III SO/Kr 27/10

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. D. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie z wniosku J. D. o wymierzenie grzywny Dyrektorowi A SA postanawia: I. przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym ustanawiając na jego rzecz adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka, II. w pozostałym zakresie wniosek oddalić. Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Oświadczył, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Objaśniając swoją sytuację rodzinną uwidocznił, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Określając swój majątek podał, że w jego skład wchodzi 39 metrowe mieszkanie własnościowe. Nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Uzasadniając swoje starania odniósł się w pierwszej kolejności do okoliczności nurtującej go sprawy. Następnie wskazał, że żyje, leczy się i utrzymuje z emerytury którą pobiera w kwocie 1557,35 zł. Powiada, że obecnie przeznacza na czynsz 165 zł, na prąd ok. 37 zł, na fundusz remontowy 32 zł, na remont dachu 48 zł (wskazując na to nadmienił, ze wcześniej przez okres 2 lat płacił jeszcze pewne sumy na remont kominów i ocieplenie budynku). Do tego dochodzą konieczność opłacenia składki ubezpieczeniowej w kwocie 51 zł i inne drobne wydatki. Podnosi, że z uwagi na wskazywane schorzenia pozostaje w leczeniu. Twierdzi, ze korzysta z pomocy i dofinansowań na leczenie rehabilitacyjne. Powiada, że legitymuje się orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności. Z urzędu stwierdza się, że na karcie 21 i 22 akt znajdują się kopia wypisu z treści orzeczenia Obwodowej Komisji Lekarskiej ds. Inwalidztwa i Zatrudnienia zaliczająca skarżącego do drugiej grupy inwalidów z ogólnego stanu zdrowia oraz kopia wypisu z treści orzeczenia Lekarza Orzecznika ZUS uznającego skarżącego za całkowicie niezdolnego do pracy na trwałe. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Stosownie do art. 252 ppsa w związku z art. 246 §1 pkt. 1 osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym o ile – poza samym wnioskiem (art. 243 ppsa) - złoży również oświadczenia, że nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym (art. 246 §3 ppsa) i jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania co oznacza, że możliwości strony przekraczać musi opłacenie nawet minimalnych kosztów, które na gruncie postępowania sądowoadministrcyjnego wynoszą 100 zł (por. S. Babiarz, B. Dauter, M. Niezgódka-Medek; Koszty postępowania w sprawach administracyjnych i sądowoadministrcyjnych, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2007 r. s. 249). W przypadku skarzacego gdy uwzględni się wysokość deklarowanego dochodu raczej trudno mówić o takiej sytuacji. Nie przekreśla to starań skarżącego w całej rozciągłości. Godzi się bowiem zauważyć, że zgodnie z aktualnymi poglądami doktryny sąd nie jest związany żądaniem strony zawartym we wniosku o przyznanie prawa pomocy byleby tylko nie wyszedł ponad żądanie strony (por. komentarz J.P Tarno do art. 246 w : Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004). Logiczną konsekwencją takiego stanu rzecz jest to, że w sytuacji gdy strona domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, można przyznać jej to prawo w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie kwalifikowanego pełnomocnika (art. 245 §3 ppsa) po dokonaniu ustaleń, że nie jest ona w stanie ponieść takich kosztów bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 §1 pkt. 2 ppsa). Odnosząc te uwagi do realiów niniejszej sprawy zwrócenia uwagi wymaga, że skarżący złożył oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa wskazując na swój stan rodzinny, majątek, aktualną wysokość i źródło dochodów rodziny. Oświadczenie to można uznać za wystarczające. Aktualnie sytuacja skarżącego przedstawia się w ten sposób, że po opłaceniu wskazywanych kosztów utrzymania mieszkania, fundusze remontowego, prądu i ubezpieczeń pozostaje mu do rozporządzenia kwota ok. 1272 zł. Wynika to z prostych operacji arytmetycznych przeprowadzonych w oparciu o przedstawione wydatki (pomijając te, które były płacone w przeszłości). Wyliczona kwota pozwala na bieżącą egzystencję lecz biorąc pod uwagę tę część wyjaśnień skarżącego gdzie wskazuje, że określone środki musi rezerwować na wydatki związane z leczeniem nie specjalnie umożliwia czynienie większych oszczędności. Powyższe prowadzi więc do konkluzji, że skarżącemu można udzielić pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi tyle że nie w zakresie całkowitym a w zakresie częściowym. Do oceny pozostaje jedynie co będzie korzystniejsze dla skarżącego. Zdaniem orzekającego rozwiązaniem korzystniejszym wydaje się ustanowienie dla skarżącego adwokata którego wyznaczy właściwy organ samorządu zawodowego, aniżeli zwolnienie z kosztów sądowych. Po pierwsze dlatego, że przy 1272 zł wolnych środków skarżący łatwiej podoła kosztom sądowym, które w zasadzie ograniczą się do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej aniżeli opłaci własnym sumptem wynagrodzenie kwalifikowanego pełnomocnika z wyboru. Poza tym rozstrzygnięcie takie uwzględnia sugestie skarżącego jakie poczynił w swym piśmie z dnia 3 stycznia 2011 r. prosząc o przyznanie mu pełnomocnika z urzędu, profesjonalnego adwokata do reprezentowania i prowadzenia jego sprawy przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Z przytoczonych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 243 §1 oraz art. 252 i art. 255 w związku z art. 246 §1 pkt. 2 i art. 245 §3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)