III SO/Kr 21/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA Dorota Dąbek po rozpoznaniu w dniu 29 października 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. L. o wymierzenie grzywny PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. Zakład Linii Kolejowych w A w związku z nieprzekazaniem skargi A. L. na decyzję PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. Zakład Linii Kolejowych w A z dnia 15 września 2009r. nr [...] w przedmiocie zmiany kategorii przejazdu kolejowego postanawia: 1. odrzucić wniosek, 2. zwrócić skarżącemu wpis sądowy w kwocie 100 zł (słownie: sto złotych). Pismem z dnia 14 maja 2010r. P. L., działając w imieniu swojego syna A. L., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – za pośrednictwem PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. Zakład Linii Kolejowych w A – skargę na decyzję Dyrektora PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. Zakład Linii Kolejowych w A z dnia 15 września 2009r. nr [...], którą zatwierdzono zmianę kategorii przejazdu kolejowego w km 29,007 linii B - A z kategorii "F" na kategorię "D" (przejazd niestrzeżony użytku publicznego). Pismem z dnia 11 czerwca 2010r. Dyrektor PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. Zakład Linii Kolejowych w A zwrócił P. L. skargę, informując go jednocześnie, że w związku z przekształceniami Polskich Kolei Państwowych, nie mają do nich zastosowania przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, gdyż nie są one organem administracji publicznej. Pismem z dnia 25 czerwca 2010r. P. L., w imieniu swojego syna A. L., zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie o wymierzenie grzywny PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. Zakład Linii Kolejowych w A w związku z nie przekazaniem jego skargi do Sądu. Pełnomocnik skarżącego wskazał, iż skarga została wniesiona zgodnie z art. 200 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego za pośrednictwem organu, który wydał zaskarżoną decyzję. Zgodnie z treścią art. 200 § 2 K.p.a. organ winien był przesłać skargę do sądu administracyjnego w terminie 30 dni od daty jej wniesienia. Dyrektor PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. Zakład Linii Kolejowych w A jednak tego nie uczynił, a jedynie zwrócił skargę P. L. z własną interpretacją sprawy wyrażoną w piśmie z dnia 11 czerwca 2010r. Zdaniem pełnomocnika skarżącego, takie postępowanie jest krzywdzące dla skarżącego. P. L. uważa, że Dyrektor PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. Zakład Linii Kolejowych w A nie mógł samodzielnie ocenić, czy skarga jest dopuszczalna, gdyż uprawnionym do tego był sąd administracyjny. P. L. wskazał, iż z treści art. 196 § 1 K.p.a. wynika, że skargę można wnieść nie tylko na decyzję organu administracji państwowej, ale również na decyzję organu przedsiębiorstwa państwowego lub innej państwowej organizacji zawodowej, samorządowej i spółdzielczej jeśli są one powołane z mocy prawa do załatwiania spraw określonych w art. 1 § 3 K.p.a. Wynika to także z art. 5 § 2 K.p.a. Pełnomocnik skarżącego podniósł również, iż art. 196 § 2 pkt 3 K.p.a. stanowił, że zaskarżone mogą być decyzje dotyczące ruchu na drogach publicznych, komunikacji, łączności, transportu i spedycji. W odpowiedzi na powyższy wniosek Dyrektor PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. Zakład Linii Kolejowych w A wniósł o jego oddalenie. Dyrektor wyjaśnił, iż skarga nie została przekazana do Sądu, ponieważ nie wydano decyzji administracyjnej, do której miałyby zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Zawarcie umowy na korzystanie z przejazdu użytku niepublicznego nie ma charakteru decyzji administracyjnej, a sprawy rozstrzyga sąd powszechny. Dyrektor wskazał, iż w piśmie z dnia 11 czerwca 2010r. wyjaśniono skarżącemu, iż Zakład nie jest organem administracji publicznej i nie mają do niego zastosowania przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Strony łączyła umowa cywilnoprawna, która została rozwiązana, a skarżący nie przystąpił do zawarcia nowej umowy. Poza tym Dyrektor podniósł, iż powoływane przez pełnomocnika skarżącego przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego uległy zmianie. Dyrektor wskazał, iż powyższe okoliczności spowodowały, że skarga A. L. nie została przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. W żadnym jednak razie nie miało to na celu szkodzeniu skarżącemu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Na wstępie należy stwierdzić, że powoływane przez pełnomocnika skarżącego we wniosku o wymierzenie grzywny przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego już nie obowiązują i nie mogą być stosowane w niniejszej sprawie. Obecnie kwestię wnoszenia skarg do sądów administracyjnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm., zwanej dalej P.p.s.a.). Zgodnie z treścią art. 54 § 2 P.p.s.a. organ, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. Natomiast art. 55 § 1 P.p.s.a. stanowi, że w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 tej ustawy. Wniosek o wymierzenie organowi grzywny, wymieniony w art. 55 § 1 P.p.s.a. zdanie pierwsze, jest pismem wszczynającym odrębne postępowanie w rozumieniu art. 63 P.p.s.a. Wskazać także należy, iż zgodnie z art. 64 § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 55 P.p.s.a., do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, bowiem powołana ustawa nie stanowi inaczej. W konsekwencji Sąd z urzędu bada w pierwszej kolejności dopuszczalność wniosku ustalając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jego odrzucenia, wymienionych enumeratywnie w art. 58 § 1 P.p.s.a. Przesłankami tymi są: niewłaściwość sądu (pkt 1), wniesienie po terminie (pkt 2), nieuzupełnienie braków formalnych (pkt 3), zawisłość sprawy (pkt 4), brak zdolności sądowej lub procesowej (pkt 5) oraz niedopuszczalność z innych przyczyn (pkt 6). Wymierzenie grzywny przez sąd należy do środków dyscyplinujących organ administracji i ma na celu doprowadzenie przez organ do wykonania ciążącego na nim obowiązku. Przesłanką warunkującą wymierzenie przez sąd grzywny jest niewypełnienie przez organ obowiązków określonych w art. 54 § 2 cytowanej wyżej ustawy w terminie przewidzianym w tym przepisie. Sąd może zatem wymierzyć grzywnę wyłącznie organowi administracji publicznej w rozumieniu przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Nie ulega wątpliwości, że w tym znaczeniu PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. nie są organem administracji publicznej. Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zawiera definicji pojęcia "organy administracji publicznej". W doktrynie prawa administracyjnego rozróżnia się pojęcie tzw. organu administracyjnego i tzw. organu administrującego. Przyjmuje się, że podstawową cechą organu administracyjnego jest pozostawanie w strukturze organizacyjnej administracji publicznej w Polsce. PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. nie są organem administracji publicznej (tzw. organem administracyjnym), pozostają bowiem poza strukturą organizacyjną administracji publicznej. Nie ulega też wątpliwości, że w niniejszej sprawie PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. nie są tzw. organem administrującym. W art. 5 § 2 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. nr 98, poz. 1071 z późn. zm., zwanej dalej K.p.a.) przewidziano, że przez organy administracji publicznej rozumie się ministrów, centralne organy administracji rządowej, wojewodów, działające w ich lub we własnym imieniu inne terenowe organy administracji rządowej (zespolonej i niezespolonej), organy jednostek samorządu terytorialnego oraz inne organy państwowe lub podmioty powołane z mocy prawa lub na podstawie porozumień do załatwiania spraw indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych. Także zatem w tym znaczeniu PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. nie są organem administracji publicznej. O tym, czy określony podmiot jest w danej kategorii spraw organem administracji publicznej w sensie funkcjonalnym decydują przepisy prawa materialnego regulujące jego działalność. Ani ustawa z dnia 28 marca 2003r. o transporcie kolejowym (Dz. U. z 2007r. nr 16, poz. 94 z późn. zm.) ani ustawa z dnia 8 września 2000r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. nr 84, poz. 948 z późn. zm.), nie przyznają Dyrektorowi PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. Zakład Linii Kolejowych w A uprawnień do wydawania decyzji, postanowień, lub też działania w jakiejkolwiek innej formie podlegającej skardze do sądu administracyjnego, przewidzianej w art. 3 § 2 P.p.s.a. Nie ma też żadnych innych podstaw prawnych (np. porozumień administracyjnych), mocą których powierzono by temu podmiotowi rozstrzyganie spraw będących przedmiotem niniejszej skargi w drodze decyzji administracyjnej. Tym samym należy uznać, że Dyrektor PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. Zakład Linii Kolejowych w A w tego rodzaju kategorii spraw, która jest przedmiotem niniejszej sprawy, nie jest organem administracji publicznej, a jego działalność nie podlega kontroli sądów administracyjnych. W konsekwencji należy uznać, iż Dyrektor PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. Zakład Linii Kolejowych w A nie był zobowiązany do nadawania biegu sprawie poprzez zastosowanie się do przepisu art. 54 § 2 P.p.s.a. i w konsekwencji do przekazania skargi A. L. do sądu administracyjnego. Tym samym brak jest podstawy faktycznej i prawnej do wymierzenia PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. Zakład Linii Kolejowych w A grzywny w trybie art. 55 § 1 P.p.s.a. W tych okolicznościach przedmiotowy wniosek, jako niedopuszczalny, Sąd odrzucił na mocy art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 64 § 3 P.p.s.a. O zwrocie wpisu orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji.