III SO/Kr 20/10
PostanowienieWSA w Krakowie2010-11-26
Skład orzekający: Grzegorz Karcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek strony o zwolnienie z opłat sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu, poparty oświadczeniem o stanie majątkowym i rodzinnym, jest wystarczający do uwzględnienia tego wniosku bez wzywania do składania dodatkowych oświadczeń i przedkładania dokumentów źródłowych?Ratio decidendi
Wniosek strony o zwolnienie z opłat sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu, poparty oświadczeniem o stanie majątkowym i rodzinnym, jest wystarczający do uwzględnienia, jeśli pozwala on na zorientowanie się w sytuacji strony i nie wzbudza istotnych wątpliwości, nawet bez wzywania do składania dodatkowych oświadczeń i przedkładania dokumentów źródłowych. Sąd może wydać rozstrzygnięcie, jeśli na podstawie oświadczenia dojdzie do przekonania, że strona jest uboga lub koszty postępowania pozostają w dysproporcji do jej możliwości.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o zwolnienie z opłat sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie o wymierzenie grzywny Wojewodzie z powodu nieprzekazania skargi. Dołączyła oświadczenie o swoim stanie majątkowym i rodzinnym, wskazując na niskie dochody z renty, brak nieruchomości i wartościowych przedmiotów. Sąd, znając sytuację skarżącej z urzędu (korzystanie z pomocy społecznej, niepełnosprawność, choroba, niezdolność do pracy), uznał złożone oświadczenie za wystarczające do uwzględnienia wniosku.Rozstrzygnięcie
I. Zwolniono skarżącą z wpisu od skargi. II. Ustanowiono dla skarżącej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. W. – B. o ustanowienie adwokata w sprawie z wniosku M. W. – B. o wymierzenie grzywny Wojewodzie z powodu nieprzekazania skargi, odpowiedzi na skargę i akt sprawy postanawia: I. zwolnić skarżącą z wpisu od skargi, II. ustanowić dla skarżącej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka
W złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca oświadczyła, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem.
Objaśniając swoją sytuację rodzinną uwidoczniła brak osób z którymi pozostawałaby we wspólnym gospodarstwie domowym.
Określając swój majątek podała, że nie ma żadnych nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych.
Stałe miesięczne dochody swego gospodarstwa domowego oszacowała na kwotę 797 zł renty z dodatkiem pielęgnacyjnym.
Uzasadniając swoje starania wyraziła głębokie zaniepokojenie sygnalizowanymi przez siebie okolicznościami.
Ze względu na fakt, że strona inicjuje przed tutejszym sądem administracyjnym szereg postępowań więc okolicznościami znanymi z urzędu pozostaje, iż skarżąca korzysta ze wsparcia pomocy społecznej. Boryka się z problemem niepełnosprawności i długiej choroby. Jest osobą niezdolną do podjęcia zatrudnienia. Otrzymuje rentę inwalidzką. Mieszka sama. Za mieszkanie lokatorskie płaci ok. 364 zł. Do tego dochodzą niewielkie, kilkunastozłotowe wydatki na prąd i gaz (por. aktualizacje wywiadów środowiskowych w aktach administracyjnych dołączonych m.in. do spraw o sygn. III SA/Kr 1163/09, III SA/Kr 837/08).
Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje:
Zacząć wypada od tego, że skoro w reakcji na otrzymane w dniu 15 października 2010 r. wezwanie o uiszczenie wpisu sądowego od wniosku o wymierzenie grzywny Wojewodzie , skarżąca w złożonym dnia 21 października 2010 r. piśmie (do spraw o sygn. III SO/Kr 18, 19, 20/10) wniosła o "zwolnienie z opłat 300 zł po 100 zł każda sprawa" a następnie działając w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącej Wydziału z dnia 4.11.2010 r. przedłożyła wypełniony i podpisany urzędowy formularz "PPF" z którego rubryki 4 wynika, że domaga się ustanowienia adwokata, to w tak w przedstawionym układzie procesowym przyjąć należy, że rzeczywistą treść wniosku skarżącej stanowi w istocie żądanie zwolnienia z wpisu od skargi i ustanowienie na jej rzecz adwokata z urzędu.
Odnosząc się do tak rozumianego wniosku skarżącej zaznaczyć należy, że stosownie do art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "ppsa", osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym m.in. zwolnienie z opłat sądowych w części i ustanowienie adwokata (art. 245 §3 ppsa) o ile – poza samym wnioskiem (art. 243 ppsa) - złoży oświadczenie, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oświadczenie takie stopniowane jest przekonaniem sądu i referendarza, że strona podnoszone przez siebie okoliczności "wykazała" czyli, że zostały one przedstawione w sposób przekonywujący. Zgodnie bowiem z art. 255 ppsa jeżeli oświadczenie strony okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych względnie wzbudzi wątpliwości można zażądać od strony dodatkowych oświadczeń oraz przedłożenia dokumentów źródłowych. Zestawienie tych przepisów pozwala dojrzeć przyjętą przez ustawodawcę konstrukcję prawną, która opiera się na założeniu, że jeżeli oświadczenie strony pozwala na zorientowanie się w sytuacji strony i nie wzbudza jakichś istotnych wątpliwości względnie tyczą one nieistotnych składników stanu majątkowego strony lub jej sytuacji rodzinnej to tym samym nie ma obowiązku wzywania strony o składanie dodatkowych oświadczeń i przedkładanie dokumentów źródłowych. Konkludując należy stwierdzić, że jeżeli na podstawie przyjętego oświadczenia sąd dojdzie do przekonania, że ma do czynienia z osobą "biedną" w potocznym tego słowa znaczeniu lub jeśli stwierdzi, że w jej aktualnej sytuacji wymagane koszty postępowania pozostają w takiej dysproporcji, że strony nie będzie stać na ich poniesienie, może wydać rozstrzygniecie bez konieczności prowadzenia dalszych czynności.
W realiach niniejszej sprawy skarżąca złożyła oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa. Oświadczenie to uzupełnione informacjami dostępnymi na zasadzie notorii urzędowej jest wystarczające do oceny aktualnej sytuacji skarżącej i jej możliwości płatniczych. Obrazuje, że skarżąca nie należy do osób zamożnych. Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że po opłaceniu stałych wydatków środki jakimi dysponuje wystarczają jej na skromną egzystencję. Biorąc pod uwagę kondycję zdrowotną skarżącej i związane z tym ograniczenia funkcjonalne trudno wymagać od niej jakiś zasadniczych działań nakierowanych na poprawę swojej sytuacji materialnej.
Mając to na uwadze udzielono skarżącej zgodnie z wnioskiem pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekając jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło