I SA/Łd 1002/17
PostanowienieWSA w Łodzi2017-12-19
Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Małgorzata Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, prowadzący działalność gospodarczą z wysokimi obrotami i posiadający znaczny majątek, wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym?Ratio decidendi
Skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od połowy wpisu sądowego. Jednakże, ze względu na wysokie obroty z działalności gospodarczej, przepływy gotówkowe na rachunkach bankowych, posiadany majątek oraz wsparcie finansowe od córki, wniosek o całkowite zwolnienie od kosztów sądowych został oddalony jako niezasadny.Stan faktyczny
Skarżący S. G. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. określającą mu zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2011 rok. Wraz ze skargą złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący prowadzi działalność gospodarczą, posiada znaczny majątek ruchomy i nieruchomy, a także otrzymuje wsparcie finansowe od rodziny. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek, analizując stan majątkowy i dochody skarżącego.Rozstrzygnięcie
1. Przyznano S. G. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od połowy wpisu sądowego od skargi. 2. Oddalono wniosek w pozostałym zakresie (tj. w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych).Pełny tekst orzeczenia
Dnia 19 grudnia 2017 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. G. o przyznanie prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi S. G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie: określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2011 rok p o s t a n a w i a: 1. przyznać S. G. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od połowy wpisu sądowego od skargi; 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie.
W dniu 20 września 2017 roku S. G. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z [...] roku określającą mu zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2011 rok. W skardze zawarty został wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę 400 zł
Ze złożonego na urzędowym formularzu PPF oświadczenia o stanie rodzinnym majątku i dochodach oraz dodatkowych informacji i dokumentów nadesłanych na wezwanie referendarza sądowego wynika, że wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z rodzicami i córką. Źródłem utrzymania rodziny jest działalność gospodarcza prowadzona przez wnioskodawcę i dochody z gospodarstwa rolnego w zadeklarowanej przez stronę wysokości ok. 1.300 zł oraz emerytury rodziców w łącznej kwocie 5.590 zł. Majątek skarżącego stanowi dom o powierzchni 220 m2 o wartości ok. 180.000 zł (obciążony hipotecznie na kwotę 100.000 zł z miesięczną ratą w wysokości ok. 600 zł), gospodarstwo rolne o powierzchni 1.92 ha wraz z domem jednorodzinnym i budynkiem gospodarczym w budowie o wartości ok. 280.000 zł, samochód Suzuki Vitara z 2004r., oraz dwie naczepy Felbinder i dwie naczepy Spitzer wykorzystywane w działalności gospodarczej wnioskodawcy. Miesięczne koszty utrzymania gospodarstwa domowego wnioskodawcy oszacowane przez stronę zamykają się kwota ok.180 zł (prąd, woda, ścieki, internet) do tego w sezonie zimowym dochodzą wydatki na zakup węgla w wysokości 900 zł miesięcznie oraz wydatki na telefon w granicach 300 zł miesięcznie. Wnioskodawca wskazał, że bieżąca działalność gospodarcza jest prowadzona z wykorzystaniem kredytu obrotowego z limitem 50.000 zł i kredytu w rachunku osobistym w kwocie 20.000 zł. Z nadesłanych przez wnioskodawcę na wezwanie referendarza sądowego zeznań podatkowych wynika, że w 2015 roku z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej uzyskał on przychody w wysokości 840.297 zł poniósł koszty tej działalności w wysokości 53.564 zł notując stratę rzędu 13.267 zł. W roku 2016 przychody skarżącego wyniosły 896.237 zł, koszty 885.966 zł i rok zakończył się dochodem na poziomie 10.271 zł. Z nadesłanych deklaracji VAT-7 wynika, że w lipcu 2017 roku przychód strony z prowadzonej działalności gospodarczej wyniósł 48.125 zł, w tym okresie wydatki na zakup towarów i usług były na poziomie 65.753 zł, w sierpniu 2017r. przychody skarżącego wyniosły 92.301 zł zaś zakupy ok. 45.000 zł., we wrześniu 2017 roku przychody strony zamknęły się kwotą 117.220 zł, zaś zakupy wyniosły 104.984 zł, , w październiku 2017 roku skarżący odnotował obrót na poziomie 89.444 zł i poniósł wydatki na zakup towarów i usług w kwocie 77.575 zł. Z nadesłanego zestawienia przychodów i kosztów skarżącego za pierwsze półrocze 2017 roku wynika, że przychód wnioskodawcy za ten okres wyniósł 422.223 zł koszty zamknęły się kwotą 448.714 zł, dając stratę na poziomie 26.490 zł. Wnioskodawca nadesłał także wyciągi z rachunków bankowych(osobistego oraz formowego) za okres dwóch miesięcy (październik, listopad br.) W na rachunku związanym z działalnością gospodarczą wnioskodawcy saldo początkowe wynosiło -41.347 zł saldo końcowe -50.000 zł, w okresie tym limit kredytowy został wyczerpany całkowicie, suma uznań na tym rachunku przekroczyła wartość 270.000 zł. Na rachunku prywatnym saldo początkowe wynosiło 195 zł saldo końcowe 43 z suma uznań zamknęła się kwotą ponad 95.000 zł Z analizy przepływów gotówkowych na tym rachunku wynika, że we wrześni br córka skarżącego udzieliła mu wsparcia finansowego w wysokości 9.200 zł. Ponadto na rachunek ten w listopadzie br. wpłynęła zaliczka płatności bezpośredniej w wysokości 1.099 zł, co wskazuje, że skarżący prowadzi gospodarstwo rolne. Dodatkowo z danych bazy CIDG wynika, że córka wnioskodawcy od grudnia 2016 roku prowadzi indywidulaną działalność gospodarczą w zakresie przygotowania terenu pod budowę. Do wniosku skarżący załączył także decyzje o rozłożeniu na jego spornej w tej sprawie zaległości podatkowej raty w wysokości 6.500 zł miesięcznie.
Referendarz sądowy zważył, co następuje:
Wniosek jest częściowo zasadny.
Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.)- dalej "p.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych (punkt 4 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Należy jeszcze podkreślić, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu Państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
We wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący wskazał, iż wspólnie z rodzicami i córką prowadzi gospodarstwo domowe. Źródłem utrzymania rodziny jest działalność gospodarcza prowadzona przez wnioskodawcę i dochody z gospodarstwa rolnego w zadeklarowanej przez stronę wysokości ok. 1.300 zł oraz emerytury rodziców w łącznej kwocie 5.590 zł. Majątek skarżącego stanowi dom o powierzchni 220 m2 o wartości ok. 180.000 zł (obciążony hipotecznie na kwotę 100.000 zł z miesięczną ratą w wysokości ok. 600 zł), gospodarstwo rolne o powierzchni 1.92 ha wraz z domem jednorodzinnym i budynkiem gospodarczym w budowie o wartości ok. 280.000 zł, samochód Suzuki Vitara z 2004r., oraz dwie naczepy Felbinder i dwie naczepy Spitzer wykorzystywane w działalności gospodarczej wnioskodawcy. Miesięczne koszty utrzymania gospodarstwa domowego wnioskodawcy oszacowane przez stronę zamykają się kwota ok.180 zł (prąd, woda, ścieki, internet) do tego w sezonie zimowym dochodzą wydatki na zakup węgla w wysokości 900 zł miesięcznie oraz wydatki na telefon w granicach 300 zł miesięcznie. Z nadesłanych przez wnioskodawcę na wezwanie referendarza sądowego zeznań podatkowych wynika, że w 2015 roku z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej zanotował stratę rzędu 13.267 zł. Rok 2016 zakończył się dochodem na poziomie 10.271 zł. Z nadesłanych deklaracji VAT-7 wynika, że w lipcu 2017 roku przychód strony z prowadzonej działalności gospodarczej wyniósł 48.125 zł, w sierpniu 2017r. przychody skarżącego wyniosły 92.301 zł, we wrześniu 2017 roku przychody strony zamknęły się kwotą 117.220 zł, w październiku 2017 roku skarżący odnotował obrót na poziomie 89.444 zł. Z nadesłanego zestawienia przychodów i kosztów skarżącego za pierwsze półrocze 2017 roku wynika, że przychód wnioskodawcy za ten okres wyniósł 422.223 zł koszty zamknęły się kwotą 448.714 zł, dając stratę na poziomie 26.490 zł. Wnioskodawca nadesłał także wyciągi z rachunków bankowych(osobistego oraz formowego) za okres dwóch miesięcy (październik, listopad br.) Na rachunku związanym z działalnością gospodarczą wnioskodawcy saldo początkowe wynosiło -41.347 zł saldo końcowe -50.000 zł, w okresie tym limit kredytowy został wyczerpany całkowicie, suma uznań na tym rachunku przekroczyła wartość 270.000 zł. Na rachunku prywatnym saldo początkowe wynosiło 195 zł saldo końcowe 43 z suma uznań zamknęła się kwotą ponad 95.000 zł Uwzględniając powyższe, wysokość wpisu od skargi w sprawie niniejszej 1.662 zł, oraz nałożony na stronę obowiązek ratalnej spłaty zaległości podatkowych w ratach po 6.500 zł, stosownie do treści art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. należało uznać, że skarżący wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny i dlatego, w celu umożliwienia mu realizacji prawa do sądu zasadnym jest przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia ½ wpisu od skargi. Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych ponad kwotę 400 zł uznać należy za niezasadny. Przede wszystkim wielkość przychodów z prowadzonej działalności gospodarczej na poziomie 896.237 zł rocznie oraz wielkość przepływów gotówkowych na rachunkach bankowych skarżącego stawiają pod znakiem zapytania prawdziwość jego oświadczenia o braku jakichkolwiek środków mogących stanowić źródło pokrycia kosztów postępowania. Wątpliwości te pogłębia fakt prowadzenia przez córkę strony indywidulanej działalności gospodarczej i dokonania przez nią przelewu ze swojego rachunku bankowego na rzecz wnioskodawcy kwoty 9.200 zł co wskazuje, że jej działalność może stanowić dodatkowe źródło dochodów rodziny. Nadto skarżący otrzymuje dopłaty do działalności rolniczej ze środków UE i pozostaje właściciel znacznej wartości majątku ruchomego i nieruchomego. Przedstawione okoliczności nie pozwalają na przyjęcie tezy o trwałej utracie możliwości sfinansowania kosztów postępowania przez wnioskodawcę.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i 2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
Ake.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło