I SA/Łd 100/17
PostanowienieWSA w Łodzi2017-02-23
Skład orzekający: Małgorzata Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od wpisu i ustanowienie adwokata)?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od wpisu sądowego i ustanowienie adwokata) został uwzględniony, ponieważ sytuacja materialna skarżącej, pomimo posiadania stałych dochodów i majątku w postaci mieszkania, wskazuje na brak możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania rodziny. Wniosek o całkowite zwolnienie od kosztów został oddalony, gdyż dochody rodziny pozwalają na poczynienie drobnych oszczędności.Stan faktyczny
Skarżąca D. Z. złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. dotyczącą określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2011 rok. Do skargi dołączyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Skarżąca prowadzi gospodarstwo domowe z mężem i trójką dzieci, z których dwoje ma orzeczony stopień niepełnosprawności. Główne źródła dochodu to renta skarżącej, wynagrodzenie męża oraz świadczenia z MOPS. Rodzina posiada jedynie mieszkanie o powierzchni 52 m2. Skarżąca wniosła o zwolnienie od wpisu sądowego i ustanowienie adwokata.Rozstrzygnięcie
1. Przyznano skarżącej D. Z. prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi oraz ustanowienie adwokata. 2. Oddalono wniosek w pozostałym zakresie (tj. w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych).Pełny tekst orzeczenia
Dnia 23 lutego 2017 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. Z. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi D. Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie: określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2011 rok p o s t a n a w i a: 1. przyznać skarżącej D. Z. prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi oraz ustanowienie adwokata; 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie.
W dniu 4 stycznia 2017 roku D. Z. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł.
z dnia [...] roku określającą jej zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2011 rok. Do skargi dołączyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Ze złożonego na urzędowym formularzu PPF oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym oraz dokumentów nadesłanych na wezwanie referendarza sądowego wynika, że skarżąca wspólnie z mężem oraz trojgiem dzieci dla których jest rodziną zastępczą prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania są jej renta w wysokości 871zł netto, wynagrodzenie jej męża z tytułu pełnienia funkcji rodziny zastępczej w wysokości 1.555 zł netto oraz świadczenia z MOPS otrzymywane przez dzieci w łącznej kwocie ok. 4.700 zł netto miesięcznie. Jedyny majątek wnioskodawczyni stanowi mieszkanie o powierzchni ok.52 m2, w którym zamieszkuje rodzina. Miesięczne koszty utrzymania mieszkania udokumentowane przez stronę zamykają się kwota ok. 830 zł (czynsz, prąd, gaz, woda, telefon, telewizja i internet). Dodatkowo rodzina ponosi wydatki na dodatkowe ubezpieczenie wnioskodawczyni i jej męża w łącznej kwocie 180 zł miesięcznie, oraz jest obciążona spłata kredyty z rata w wysokości 80 zł miesięcznie. Ponadto w związku z tym, że wszystkie dzieci posiadają orzeczony stopień niepełnosprawności blisko 1000 zł miesięcznie wynoszą wydatki na leki i leczenie w tym prywatne wizyty lekarskie.
Referendarz sądowy zważył, co następuje:
Wniosek jest częściowo zasadny.
Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.)- dalej "p.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła o prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata (punkt 4 formularza PPF), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Stosownie do treści art. 246 § 1pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny - art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Należy jeszcze podkreślić, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
Z wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżąca wspólnie z mężem oraz trojgiem dzieci prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania są jej renta, wynagrodzenie jej męża z tytułu pełnienia funkcji rodziny zastępczej oraz świadczenia z MOPS otrzymywane przez dzieci w łącznej kwocie ok. 7.100 zł netto miesięcznie. Jedyny majątek rodziny stanowi mieszkanie o powierzchni 52 m2, w którym zamieszkują. Miesięczne koszty utrzymania mieszkania zamykają się kwota ok. 830 zł (czynsz, prąd, gaz, woda, telefon, telewizja i internet). Dodatkowo rodzina ponosi wydatki na ubezpieczenie wnioskodawczyni i jej męża w łącznej kwocie 180 zł miesięcznie, oraz jest obciążona spłatą kredyty z ratą w wysokości 80 zł miesięcznie. Ponadto w związku z niepełnosprawnością dzieci blisko 1000 zł miesięcznie wynoszą wydatki na leki i leczenie. Uwzględniając powyższe, wysokość wpisu od skargi w sprawie niniejszej (1039 zł) oraz fakt, że jego nieuiszczenie w krótkim terminie 7 dni rodzi dla strony negatywne konsekwencje w postaci odrzucenia skargi, należało stosownie do treści art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. uznać, że skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla siebie i rodziny dlatego, w celu zachowania prawa do sądu, zasadnym jest przyznanie jej prawa pomocy poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi i ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Ł.(art. 253 p.p.s.a.). Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych uznać należało za nieuzasadniony. Partycypacja w kosztach postępowania jest bowiem obowiązkiem strony nawet jeżeli miałoby to nastąpić z uszczerbkiem koniecznego utrzymania, a obowiązkiem strony jest poczynienie oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Rodzina wnioskodawczyni posiada stałe źródło dochodów w wysokości ok. 7.100 zł miesięcznie, które w zestawieniu z udokumentowanymi wydatkami koniecznego utrzymania pozwala w ocenie referendarza sądowego na czynienie drobnych oszczędności celem poniesienie ewentualnych dalszych kosztów postępowania, których wysokość będzie już niższa.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Ake.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło