III SO/Kr 32/11

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 4 listopada 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. F. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie dotyczącej zaskarżenia czynności Prezydenta Miasta polegającej na odmowie przyznania lokalu mieszkalnego z zasobów Gminy postanawia: I. umorzyć postępowanie w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych, II. przyznać wnioskodawczyni prawo pomocy w zakresie częściowym ustanawiając dla niej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. Wnioskodawczyni w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagała się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Oświadczyła, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Objaśniając swoją sytuację rodzinną uwidoczniła, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z synem. Określając swój majątek podała, że nie ma nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Swoje dochody oszacowała na 853,35 zł renty rodzinnej. Uzasadniając swoje starania podniosła, że jest osobą niepełnosprawną. Wymaga stałego leczenia. Z uwagi na złe warunki lokalowe nie mieszka w miejscu zameldowania lecz wynajmuje pokój. Do wniosku dołączyła kopię orzeczenia o niepełnosprawności zaliczającą jej syna do osób niepełnosprawnych wymagających zaopatrzenia w przedmioty ułatwiające funkcjonowania a także stałej lub długotrwałej opieki innej osoby jak również współudziału opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Wnioskodawczyni przedłożyła także orzeczenie o ustaleniu jej stopnia niepełnosprawności, w którym zaliczono wnioskodawczynię do osób o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności zdolną do wykonywania zatrudnienia na odpowiednio przystosowanym stanowisku pracy, wymagającą częściowej lub okresowej pomocy innej osoby w związku z ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, obowiązek uiszczenia kosztów sądowych nie ciąży na stronie skarżącej działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Z wyjaśnień strony zwartych w rubryce 3 urzędowego formularza PPF dotyczących informacji o przedmiocie zaskarżenia wynika, że wnioskodawczyni zamierza skarżyć czynności Prezydenta Miasta polegającą na odmowie przyznania jej lokalu mieszkalnego z zasobów Gminy. Skorzysta zatem z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych. Opierając się bowiem na argumentacji zbieżnej z tą jaka legła u podstaw uznania w Naczelnym Sądzie Administracyjnym, że przyznawanie dodatków mieszkaniowych mieści się w szeroko rozumianej kategorii spraw z zakresu pomocy społeczne należy wyrazić zapatrywanie, że skoro na pomoc mieszkaniową gminy mogą liczyć mieszkańcy mający niezaspokojone potrzeby mieszkaniowe i osiągający niskie dochody to sprawy mające za przedmiot odmowę lub przyznanie lokalu mieszkalnego z gminnego zasobu mieszkaniowego kwalifikować należy w podobny sposób. W konsekwencji uznania, że wnioskodawczyni skorzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych jej wniosek należało uznać za bezprzedmiotowy a w związku z tym postanowiono jak w sentencji działając na zasadzie art. 161 §1 pkt. 3 ppsa w związku z art. 258 §1 i §2 pkt. 7 ppsa. Bezprzedmiotowość wniosku o zwolnienie od kosztów pozostaje bez wpływu na drugie z żądań a mianowicie ustanowienia adwokata. Zgodnie z aktualnymi poglądami doktryny sąd nie jest bowiem związany żądaniem strony zawartym we wniosku o przyznanie pomocy byleby tylko nie wyszedł ponad żądanie strony (por. komentarz J.P Tarno do art. 246 w : Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004). W sytuacji więc gdy strona domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, sąd może przyznać jej to prawo w zakresie częściowym obejmującym tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika (art. 245 §3 in fine ppsa). Oczywiście pod warunkiem, złożenia oświadczenia, którym strona wykaże, że nie jest wstanie ponieść opłat za jego czynności w postępowaniu przed sądami administracyjnymi bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 §1 pkt. 2 ppsa). Oświadczenie to zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne", a owa "dokładność" stopniowana jest przeświadczeniem sądu, że strona okoliczności te wykazała czyli przedstawiła je w sposób przekonywujący. W realiach niniejszej sprawy wnioskodawczyni złożyła oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa przedkładając na poparcie części ze swych twierdzeń kopie odpowiednich dokumentów źródłowych. To powoduje, że oświadczenie strony jest wystarczające do oceny jej aktualnych możliwości płatniczych. Generalnie rzecz biorąc wnioskodawczyni jest osobą ubogą w potocznym tego słowa znaczeniu gdyż tak należy postrzegać osobę bez majątku, utrzymującą się z niewielkiej renty, borykającą się z problemami natury zdrowotnej. Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że środki jakimi rozporządza wystarczają na opatrzenie podstawowych potrzeby życia codziennego. Biorąc to pod uwagę udzielono zatem wnioskodawczyni pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ustanawiając na jego rzecz adwokata, którego wyznaczy właściwy organ samorządu zawodowego a w związku z tym orzeczono jak w punkcie drugim sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.