III SO/Kr 16/15
PostanowienieWSA w Krakowie2015-08-07
Skład orzekający: Grzegorz Karcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej udzielenia pomocy mieszkaniowej jest bezprzedmiotowy, jeśli sprawa ta mieści się w zakresie pomocy społecznej?Ratio decidendi
Postępowanie w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych zostało umorzone, ponieważ sprawy dotyczące udzielenia pomocy mieszkaniowej kwalifikują się jako sprawy z zakresu pomocy społecznej, co na mocy art. 239 pkt 1 lit. a) PPSA zwalnia stronę z obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Jednocześnie, wniosek o ustanowienie adwokata został uwzględniony, gdyż sytuacja materialna wnioskodawcy uzasadnia przyznanie pomocy prawnej w tym zakresie, zgodnie z art. 246 §1 pkt 2 PPSA.Stan faktyczny
Wnioskodawca T. W. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie dotyczącej udzielenia pomocy mieszkaniowej. Wskazał na niskie dochody, zobowiązania komornicze i ugody bankowe, a także trudną sytuację mieszkaniową rodziców. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
I. umorzył postępowanie w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych, II. ustanowił dla wnioskodawcy adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 7 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. W. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie dotyczącej udzielenia pomocy mieszkaniowej postanawia: I. umorzyć postępowanie w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych, II. ustanowić dla wnioskodawcy adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.
Wnioskodawca w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
Oświadczył, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem.
Objaśniając swoją sytuację rodzinną wskazał w rubryce 6 tylko siebie.
Określając swój majątek uwidoczniła brak nieruchomości, zasobów pieniężnych i przedmiotów o wartości powyżej 3000 euro .Wskazał, że należy do niego samochód m-ki fiat Punto z 2002 o wartości ok. 3500 zł.
Swoje miesięczne dochody określił na kwotę 1910 zł brutto z czego potrącane jest 400 zł na zobowiązanie komornicze. W konsekwencji "netto" dostaje ok. 1120 zł.
Uzasadniając swoje starania powołał się na trudną sytuację materialną, która wynika z niskich zarobków. Powiada, że z otrzymywanych do wypłaty 1120 zł partycypuje w kosztach utrzymania mieszkania gdzie jest zameldowany. Opisując swoją sytuację podał, że mieszkanie komunalne należy do jego rodziców. Mają oni wyrok eksmisyjny z uwagi na zadłużenie ok. 100 tyś. zł. Wyrok nie obejmuje wnioskodawcy. Rodzice otrzymują renty inwalidzkie. Opłaty za bezumowne korzystanie z tego lokalu wynoszą obecnie 1250 zł miesięcznie z czego 1/3 opłaca wnioskodawca. Wnioskodawca spłaca z pensji także 350 zł tytułem zadłużenia komorniczego oraz 300 zł tytułem ugody z bankiem.
Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje:
Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, obowiązek uiszczenia kosztów sądowych nie ciąży na stronie skarżącej działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Opierając się na argumentacji zbieżnej z tą jaka legła u podstaw uznania w Naczelnym Sądzie Administracyjnym, że przyznawanie dodatków mieszkaniowych mieści się w szeroko rozumianej kategorii spraw z zakresu pomocy społeczne należy wyrazić zapatrywanie, że skoro na pomoc mieszkaniową gminy mogą liczyć mieszkańcy mający niezaspokojone potrzeby mieszkaniowe i osiągający niskie dochody to sprawy mające za przedmiot odmowę lub przyznanie takiej pomocy z gminnego zasobu mieszkaniowego kwalifikować należy w podobny sposób. W konsekwencji uznania, że wnioskodawca skorzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych jego wniosek należało uznać za bezprzedmiotowy a w związku z tym postanowiono jak w punkcie pierwszym sentencji działając na zasadzie art. 161 §1 pkt. 3 ppsa w związku z art. 258 §1 i §2 pkt. 7 ppsa.
Bezprzedmiotowość wniosku o zwolnienie od kosztów pozostaje bez wpływu na drugie z żądań a mianowicie ustanowienia adwokata. Zgodnie z aktualnymi poglądami doktryny sąd nie jest bowiem związany żądaniem strony zawartym we wniosku o przyznanie pomocy byleby tylko nie wyszedł ponad żądanie strony (por. komentarz J.P Tarno do art. 246 w : Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004). W sytuacji więc gdy strona domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, sąd może przyznać jej to prawo w zakresie częściowym obejmującym tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika (art. 245 §3 in fine ppsa). Oczywiście pod warunkiem, złożenia oświadczenia, którym strona wykaże, że nie jest wstanie ponieść opłat za jego czynności w postępowaniu przed sądami administracyjnymi bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 §1 pkt. 2 ppsa).
W realiach niniejszej sprawy wnioskodawca złożył oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa. Oświadczenie to jest wystarczające do oceny aktualnej sytuacji bytowej i możliwości płatniczych strony. Te nie rysują się specjalnie. Tak bowiem należy postrzegać sytuację osoby bez majątku. Z zasad doświadczenia życiowego wynika nadto, że przy obecnym poziomie cen oraz usług środki jakie pozostają wnioskodawcy po dokonanych potrąceniach i partycypacji w kosztach utrzymania mieszkania wystarczają z trudem na opędzenie podstawowych potrzeb. Z uwagi na zadłużenie i niskie świadczenia nie może liczyć na pomoc rodziców.
Wszystkie te okoliczności uzasadniają więc ustanowienie na rzecz wnioskodawcy adwokata z urzędu albowiem nie jest on w stanie ponieść kosztów związanych z opłaceniem jego wynagrodzenia. W związku z tym udzielono wnioskodawcy takiej pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekając jak w punkcie drugim sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło