nie są wystarczające nawet na wykupienie wszystkich recept. Jedyny składnik majątkowy skarżącej, jakim jest dom, jest objęty zajęciem komorniczym. Wnioskodawczyni nie posiada żadnych oszczędności, ani przedmiotów wartościowych. W takiej sytuacji nie jest ona w stanie ponieść kosztów wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku w jej koniecznym utrzymaniu. Biorąc pod uwagę wskazane wyżej okoliczności orzeczono jak w pkt II sentencji na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.