III SAB/Kr 6/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: SWSA Maria Zawadzka Sędziowie: SWSA Ewa Michna ASR WSA Marta Kisielowska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 30 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi B. P. na bezczynność Burmistrza Miasta w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości 1. stwierdza bezczynność Burmistrza Miasta w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości, 2. zobowiązuje Burmistrza Miasta do załatwienia sprawy w terminie 30 dni od doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, 3. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 4. zasądza od Burmistrza Miasta na rzecz skarżącej B. P. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. B. P. (dalej: "skarżąca") pismem z dnia 16 grudnia 2020 r. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na bezczynność Burmistrza Miasta polegającą na niezałatwieniu w terminie sprawy dotyczącej administracyjnego rozgraniczenia nieruchomości działki ewid. Nr [...] obr. [...] z działkami ewid. Nr [...], [...] obr. [...] i punktowo z działkami ewid. Nr [...], [...] obr. [...]. Skarżąca wskazała, że organ powinien załatwić sprawę do dnia 29 lutego 2020 r. Podniosła, że w dniu 11 grudnia 2019 r. złożyła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego ponaglenie, które nie przyniosło oczekiwanych rezultatów, ponieważ organ wciąż nie wydał rozstrzygnięcia. Skarżąca wniosła o stwierdzenie bezczynności Burmistrza Miasta, o zobowiązanie organu do załatwienia sprawy w terminie 30 dni od daty otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym oraz o zwrot kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę Burmistrz Miasta wskazał, że pismem z dnia 13 lipca 2019 r., które wpłynęło do organu w dniu 16 lipca 2019 r., skarżąca wniosła o wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego działki ewidencyjnej nr [...] obręb [...] z działkami ewidencyjnymi nr [...], [...] obręb [...]. Postanowieniem z dnia 28 sierpnia 2019 r. Burmistrz Miasta wszczął postępowanie w sprawie o rozgraniczenie, informując o przewidywanym terminie załatwienia sprawy do 31 grudnia 2019 r. W dniu 11 grudnia 2019 r. skarżąca złożyła ponaglenie z powodu niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. przez Burmistrza Miasta. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia 4 lutego 2020 r. ([...]) stwierdziło, że organ dopuścił się bezczynności w sprawie objętej ponagleniem i zobowiązał Burmistrza Miasta do załatwienia sprawy w terminie 14 dni od daty otrzymania postanowienia oraz zarządził ustalenie przyczyn bezczynności. Organ wskazał, że pierwotnie wyznaczony termin załatwienia sprawy (31 grudnia 2019 r.) nie mógł zostać dotrzymany ze względu na ograniczone środki finansowe na przygotowanie dokumentacji geodezyjnej niezbędnej do przeprowadzenia rozgraniczenia. Zawiadomieniem z dnia 31 grudnia 2021 r. został wyznaczony nowy termin załatwienia sprawy - 29 lutego 2020 r. Dnia 26 lutego 2020 r. ze względu na złożoność postępowania, organ wyznaczył nowy termin wykonania rozgraniczenia na 30 września 2020 r. W dniu 2 czerwca 2020 r. Burmistrz Miasta upoważnił geodetę J. B. do wykonania rozgraniczenia. W dniu 3 września 2020 r. odbyła się rozprawa na gruncie. Dnia 23 listopada 2020 r. przesłano ponaglenie do wykonawcy o zbliżającym się terminie na złożenie operatów pomiarowych z rozgraniczenia. 4 stycznia 2021 r. wysłano kolejne ponaglenie do wykonawcy. Mając na względzie podniesione okoliczności, organ wniósł o uznanie zarzutów zawartych w skardze na bezczynność za bezzasadne. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Badając wymogi formalne skargi na bezczynność organu, Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie zostały one spełnione. Przed wniesieniem skargi skarżąca bowiem wyczerpała przysługujące jej środki zaskarżenia w postaci ponaglenia, zgodnie z wymogiem art. 52§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn., Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") Skarżąca złożyła ponaglenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w dniu 11 grudnia 2019 r. Z przepisu art. 149 p.p.s.a. wynika, że istota skargi na bezczynność polega na tym, iż sąd, uwzględniając taką skargę, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Stan bezczynności organu administracji publicznej występuje wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 4 marca 2003 r., sygn. akt IV SAB/Wa 109/07, CBOSA). Uwzględnienie skargi na bezczynność wymaga uprzedniego ustalenia, że istnieje określony przepis prawa, który w konkretnej sprawie zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub podjęcia czynności. Zgodnie z art. 35 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki (§ 1). Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (§ 3). Do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu (§ 5). Zgodnie z art. 36 k.p.a. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczynę zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia (§ 1). Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (§ 2). Zgodnie ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, które Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę podziela, sama czynność powiadomienia strony o nowym terminie załatwienia sprawy i przyczynie zwłoki ma jedynie charakter techniczny i walor informacyjny w stosunku do strony, ale nie przerywa stanu bezczynności organu, jako stanu powstrzymywania się od jakichkolwiek działań zmierzających do załatwienia sprawy. Informacja ta nie jest w żaden sposób związana z czynnościami podejmowanymi przez organ w celu załatwienia sprawy (tak wyrok NSA z 8 lutego 2018 r., I OSK 2192/17, CBOSA). Jak zauważa Naczelny Sąd Administracyjny, sama czynność zawiadomienia strony postępowania o nowym terminie załatwienia sprawy nie usprawiedliwia bezczynności organu, istotna jest przyczyna zwłoki wskazana przez organ (por. wyrok NSA z 8 lutego 2018 r., I OSK 2192/17). Skarżąca złożyła wniosek o wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego w dniu 16 lipca 2019 r. (data wpływu do organu właściwego), w dniu 28 sierpnia 2019 r. Burmistrz Miasta wydał postanowienie o wszczęciu postępowania rozgraniczeniowego, wskazując przewidywany termin załatwienia sprawy do dnia 31 grudnia 2019 r. Zawiadomieniem z dnia 31 grudnia 2019 r. Burmistrz Miasta poinformował o niemożliwości zakończenia postępowania w wyznaczonym terminie z powodu konieczności sprawdzenia czy granica pomiędzy działką ewidencyjną nr [...] obręb [...] a działkami ewidencyjnymi [...], [...] obręb [...] nie jest granicą prawną oraz czy dane zawarte w operacie technicznym z podziału ww. nieruchomości pozwalają na określenie położenia uprzednio ustalonych znaków granicznych. Organ wskazał, że postępowanie zostanie zakończone do dnia 29 lutego 2020 r. Zawiadomieniem z dnia 26 lutego 2020 r. organ poinformował, że z uwagi na konieczność wyłonienia wykonawcy czynności geodezyjnych, przeprowadzenie rozprawy rozgraniczeniowej na gruncie, skompletowanie dokumentacji, a także z uwagi na złożoność postępowania, termin wykonania rozgraniczenia został określony na 30 września 2020 r. Do dnia wystąpienia ze skargą, tj. do dnia 16 grudnia 2020 r., Burmistrz Miasta nie wydał w sprawie rozstrzygnięcia. Dopiero pismem z dnia 21 grudnia 2020 r. skierowanym do mgr inż. J. B., organ wskazał, że termin załatwienia sprawy przedłuża się do dnia 26 lutego 2020 r. Pismo to nie spełnia jednak wymagań określonych w art. 36 k.p.a. Zaznaczyć należy, że postanowieniem z dnia 4 lutego 2020 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (doręczonym organowi I instancji w dniu 13 lutego 2020 r.- data prezentaty) stwierdziło, że Burmistrz Miasta dopuścił się bezczynności w sprawie objętej ponagleniem, zobowiązało Burmistrza Miasta do załatwienia sprawy w terminie 14 dni od daty otrzymania postanowienia oraz zarządziło ustalenie przyczyn i osób winnych bezczynności. Organ nie wydał decyzji w terminie wyznaczonym przez Kolegium. Mając na względzie powyższe, Sąd stwierdził, że Burmistrz Miasta pozostaje w bezczynności, ponieważ nie zakończył postępowania rozgraniczeniowego w terminach określonych w art. 35 k.p.a. Sąd zważył, że termin został wyznaczony przez organ na 30 września 2020 r., w dniu złożenia przez skarżącą skargi, nie został dotrzymany, a wskazanie nowego terminu w korespondencji kierowanej do upoważnionego geodety bez pouczenia o prawie ponaglenia, a także bez wyjaśnienia przyczyn opóźnienia, nie stanowi zawiadomienia w rozumieniu art. 36 k.p.a. W ocenie Sądu w rozpatrywanej sprawie nie zaistniały okoliczności uzasadniające stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Za rażące naruszenie przepisów art. 35 k.p.a. (lub przepisu szczególnego) można bowiem uznać ich oczywiste niezastosowanie lub zastosowanie nieprawidłowe, jak również długotrwałość prowadzenia postępowania, czy brak jakiejkolwiek aktywności organu (por. wyrok NSA z 18 marca 2021 r., III OSK 495/21). Mając na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 149 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym zgodnie z art. 119 pkt 4 p.p.s.a.