III SO/Kr 7/10

PostanowienieWSA w Krakowie2010-04-30

Skład orzekający: Referendarz Sądowy Grzegorz Karcz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni przysługuje prawo pomocy w zakresie częściowym, polegające na zwolnieniu od kosztów sądowych, biorąc pod uwagę jej sytuację finansową i rodzinną?
Ratio decidendi
Wnioskodawczyni przysługuje prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, ponieważ wykazała, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania swojej rodziny. Jej sytuacja finansowa, obejmująca niewielkie i niestabilne dochody, znaczące obciążenia związane z utrzymaniem mieszkania, kosztami działalności gospodarczej, edukacji syna oraz leczeniem drugiego syna, uzasadnia przyznanie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych. Przedstawiła swoją sytuację rodzinną (wspólne gospodarstwo domowe z dwoma synami, z których jeden jest niepełnosprawny i wymaga leczenia, a drugi studiuje zaocznie) oraz finansową (niewielkie dochody, strata w działalności gospodarczej, znaczące wydatki na utrzymanie mieszkania, edukację i leczenie). Po wezwaniu złożyła dodatkowe wyjaśnienia i dokumenty.
Rozstrzygnięcie
Przyznano wnioskodawczyni prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 30 kwietnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. M. – K. o przyznanie prawa pomocy postanawia: przyznać wnioskodawczyni prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Wnioskodawczyni w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagała się zwolnienia od kosztów sądowych Objaśniając swoją sytuację rodzinną podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z dwoma synami. Określając majątek swój i osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym uwidoczniła, że nie posiada żadnych nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Stałe miesięczne dochody swego gospodarstwa domowego wnioskodawczyni oszacowała na kwotę 1813 zł netto podając, że syn P. M. otrzymuje netto 613 zł renty (vide: kopia decyzji ZUS) a syn D. K. zarabia około 1200 zł netto. Zaznaczyła, że syn D. ma umowę o pracę na czas określony trzech miesięcy, wcześniej natomiast był bezrobotny. Wnioskodawczyni prowadzi od listopada ubiegłego roku działalność gospodarczą przy czym rok 2009 zamknęła stratą ok. 10.244,68 zł. Stratę odnotowała także w styczniu i lutym bieżącego roku. Uzasadniając swoje starania zaakcentowała, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu swojej rodziny. Podniosła, że działalność gospodarczą otwarła dlatego, że ograniczana koniecznością doglądania i pomocy niepełnosprawnemu synowi nie miała innej możliwości pracy. Swoją sytuację finansową postrzega jako złą. Powiada, że niepełnosprawny syn, który ma orzeczoną całkowitą niezdolność do pracy potrzebuje leków i rehabilitacji. Drugi z synów kończy studia zaoczne. Wnioskodawczyni podnosi, że sama wychowuje synów. Ma problemy z egzekwowaniem alimentów na syna P. Natomiast D. z uwagi na ukończenie 25 lat nie otrzymuje już alimentów. Wezwana złożyła dodatkowe oświadczenia przedkładając na ich poparcie kopie żądanych dokumentów źródłowych. Z wyjaśnień wnioskodawczyni wynika, że czynszu płaci 400 zł, za energię elektryczną 183 zł (vide: pokwitowanie), za wodę i ścieki 120 zł, za gaz ok. 300 zł w dwumiesięcznych okresach rozliczeniowych (vide: faktura i rachunek), za telewizję 50 zł. Podniosła, że posiada zadłużenie u operatora telefonii stacjonarnej i po opłaceniu w marcu br. dwóch faktur na kwoty po 110 zł i 61 zł (vide: faktury z pokwitowaniami) ma jeszcze do uregulowania cztery zaległe faktury. Jeśli chodzi o leki dla syna to wydatki z tego tytułu kształtują się różnie, średnio jest to przedział kwot pomiędzy 100-200 zł. Syn z uwagi na stan zdrowia (vide: zaświadczenia lekarskie) legitymuje się orzeczeniem lekarza orzecznika ZUS o niezdolności do pracy. Aktualnie skarżąca ma do wykupienia kilka recept (vide: kopie recept). Wnioskodawczyni wyjaśniła, że w ramach prowadzonej działalności gospodarczej od początku jej zgłoszenia miała tylko dwa zlecenia. W grudniu na kwotę 500 zł plus 100 zł VAT i w lutym 2010 r. na kwotę 1500 zł plus 330 zł VAT. Wytłumaczyła, iż strata wzięła się stąd, że na prowadzenie działalności gospodarczej otrzymała dotację na zakup komputera wraz z oprogramowaniem. Koszty zakupionego sprzętu weszły więc jednorazowo w koszty działalności. Aktualnie w koszty te wchodzi zaś opłata za ubezpieczenie ZUS po ok. 350 zł miesięcznie (vide: pokwitowanie składek), 70 zł za dostęp do Internetu, abonament za telefon komórkowy po 37-58 zł a także składki zawodowe na izbę architekta (vide: kwity wpłat), z których cześć wnioskodawczyni opłaciła z pożyczonych pieniędzy. Syn wnioskodawczyni za studia wpłacił w marcu 2009 zł kwotę 1050 zł, w grudniu 2009 r. kwotę 800 zł (vide: potwierdzenia wykonania przelewu) a w kwietniu 2010 r. ma zapłacić następne 800 zł. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Stosownie do art. 252 ppsa w związku z art. 246 §1 pkt. 2 osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym m.in. zwolnienie od kosztów sądowych o ile – poza samym wnioskiem (art. 243 ppsa) - złoży również oświadczenie, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Oświadczenie to zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne" (art. 252 ppsa) a owa dokładność stopniowana jest przeświadczeniem sądu, że strona podnoszone przez siebie okoliczności "wykazała" co oznacza, że przedstawiała je w sposób przekonywujący. Odnosząc te uwagi do realiów niniejszej sprawy należy stwierdzić, że wnioskodawczyni złożyła oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa a na wezwanie udzieliła dalszych wyjaśnień. Oświadczenia wnioskodawczyni uzupełnione przedłożonymi kopiami dokumentami źródłowymi uznać należy za wystarczające. Tworzą bowiem spójny obraz aktualnych możliwości płatniczych strony. Rodzina wnioskodawczyni nie należy do zamożnych. Tak bowiem wypada postrzegać osoby bez majątku, z niewielkim miesięcznym dochodem. Nie można przy tym tracić z pola wiedzenia, że dochody rodziny nie są stabilne. Syn D. ma bowiem umowę o pracę na czas określony trzech miesięcy a sygnalizowana przez skarżącą konieczność pomocy i doglądania niepełnosprawnego syna w sposób naturalny ogranicza sferę jej aktywności zawodowej. Biorąc pod uwagę wykazane stałe obciążenia wiązane z utrzymaniem mieszkania, opłaceniem tzw. opłat medialnych, pokryciem kosztów zgłoszonej działalności gospodarczej łatwo dostrzec, że środki jakie wnioskodawczyni ma do dyspozycji wystarczają ledwo co na ich opłacenie i pozwalają rodzinie tylko na skromną egzystencję. Potwierdzeniem takiego stanu rzeczy jest zresztą i to, że wnioskodawczyni miewa trudności z bieżącym regulowaniem części opłat a w związku z tym posiada zadłużenie choćby u operatora telekomunikacyjnego. Nie można też tracić z pola widzenia, że trudności sprawia jej znalezienie środków na opłacenie składek zawodowych. Sytuację rodziny pogarsza wreszcie i konieczność cyklicznego opłacania studiów jednego z synów oraz problemy zdrowotne drugiego. Wiąże się to bowiem nie tylko z wydatkami na jego leki lecz także - o czym była już mowa - znajduje bezpośrednie przełożenie na sferę aktywności zawodowej wnioskodawczyni. Mając to wszystko na uwadze udzielono wnioskodawczyni pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwalniając ją zgodnie z wnioskiem od kosztów sądowych, co oznacza całkowite zwolnienie strony z obowiązku wnoszenia zarówno opłat sądowych jak i ponoszenia wydatków (por. art. 241 ppsa). Z tych względów orzeczono zaś jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło