III SAB/Kr 98/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Hanna Knysiak-Molczyk po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H. D. i T. D. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Starostę postanawia: odrzucić skargę. Pismem z dnia 10 października 2014 r. H. D. i T. D. (dalej: skarżący) wystąpili do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie ze skargą na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Starostę. W odpowiedzi na skargę Starosta wniósł o jej odrzucenie lub oddalenie, podnosząc, że strona skarżąca nie wyczerpała środków zaskarżenia przysługujących jej w związku z zarzutem przewlekłości postępowania. W piśmie procesowym z dnia 8 grudnia 2014 r. skarżący wskazali, że wyczerpali środki zaskarżenia, gdyż złożyli skargę do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego, który pismem z dnia 29 lipca 2014 r. uznał za zasadne zarzuty dotyczące bezczynności organu i nakazał temu organowi bezzwłoczne przeprowadzenie postępowania aktualizacyjnego i wydanie decyzji. Skarżący stanęli jednocześnie na stanowisku, iż w przypadku wniesienia do sądu administracyjnego skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania nie obowiązuje wymóg uprzedniego wyczerpania środków zaskarżenia przysługujących w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: zgodnie z art. 52 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270; dalej: p.p.s.a.) skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy natomiast rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Sprawa, której kontroli domagają się skarżący, dotyczy zmiany (aktualizacji) operatu ewidencyjnego, a zatem podlega rozpoznaniu na zasadach określonych m.in. w przepisach ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.; dalej: k.p.a.). Należy zatem zauważyć, że zgodnie z art. 37 § 1 k.p.a. na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 k.p.a. lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Wobec powyższego, w świetle art. 52 § 1 p.p.s.a., przesłankę skargi do sądu administracyjnego na przewlekłe prowadzenie postępowania organu stanowi złożenie zażalenia lub wezwania do usunięcia naruszenia prawa w trybie przewidzianym w art. 37 § 1 k.p.a. (zob. postanowienie NSA z dnia 7 maja 2014 r., sygn. akt II OSK 1083/14, LEX nr 1467706). W realiach analizowanej sprawy T. D., P. D. i H. D. pismem z dnia 16 maja 2014 r. złożyli do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego "skargę na działanie Starosty ". W piśmie tym wskazano, że jest ono wniesione w związku z odmową wdrożenia na żądanie wnioskodawców postępowania aktualizacyjnego ich gruntów. Autorzy tej "skargi" powołali się w powyższym zakresie na pismo nr [...] Starosty z dnia 6 maja 2014 r. Istotą tej skargi było natomiast twierdzenie, zgodnie z którym Starosta miałby "z góry, bez jakiegokolwiek merytorycznego rozpoznania" odrzucać zasadne wnioski skarżących. Zdaniem strony skarżącej, wnosząc ww. pismo wyczerpano warunek wniesienia skargi do sądu administracyjnego, wynikający z art. 52 § 1 p.p.s.a. W pierwszej kolejności należy zatem zauważyć, że art. 37 § 1 k.p.a. w zw. z art. 52 § 1 p.p.s.a. wymagał, by skarga wniesiona w niniejszej sprawie została poprzedzona zażaleniem do organu wyższego stopnia, którym w sprawach geodezji i kartografii w stosunku do starosty jest wojewódzki inspektor nadzoru geodezyjnego i kartograficznego (art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne). Skarżący T. D. i H. D. nie poprzedzili skargi do sądu administracyjnego zażaleniem na przewlekłe prowadzenie postępowania. Także skarga wniesiona w piśmie z dnia 16 maja 2014 r. nie może zostać uznana za zażalenie w rozumieniu z art. 37 § 1 k.p.a. W treści tego pisma T. D. i H. D. nie wskazali w żadnym miejscu, że kwestionują przewlekłość, bezczynność czy choćby długotrwałość postępowania zainicjowanego wnioskiem o aktualizację operatu ewidencyjnego. Autorzy tego pisma odnosili się bowiem wprost do negatywnego sposobu załatwienia jego sprawy, powołując się na stosowną odpowiedź Starosty z dnia 29 kwietnia 2014 r., dołączoną do analizowanej "skargi". Zatem nie tylko oznaczenie pisma T. D. i H. D. z 16 maja 2014 r., ale również jego treść wskazuje, że nie stanowiło ono zażalenia na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Starostę. Powyższe stanowisko potwierdza również sposób rozpoznania żądania zawartego w owej "skardze" przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, który w tym celu zastosował przepisy działu VIII k.p.a., regulujące tryb rozpatrywania petycji, skarg i wniosków na działanie organów administracji, a nie środków zaskarżenia przysługujących stronom postępowania administracyjnego. Należy mieć na uwadze, że zgodnie z treścią art. 227 k.p.a. przedmiotem skargi wnoszonej w trybie określonym w dziale VIII Kodeksu może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego rozpoznał skargę wniesioną m.in. przez skarżących w piśmie z dnia 16 maja 2014 r. w oparciu o przepisy działu VIII k.p.a., czemu dał wyraz w piśmie skierowanym do Starosty z dnia 28 lipca 2014 r., w którym powołany został art. 237 § 1 k.p.a., statuujący termin do rozpoznania skargi, o której mowa w art. 227 k.p.a. W ten sposób skarga powszechna wniesiona w piśmie z dnia 16 maja 2014 r. została rozpoznana i brak jest podstaw do postrzegania jej innego rodzaju środka prawnego, w szczególności zażalenia na bezczynność organu, o którym mowa w art. 37 § 1 k.p.a. Sąd stwierdza zatem, że rozpatrywana skarga nie została poprzedzona uprzednim wyczerpaniem środków zaskarżenia, które przysługiwały stronie skarżącej na zasadzie art. 37 § 1 k.p.a. w związku ze stawianym zarzutem prowadzenia postępowania w sposób przewlekły. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.