I SA/Łd 1002/02

WyrokWSA w Łodzi2004-04-22

Skład orzekający: Sędzia NSA Janusz Nowacki, Sędzia NSA Andrzej Kozerski, p. o. sędziego WSA Monika Krzyżaniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy celne prawidłowo zakwalifikowały preparaty lecznicze Vita Buerlecithin i Multi Sanostol do kodu PCN 22208 90 69 1 i 2106 90 59 0, zamiast do kodu PCN 3004 50 10 0, stosowanego dla leków gotowych?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organy celne naruszyły przepisy postępowania, w szczególności obowiązek wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego (art. 122, 187 § 1, 191 Ordynacji podatkowej). Spór dotyczył klasyfikacji celnej preparatów, dla rozstrzygnięcia której niezbędne były wiadomości specjalne z zakresu farmacji i medycyny. Organy celne zaniechały powołania biegłego, co stanowiło istotne uchybienie, mogące mieć wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Spółka B dokonała zgłoszenia celnego importowanych preparatów leczniczych Vita Buerlecithin i Multi Sanostol, wnioskując o zakwalifikowanie ich do działu leków (kod PCN 3004 50 10 0). Dyrektor Urzędu Celnego w Ł. uznał zgłoszenie za prawidłowe, klasyfikując preparaty do innych kodów. Prezes Głównego Urzędu Ceł utrzymał tę decyzję w mocy. Spółka B wniosła skargę do NSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję z powodu naruszenia przepisów postępowania, w tym zaniechania powołania biegłego.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł oraz zasądzono od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz A spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. kwotę 250 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki, Sędziowie NSA Andrzej Kozerski (spr.), p. o. sędziego WSA Monika Krzyżaniak, Protokolant Referent stażysta Adrian Król, po rozpoznaniu w dniu 22 kwietnia 2004 roku na rozprawie sprawy ze skargi A spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. jako następcy prawnego B spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za prawidłowe 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz A spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. kwotę 250 (dwieście pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. 3 I SA/Łd 1002/02 U Z A S A D N I E N I E W dniu 27 lipca 2001r. B spółka z o.o. z siedzibą w W. dokonała zgłoszenia celnego dotyczącego importu z Niemiec preparatu leczniczego Vita Buerlecithin w płynie w opakowaniach po 250 i 1.000 ml deklarując kod PCN 22208 90 69 1 oraz Multi Sanostol 600 g deklarując kod PCN 2106 90 59 0 a następnie wystąpiła do organu celnego o wydanie decyzji w zakresie przedmiotowego zgłoszenia celnego występując o zakwalifikowanie importowanych towarów do działu 30 taryfy celnej. Decyzją nr [...] z dnia [...] Dyrektor Urzędu Celnego w Ł. na podstawie art.207 § 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa/Dz.U. nr 137 poz.926 z późn. zm./, art. 23 § 1, art.65 § 4 pkt. 1, art. 83 § 1 , art. 85 § 1 i art.262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997r. Kodeks celny/Dz.U. nr 75 z 2001r. poz.802 z późn. zm./, załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 2000r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej/Dz.U. nr 119 poz.1253 z późn. zm./ oraz załącznika do zarządzenia Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia 17 września 1997r. /Dz.U. nr 76 poz.715/ uznał zgłoszenie celne nr [...] za prawidłowe . W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, iż preparat o nazwie handlowej Vita Buerlecithin - płyn, zawierający m.in. lecytynę sojową, witaminy B1, B6, B12, D-pantotenian sodowy, etanol 16,2%, sorbat potasowy, sacharozę. W związku z powyższym oraz w wyniku rewizji celnej i analizy dokumentów zgromadzonych w toku postępowania stwierdzono, iż towar w postaci leków do sprzedaży detalicznej – Vita Buerlecithin 1.000 ml i 600ml winien być sklasyfikowany jako gotowe preparaty ziołowe będące farmaceutykami, na bazie alkoholu pod kodem PCN 2208 90 69 1. Preparat o nazwie Multi Sanostol zawierający m.in. 50,5 % sacharozy i 10,1 % syropu glukozowego należy klasyfikować do pozycji 2106 9059 0 Taryfy Celnej obejmującej aromatyzowane lub barwione syropy cukrowe . Odwołanie od wymienionej decyzji złożyła spółka B. W uzasadnieniu podniesiono, iż przedmiotowe preparaty są lekami gotowymi i powinny zostać zakwalifikowane do kodu PCN 3004 50 10 0. Kod taki jest stosowany w Niemczech i figuruje na niemieckim dokumencie celnym eksportowym. Do odwołania załączono Świadectwo rejestracji Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej oraz dokument eksportowy SAD . W konkluzji odwołujący wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji. Decyzją nr [...] z dnia [...] Prezes Głównego Urzędu Ceł w W. na podstawie art.233 § 1 pkt.1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa/Dz.U. nr 137 poz.926/, art.85 § 1 ustawy z dnia 9 stycznia 1997r. Kodeks celny/Dz.U. nr 75 poz.802/ § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 2000r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej/Dz.U. nr 119 poz.1253/ utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podzielił argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji a nadto podniósł, iż przedłożone przez stronę świadectwo rejestracji wydane przez Ministra Zdrowia oraz określenie kodu przez niemieckiego eksportera nie są dokumentami wystarczającymi do uznania preparatu, w świetle obowiązującej taryfy celnej za lek, gdyż zgodnie z przepisami art.278 i 280 Kodeksu celnego, właściwymi do ustalania kodu PCN są wyłącznie organy celne. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego spółka B wniosła o uchylenie kwestionowanej decyzji podnosząc zarzut naruszenia art.2 i 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art.3 ust.1 lit. a./ oraz lit.a./ pkt.(ii) Międzynarodowej Konwencji w sprawie Zharmonizowanego Systemu Oznaczania i Kodowania Towarów sporządzonej w Brukseli w dniu 14 czerwca 1983r./Dz.U. nr 11 z 1997r. poz.62/, art.13 § 1 i § 5, art.85 § 1 Kodeksu celnego oraz art.120, 121 § 1, 122, 187 § 1 i 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. ordynacja podatkowa/Dz.U. nr 137 poz.926 z późn. zm./, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. W obszernym uzasadnieniu przedstawiono stan faktyczny sprawy oraz stanowisko strony uzasadniające zakwalifikowanie preparatów Vita Buerlecithin i Multi Sanostol do kodu PCN 3004 50 10 0. Powołano się też na aktualną opinię Instytutu Leków w W. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w Ł. wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W dniu 14 kwietnia 2004r. organ złożył pismo procesowe do którego dołączono opinię Kierownika Zakładu Farmakologii Klinicznej z Oddziałem Klinicznym Chorób Wewnętrznych Uniwersytetu Medycznego w Ł. z dnia 4 grudnia 2003r. Z opinii tej wynika, iż Vita Buerlecithin w płynie jest dietetycznym środkiem spożywczym stosowanym w celu uzupełnienia diety. Do chwili obecnej nie opisano zespołów chorobowych u ludzi będących wynikiem niedoboru lecytyny. Na rozprawie w dniu 22 kwietnia 2004 pełnomocnik Dyrektora Izby Celnej w Ł. pozostawił do uznania sądu skargę w części odnoszącej się do preparatu Multi Sanostol oświadczając , że organ wycofuje się ze stanowiska zawartego w zaskarżonej decyzji . Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje : Na wstępie należy podnieść , że stosownie do treści art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. Nr 153 , poz. 1271 ) sprawy , w których skargi wniesiono do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone , podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ) . Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. Nr 153 , poz. 1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wykonywania administracji publicznej oznacza sądową kontrolę zgodności z prawem ( legalności ) działalności administracji publicznej ( art. 1 § 2 powołanej ustawy ). W ramach tej kontroli sąd administracyjny ocenia , czy przy wydawaniu zaskarżonej decyzji nie naruszono przepisów postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne . Oceniając zaskarżoną decyzję w tych dwóch aspektach należy stwierdzić , że została ona wydana w efekcie naruszenia przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy . W rozpoznawanej sprawie organ administracji naruszył przepisy postępowania a mianowicie art.122, art.187 § 1 i art.191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa/Dz.U. nr 137 poz.926 z późn. zm./ w związku z art.262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997r. Kodeks celny/Dz.U. nr 75 z 2001r. poz.802 z późn. zm./ . Stosownie do treści art.122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. na organach celnych spoczywa obowiązek podjęcia wszelkich niezbędnych działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. W tym celu, w myśl art.187 § 1 i art.191 wymienionej ustawy organ orzekający jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy a następnie ocenić czy dana okoliczność została udowodniona. W rozpoznawanej sprawie spór dotyczy kwestii prawidłowej taryfikacji celnej preparatu farmaceutycznego Vita Buelecithin w płynie oraz preparatu Multi Sanostol. Preparaty te były sprowadzane przez spółkę do Polski od szeregu lat i organy celne klasyfikowały je do działu leków gotowych, kod PCN 3004 50 10 0. Dopiero na początku 2001r. organy celne uznały, iż preparaty te nie mogą być klasyfikowane jako leki gotowe . Tego rodzaju zmiana w klasyfikacji nie została jednak wyjaśniona w dostateczny sposób przez organy celne a zwłaszcza nie została poparta żadnymi dowodami lub innymi okolicznościami uzasadniającymi taką zmianę. Organy celne dokonując zmiany dotychczasowej taryfikacji preparatów nie powołały się jednak na żaden dokument lub inny dowód uzasadniający zmianę swojego wcześniejszego stanowiska. Należy zaznaczyć, iż z przystąpienia Polski do Międzynarodowej Konwencji w sprawie Zharmonizowanego Systemu Oznaczania i Kodowania Towarów sporządzonej w Brukseli w dniu 14 czerwca 1993r./załącznik do Dz.U. nr 11 z 1997r. poz.63/ wynika m.in. zasada, że dany towar na terenie krajów objętych konwencją jest zawsze klasyfikowany do jednej i tej samej pozycji lub podpozycji z wyłączeniem wszystkich innych, które mogłyby być brane pod uwagę. Z zebranego materiału dowodowego wynika, iż w kraju producenta i eksportera preparatu /Niemcy/ jest on klasyfikowany w systemie HS do działu leków, a zgodnie z postanowieniami szeregu umów międzynarodowych, ratyfikowanych przez Polskę, polska klasyfikacja celna PCN powinna być zgodna z klasyfikacją w ramach Zharmonizowanego Systemu HS. Dokonanie przez polskie organy celne innej taryfikacji preparatu niż to uczynił eksporter niemiecki świadczy o znacznej zawiłości sprawy. W ocenie sądu dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy niezbędne są wiadomości specjalne. Z uwagi nr 1 do działu 18 oraz uwagi nr 1e do działu 22 taryfy celnej wynika, iż działy te nie obejmują leków objętych pozycją 3004. Istotne jest zatem ustalenie czy sporne preparaty są lekami . Dla udzielenia odpowiedzi na to pytanie konieczne jest posiadanie wiadomości fachowych z dziedziny farmacji i medycyny. Wiadomości takich nie posiadały organy celne ani nie posiada ich sąd. Niezbędne było zatem skorzystanie z pomocy biegłych rzeczoznawców. Sąd nie podzielił poglądu organu odwoławczego podniesionego w odpowiedzi na skargę, iż "powołanie biegłego stanowiłoby naruszenie zasady szybkości i prostoty działania wynikającej z art.125 Ordynacji podatkowej". W sytuacji gdy dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy wymagane są wiadomości specjalne organ administracji winien powołać biegłego posiadającego taką wiedzę co wynika z treści art.197 Ordynacji podatkowej. Z zebranego materiału dowodowego wynika, iż do dnia wydania zaskarżonej decyzji organy celne nie przeprowadziły dowodu z opinii biegłego posiadającego wiadomości specjalne z zakresu właściwości preparatów leczniczych. Opinia taka została wydana dopiero w dniu 4 grudnia 2003r. przez prof. J. D. z Uniwersytetu Medycznego w Ł. Dowód z opinii biegłego został więc przeprowadzony po wydaniu zaskarżonej decyzji. Okoliczność ta nie może konwalidować wcześniejszych braków postępowania w postaci zaniechania powołania biegłego . Należy zaznaczyć, iż opinia biegłego jest dowodem i jak każdy dowód jest ona oceniana pod kątem fachowości i logiczności. Oceny takiej dokonują zarówno strony jak i organ administracji publicznej . Strony przed wydaniem decyzji winny zapoznać się z taką opinią, mogą zgłosić do niej zastrzeżenia, wnosić o jej uzupełnienie a nawet ją zakwestionować. Czynności takie winny zostać przeprowadzone przed wydaniem decyzji rozstrzygającej sprawę a sytuacja taka nie miała miejsca w rozpoznawanej sprawie. Organ administracji wydając zaskarżoną decyzję bez przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego naruszył przepisy postępowania określone w art.122, 187 § 1, 191 i 197 § 1 Ordynacji podatkowej. Nie podjął bowiem wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego. Również w sposób wyczerpujący nie zebrał i nie rozpatrzył całego materiału dowodowego. Uchybienia jakich dopuścił się organ orzekający są istotne i mogły mieć one wpływ na wynik sprawy. Mając to na uwadze na podstawie art.145 § 1 pkt.1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd uchylił zaskarżoną decyzję. Jak wynika z akt administracyjnych zaskarżona decyzja została wykonana. W związku z czym orzekanie czy i w jakim zakresie decyzja organu odwoławczego może być wykonana jest bezprzedmiotowe. Mając to na uwadze sąd odstąpił od orzekania w tej kwestii. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 powołanej wyżej ustawy .

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło