III SO/Kr 7/13

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. K. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie z wniosku H. K. o wymierzenie grzywny Dyrektorowi Okręgowemu Służby Więziennej postanawia: I. oddalić wniosek w zakresie obejmującym żądanie zwolnienia od kosztów sądowych, II. przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym i ustanowić dla niego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Oświadczył, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Objaśniając swoją sytuację rodzinną podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Określając majątek swój i osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym uwidocznił, że w jego skład wchodzi dom o powierzchni 66 m2 na działce o powierzchni 0,37 ha. Nie posiadają zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Na stałe miesięczne dochody gospodarstwa domowego składa się emerytura skarżącego w wysokości 1800 zł oraz zasiłek przedemerytalny małżonki w wysokości 930 zł. Uzasadniając swoje starania zaakcentował, że posiada 16700 zł zadłużenia w konsekwencji czego jego emeryturę obciąża egzekucja komornicza w wysokości 460 zł miesięcznie. Podaje, że miesięcznie na ogrzewanie domu i wody przeznaczać musi ok. 800 zł, na środki czystości 120 zł, na wywóz śmieci 50 zł, na gaz 80 zł na wodę 50 zł, na energię elektryczną 150 zł, na abonament RTV i telefoniczny 120 zł. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Zacząć wypada od tego, że jeśli skarżący domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym to przesłanką zasadności jego wniosku powinno być wykazanie, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 §1 pkt. 1 ppsa). Z wyjaśnień skarżącego wynika jednak, że gospodarstwo domowe dysponuje stałym dochodem w wysokości ok. 2200 zł miesięcznie (po odliczeniu kwoty potrącanej przez komornika) ponadto do skarżącego i małżonki należy wykazany dom o powierzchni 66 m2 i nieruchomość o powierzchni 0,37 ha. Okoliczności te siłą rzeczy niweczą więc zasadność ustaleń co do tego, że skarżący nie będzie w stanie opłacić 100 zł ustalonego wpisu od skargi (vide: zarządzenie z dnia 17.05.2013). Przedstawiona sytuacja nie przekreśla jednak starań skarżącego w całej rozciągłości. Zgodnie bowiem z aktualnymi poglądami doktryny sąd nie jest związany żądaniem strony zawartym we wniosku o przyznanie pomocy byleby tylko nie wyszedł ponad żądanie strony (por. komentarz J.P Tarno do art. 246 w : Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004). Logiczną konsekwencją przedstawionego stanu rzecz jest więc, że w sytuacji gdy strona domaga się przyznania prawa pomocy w szerszym zakresie, sąd może przyznać jej to prawo w zakresie obejmującym tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika (art. 245 §3 in fine ppsa) o ile nie jest wstanie ponieść opłat za jego czynności w postępowaniu przed sądami administracyjnymi bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 §1 pkt. 2 ppsa). Realia niniejszej sprawy stwarzają podstawy do takich ustaleń. Chociaż bowiem gospodarstwo domowe skarżącego dysponuje stałym dochodem w wysokości ok. 2200 zł miesięcznie, to jednak nie można tracić z pola widzenia, że zgodnie z wyjaśnieniami skarżącego obciążają wykazane wydatki związane z utrzymaniem domu a także wydatki na leczenie i lekarstwa oraz spłatę pozaciąganych zobowiązań. Z zasad doświadczenia życiowego wynika zaś, że przy obecnym poziomie cen oraz usług środki jakie skarżący ma do dyspozycji nie wystarczają na czynienie oszczędności. Pamiętać też trzeba, że osoby borykające się z problemami zdrowotnymi powinny dysponować pewnym zabezpieczeniem na wypadek poważniejszych powikłań zdrowotnych nawet gdy Państwo deklaruje powszechny oraz bezpłatny dostęp do służby zdrowia. Pozostaje bowiem cały szereg świadczeń nierefundowanych. Wszystko to razem wzięte prowadzi do konkluzji, że choć skarżący nie może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym gdyż będzie w stanie uiścić koszty sądowe obejmujące wpis od skargi, to jednak zasługuje na taką pomoc w zakresie częściowym objawiającą się ustanowieniem na jego rzecz adwokata opłacanego przez Skarb Państwa albowiem takiego wydatku nie jest on w stanie ponieść bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji na podstawie na podstawie art. 243 §1 oraz art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 2 i art. 245 §1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.