III SO/Kr 13/12

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. B. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata postanawia: I. zwolnić wnioskodawczynię od kosztów sądowych, II. ustanowić dla wnioskodawczyni adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. Wnioskodawczyni w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagała się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Oświadczyła, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Objaśniając swoją sytuację rodzinną podała, że nie pozostaje z nikim we wspólnym gospodarstwie domowym. Określając swój majątek uwidoczniła, że w jego skład wchodzi stary 96 letni, drewniany dom o powierzchni 52 m2, niewykończony dom murowany o powierzchni 235 m2 oraz gospodarstwo rolne o powierzchni 3,49 ha. Wskazując na te składniki majątku wyjaśniła, że wszystko objęte jest współwłasnością z rodzeństwem mieszkającym na Śląsku. Wnioskodawczyni nie posiada zasobów pieniężnych a z przedmiotów wartościowych wspólny z synem samochód. Swoje miesięczne dochody wnioskodawczyni oszacowała na kwotę 1153 zł renty inwalidzkiej. Uzasadniając swoje starania zaakcentowała, że jest osobą niepełnosprawną, w trudnej sytuacji finansowej. Wyjaśniła, że przy wykazanym dochodzie miesięcznie ponosi następujące koszty: na jedzenie przeznacza 300 zł, na lekarstwa 100 zł, na wodę i prąd 150 zł, na opał 120 zł, na węgiel 120 zł, na gaz 64 zł, na telefon 60 zł, na nieczystości 19 zł, na podatek 28 zł, na ubezpieczenie 30 zł. Prócz tego ma do spłacenie kredyty swoje i odziedziczone po ojcu .W konsekwencji musi odmawiać sobie wielu rzeczy. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Stosownie do art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 02/153/1270 ze zm.) osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata o ile – poza samym wnioskiem (art. 243 ppsa) - złoży również oświadczenie, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny a nadto złoży zapewnienie iż nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Oświadczenie takie stopniowane jest przekonaniem sądu i referendarza, że strona podnoszone przez siebie okoliczności "wykazała" czyli, że przedstawiła je w sposób przekonywujący. Zgodnie natomiast z art. 255 ppsa jeżeli oświadczenie strony okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych względnie wzbudzi wątpliwości można zażądać od strony dodatkowych oświadczeń oraz przedłożenia dokumentów źródłowych. Zestawienie tych przepisów pozwala dojrzeć przyjętą przez ustawodawcę konstrukcję prawną, która opiera się na założeniu, że jeżeli oświadczenie strony pozwala na zorientowanie się w sytuacji strony i nie wzbudza jakichś istotnych wątpliwości względnie tyczą one nieistotnych składników stanu majątkowego strony lub jej sytuacji rodzinnej to tym samym nie ma obowiązku wzywania strony o składanie dodatkowych oświadczeń i przedkładanie dokumentów źródłowych. Konkludując należy stwierdzić, że jeżeli na podstawie przyjętego oświadczenia sąd dojdzie do przekonania, że ma do czynienia z osobą "biedną" w potocznym tego słowa znaczeniu lub jeśli stwierdzi, że w jej aktualnej sytuacji wymagane koszty postępowania pozostają w takiej dysproporcji, że strony nie będzie stać na ich poniesienie, może wydać rozstrzygniecie bez konieczności prowadzenia dalszych czynności. W realiach niniejszej sprawy wnioskodawczyni złożyła oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa. Jest ono wystarczające do oceny jej aktualnych możliwości płatniczych. Wnioskodawczyni nie należy do osób zamożnych. Tak bowiem należy postrzegać samotną schorowaną rencistę z niezbyt wysokim świadczeniem, które niemal w całości przeznacza na bieżące utrzymanie, borykającą się dodatkowo z zadłużeniem. Spojrzenia takiego nie zmienia ujawniony majątek. Chociaż bowiem co do zasady ma on określoną wartość podkładową to wysokość bieżących dochodów wnioskodawczyni powoduje, że kwestia wymaganej przez banki zdolności kredytowej jest obecnie dyskusyjna. Zbycia tego majątku w celu zdobycia środków na koszty postępowania trudno zaś od niej wymagać. Po pierwsze godziłoby to w podstawy egzystencji strony. A po drugie z zasad doświadczenia życiowego wynika, że osoba borykająca się z problemami zdrowotnymi powinna dysponować pewnym zabezpieczeniem na wypadek jakichś poważniejszych powikłań nawet gdy Państwo deklaruje powszechny oraz bezpłatny dostęp do służby zdrowia. Pozostaje bowiem cały szereg kosztów dodatkowych choćby na część leków nierefundowanych czy zaordynowanej diety. Wreszcie nie można tracić z pola widzenia i utrudnień w rozporządzeniach tymi składnikami majątkowymi z uwagi na ich obecny stan prawny. Biorąc to wszystko pod uwagę udzielono więc wnioskodawczyni pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekając jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 1 ppsa w związku z art. 245 §2 ppsa.