III SO/Kr 4/09

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. G. o przyznanie prawa pomocy postanawia: I. przyznać wnioskodawczyni prawo pomocy w zakresie częściowym i zwolnić ją z wpisu od skargi, II. w pozostałej części wniosek oddalić. Wnioskodawczyni w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagała się zwolnienia od kosztów sądowych. Objaśniając swoją sytuację rodzinną podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z rodzicami. Określając majątek swój i osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym uwidoczniła, że w jego skład wchodzi należące do rodziców mieszkanie spółdzielcze o powierzchni 58 m2 oraz 15.000,00 zł na lokacie oszczędnościowej. Nie posiadają przedmiotów wartościowych. Stałe miesięczne dochody wspólnego gospodarstwa domowego skarżąca oszacowała na kwotę 1972, zł netto wyjaśniając, że składa się na to 1416,15 zł netto renty ojca oraz 556,02 zł renty matki. Uzasadniając swoje starania zaakcentowała, że pozostaje na utrzymaniu rodziców, nie pracuje, nie osiąga własnych dochodów poza ewentualnymi stypendiami. Rodzice są na rentach. Posiadają niewielkie oszczędności w banku. Jak powiada są jednak osobami schorowanymi i znaczna cześć ich wydatków przeznaczana jest na leki. Wnioskodawczyni również jest chora. Mają ją czekać dwie operacje. Pozostaje pod kontrolą lekarską, rodzice pokrywają koszty jej leczenia, którego realizacja nie zawsze jest możliwa w ramach NFZ. Wezwana o przedłożenie kopii wskazywanych dokumentów źródłowych dla wykazania podnoszonych przez siebie okoliczności przedstawiła plik kopii różnorakich dokumentów. Z przedstawionego przez wnioskodawczynię pliku kopii dokumentacji medycznej wynika, że boryka się ona z określonymi problemami natury zdrowotnej, które kwalifikują ją do objęcia dalszym leczeniem specjalistycznym, nie wykluczając także potrzeby hospitalizacji i leczenia operacyjnego (dowód: kopie informacji dla lekarza kierującego, konsultacji, wyniki badań, karty informacyjnej, skierowania). Na okoliczność wykazania rzeczywistych kosztów leczenia i zakupu lekarstw wnioskodawczyni przedłożyła plik kopii rachunków i paragonów z aptek uwidaczniających różne kwoty wydatków na przestrzeni ostatniego roku od sum stosunkowo poważnych oscylujących wokół 200-250 zł po zupełnie znikome bo zaledwie kilkuzłotowe. Do tego z pracowni diagnostycznych po ok. 20-35 zł oraz jeden za poradę lekarską na 150 zł. Nadto kopie biletów PKP związanych z koniecznością dojazdu na konsultację lekarską łącznie na kwotę ok. 89 zł. Na okoliczność stanu zdrowia rodziców przedłożyła kopie wypisu z orzeczenia komisji lekarskiej zaliczającej jej ojca do drugiej grupy inwalidów z ogólnego stanu zdrowia oraz orzeczenia lekarza orzecznika ZUS uznającego jej matkę za całkowicie niezdolną do pracy na trwale. Dla potwierdzenie wysokości ich świadczeń rentowym przedłożyła kopie stosownych decyzji ZUS (dowód: kopie decyzji). Na okoliczność wysokości ponoszonych przez nich wydatków mieszkaniowych i medialnych przedłożyła kopie pokwitowania wpłaty 280 zł na rzecz Spółdzielni Mieszkaniowej oraz zawiadomienia o zmianie opłat czynszu ustalającej aktualny wymiar opłat na właśnie taką kwotę. Nadto fakturę za prąd na 58,65 zł. Na okoliczność rzeczywistych kosztów utrzymania wnioskodawczyni poza miejscem zamieszkania przedłożyła oświadczenie właściciela mieszkania, w treści którego wskazano iż w zamian za korzystanie z oddzielnego pokoju wnioskodawczyni pokrywa koszty utrzymania mieszkania i mediów oraz dodatkowo kwotę 100 zł. Z dołączonej do tego oświadczenia informacji spółdzielni o wysokości opłat wynika, że koszty utrzymanie mieszkania zamykają się w kwocie 230,15 zł, wydatki na prąd to ok. 74 zł/msc a za telefon ok. 72 zł. W swych wydatkach wnioskodawczyni musiała jeszcze uwzględniać zakup dwumiesięcznego okresowego biletu MPK za 93 zł. Natomiast obecne koszty utrzymania wnioskodawczyni w Niemczech obejmują opłatę 203 zł za Internat, plus niewielkie, bieżące wydatki na zakup środków spożywczych i kosmetycznych (dowód: skany). Wnioskodawczyni dołączyła także kopię faktury za przelot z Katowic do Dortmundu na kwotę 161,97 EUR. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Stosownie do art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm.) osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych (art. 245 §3 ppsa) o ile - poza samym wnioskiem (art. 243 ppsa) - złoży oświadczenie i wykaże że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Oświadczenie strony zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne", a owa "dokładność" stopniowana jest przeświadczeniem sądu i orzekającego referendarza, że strona okoliczności te wykazała, czyli przedstawiła je w sposób przekonywujący. Takie jest bowiem rozumienie wyrażenia "wykazać" oparte na regułach semantycznych języka polskiego, które oznacza 1. -udowodnić, przedstawić coś w sposób przekonywający; pokazać, unaocznić- (...) 2. -dać czemuś wyraz; przejawić, pokazać, uzewnętrznić- (...) 3. -ujawnić, stwierdzić coś- wykazać się - wykazywać się -udowodnić, że ma się kwalifikacje, umiejętności, uprawnienia do czegoś; okazać dokumenty coś stwierdzające; wylegitymować się-. (por. Słownik języka polskiego PWN, opracowany autorsko przez Redakcję Słowników Języka Polskiego PWN wydany w latach 1978-1981 pod redakcją naukową prof. Mieczysława Szymczaka.). Wnioskodawczyni złożyła wymagane oświadczenia o jakim mowa w art. 252 ppsa, przedstawiając na wezwanie (art. 255 ppsa) kopie wskazywanych dokumentów źródłowych które należy uznać za wiarygodne świadectwo przedstawionych w nich danych. Skutkiem tego wyjaśnienia skarżącej należy uznać za dokładne oraz wystarczające dla oceny jej aktualnych możliwości płatniczych. Sytuacja skarżącej tak jak ją obrazuje należy do skomplikowanych. Z jednej strony nie sposób bowiem jej ani rodziców na utrzymaniu których pozostaje postrzegać jako osoby biedne czy ubogie w potocznym tego słowa znaczeniu gdyż sprzeciwia się temu nie tylko posiadany przez nich majątek (własne mieszkanie) i oszczędności (15.000 zł) ale również i to, że poziom bieżących wydatków związany z utrzymaniem ich samych oraz wnioskodawczyni na studiach nie przekracza wysokości pobieranych przez nich świadczeń. Póki co ponoszone przez wnioskodawczynię i rodziców wydatki na lekarstwa nie odbiegają też od przeciętnych (nota bene pośród paragonów z aptek znalazły się i za zakup środków drogeryjnych i kosmetycznych). Nadto nie można tracić z pola widzenia, że źródło ich dochodów ma charakter stabilny, co w obecnych czasach jest określoną wartością. Wreszcie to, że wnioskodawczynię stać było na wyjazd na stypendium zagraniczne do którego jak powiada zmuszona jest dokładać także tworzy określone domniemanie. Z drugiej strony nie za bardzo można przechodzić do porządku nad sygnalizowanymi przez wnioskodawczynię problemami zdrowotnymi a także wiekiem i stanem zdrowia rodziców. Przedstawiona przez wnioskodawczynię dokumentacja medyczna uwiarygodnia jej twierdzenia o konieczności poddania się leczeniu specjalistycznemu nie wykluczając zabiegu operacyjnego. Z zasad doświadczenia życiowego wynika zaś, że osoby borykające się z problemami zdrowotnymi powinny dysponować pewnym zabezpieczeniem na wypadek jakichś poważniejszych powikłań nawet gdy Państwo deklaruje powszechny oraz bezpłatny dostęp do służby zdrowia. Pozostaje bowiem cały szereg kosztów dodatkowych. Nie wszystkie też procedury medyczne jak słusznie podnosi wnioskodawczyni refundowane są przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Uwzględniając to wszystko i korzystając, że sąd nie jest związany żądaniem strony zawartym we wniosku (tak. J.P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz Warszawa 2004 Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis (wydanie I) wypadało skarżącej udzielić pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi tyle, że nie jak tego chciała poprzez zwolnienie od kosztów sądowych a jedynie z wpisu od skargi. Rozstrzygnięcie takie będąc adekwatnym do nakreślonej przez wnioskodawczynię sytuacji życiowej stanowić będzie realną dla niej realne wsparcie zarazem uchroni wymiar sprawiedliwości przez zbędną roszczeniowością strony. Mając to na uwadze orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.