III SAB/Kr 9/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kremer po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2007r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. S. na bezczynność Prezydenta Miasta T. postanawia: skargę odrzucić Skarżący J. S. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę w której zarzuca Prezydentowi Miasta T. bezczynność w zakresie "wyjaśniania bezprawnych funkcji, niegospodarności Z. K. w Miejskim Klubie Sportowym [...] w T.". W uzasadnieniu skargi wskazał, na nieprawidłowości i niegospodarność obecnych nieprawnych władz [...] i niepodejmowanie żadnych działań przez Prezydenta Miasta T. W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta T. wniósł o jej odrzucenie na podstawie art.58 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę wskazano, Klub o którym mowa w skardze podlega regulacjom ustawy z dnia 7 kwietnia 1989r. Prawo o stowarzyszeniach /Dz.U. z 2001 Nr 79, poz.855/, a w szczególności art.8 ust.5 pkt 2 i art.25-31, a więc przepisom dotyczącym nadzoru nad stowarzyszeniami. Miejski Klub Sportowy [...] , działający w formie stowarzyszenia kultury fizycznej wpisany jest do KRS pod Nr [...] do rejestru stowarzyszeń. Choć w nazwie Klubu użyto przymiotnika "Miejski", klub nie należy do struktury Gminy Miasta K. Pomimo tego organy tej jednostki samorządu terytorialnego realizują w stosunku do Klubu określone zadania i kompetencje oparte na: 1/Prezydent Miasta T. sprawuje nadzór nad tym stowarzyszeniem w oparciu o powołany powyżej art.8 ust.5 pkt 2 Prawa o stowarzyszeniach, 2/Rada Miejska w T. sprawuje patronat nad Klubem co wynika z uchwały tego organu z dnia 19 września 1992r. Pozostałe kompetencje nadzorcze polegają na wnioskowaniu do sądu powszechnego o : 1/zastosowanie środka określonego w art.28 Prawa o stowarzyszeniach, 2/ustanowienie kuratora w rybie art.30 Prawa o stowarzyszeniach 3/rozwiązanie stowarzyszenia w razie wystąpienia przesłanek, o których mowa w art.31 Prawa o stowarzyszeniach. Wskazano, że realizacja uprawnień nadzorczych nad stowarzyszeniami nie należy do przedmiotowego zakresu postępowania sądowoadministarcyjnego określonego w art.3-4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zdaniem organu w przedmiotowej sprawie nie występują akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, gdyż sprawy nadzoru nad stowarzyszeniami - pomimo wykonywania przez organy administracji -nie należą do sfery administracji publicznej. Realizacj a nadzoru nad stowarzyszeniami - w aspekcie art.3 § 2 pkt 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie dotyczy również uprawnień lub obowiązków skarżącego, które miałyby swe oparcie w przepisach prawa. Podkreślenia również wymaga, że żaden przepis Prawa o stowarzyszeniach nie przyznaje prawa do skargi do sądu administracyjnego na wykonywanie przez organy nadzoru nad stowarzyszeniami. W tym stanie rzeczy, na podstawie art.58 § 1 pkt 1 ustawy organ wnosi o odrzucenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: Stosownie do przepisu art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1270/ sądy administracyjne sprawuj ą kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Natomiast art.3 § 2 powołanej ustawy określa co może być przedmiotem zaskarżenia do sądu administracyjnego. Zgodnie z tym przepisem, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1/ decyzje administracyjne, 21 postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, 3/ postanowienia wydane w postępowaniu zabezpieczającym i egzekucyjnym, na które służy zażalenie, 4/ inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa,...8/bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4. O tym czy dana czynność może być przedmiotem kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne decydują przepisy prawa materialnego regulujące określone zagadnienie. Katalog tych przedmiotów wyznacza zakres właściwości rzeczowej sądu administracyjnego i zakres rzeczowy postępowania sądowoadministarcyjnego. W przedmiotowej sprawie przedmiotem sporu jest charakter prawny nadzoru nad stowarzyszeniami. Ustawa Prawo o stowarzyszeniach określa jakie uprawnienia ma organ nadzoru, zgodnie z art.25 należy do nich : prawo żądania dostarczania przez zarząd stowarzyszenia w określonym terminie odpisów uchwał walnego zebrania członków, prawo żądania od władz stowarzyszenia niezbędnych wyjaśnień. Z kolei art.26 ustawy stanowi, że w razie niezastosowania się stowarzyszenia do wymagań określonych w art.25, sąd na wniosek organu nadzorującego może nałożyć grzywnę.... W przypadku stwierdzenia, że działalność stowarzyszenia jest niezgodna z prawem lub narusza postanowienia statutu w sprawach o których mowa w art. 10 ust. 1 i 2, organ nadzorujący, w zależności od rodzaju i stopnia stwierdzonych nieprawidłowości, może wystąpić o ich usunięcie w określonym terminie, udzielić ostrzeżenia władzom stowarzyszenia, wystąpić do sądu o zastosowanie środka określonego w art.29. To dopiero sąd, na wniosek organu nadzorującego lub prokuratora może: 1/udzielić upomnienia władzom stowarzyszenia, 2/uchylić niezgodną z prawem lub statutem uchwałę stowarzyszenia, 3/rozwiązać stowarzyszenie, jeżeli jego działalność wykazuje rażące lub uporczywe naruszanie prawa, albo postanowień statutu i nie ma warunków do przywrócenia działalności zgodnej z prawem lub statutem. Jak wynika z powyższej regulacji nadzór sprawowany nad stowarzyszeniami nie zawiera uprawnienia do bezpośredniego określania linii postępowania, określania celów, form i sposobów ich realizacji przez stowarzyszenie. Jedynym kryterium stosowania środków nadzoru winno być kryterium legalności, natomiast inne kryteria /celowość działania, skuteczność , trafność podejmowanych decyzji/ nie znajdują tutaj zastosowania. Organ realizujący uprawnienia nadzorcze nie ponosi bowiem odpowiedzialności za działalność podmiotów podległych temu nadzorowi. Działają one "na własny rachunek i własną odpowiedzialność". Stąd też środki prawne jakimi samodzielnie dysponuje organ sprawujący nadzór nad stowarzyszeniami mają bardzo ograniczony charakter, dopiero sąd /powszechny, a nie sąd administracyjny/ może podejmować stosowne środki prawne. Sprawowanie nadzoru nad stowarzyszeniami i sprawy związane z działalnością stowarzyszeń nie są rozstrzygane w trybie administracyjnym i nie podlegają kontroli sądów administracyjnych. Tym samym skarga nie mogła być merytorycznie rozpoznana, albowiem dotyczy materii, która nie należy do kognicji sądów administracyjnych. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie art.58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, póz. 1270) skargę odrzucił, albowiem sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.