I SA/Łd 1003/14
PostanowienieWSA w Łodzi2014-10-08
Skład orzekający: Magdalena Sieniuć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, która nie prowadzi działalności operacyjnej, ma zablokowane rachunki bankowe z powodu egzekucji podatkowej i ograniczyła koszty do minimum, może zostać zwolniona z kosztów sądowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, która wykaże, że nie posiada dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, może zostać przyznana pomoc prawna w zakresie częściowym, obejmująca zwolnienie od kosztów sądowych. W przypadku spółki, która nie prowadzi działalności operacyjnej, ma zablokowane rachunki bankowe z powodu egzekucji podatkowej i ograniczyła koszty do minimum, należy uznać, że znajduje się ona w trudnej sytuacji majątkowej uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.Stan faktyczny
Spółka "A" Sp. z o.o. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. dotyczącą określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób prawnych. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego, spółka wystąpiła o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na brak środków, zablokowane rachunki bankowe z powodu egzekucji podatkowej oraz ograniczenie działalności do minimum. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, spółka przedstawiła dodatkowe dokumenty, potwierdzające trudną sytuację finansową.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej - "A" Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 8 października 2014 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 8 października 2014 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób prawnych za 2010 rok p o s t a n a w i a: przyznać skarżącej - "A" Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
"A" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K., reprezentowana przez pełnomocnika w osobie adwokata, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób prawnych za 2010 rok.
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi w kwocie 1.019 zł Spółka wystąpiła z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych.
W złożonym, na urzędowym formularzu PPPr, oświadczeniu o majątku i dochodach skarżąca podała, że przedmiotem prowadzonej przez nią działalności gospodarczej jest handel hurtowy i usługi transportowe. Wskazała przy tym, że wysokość jej kapitału zakładowego wynosi 50.000 zł, natomiast wartość środków trwałych stanowi kwotę
"0" zł. Zysk za ubiegły rok skarżąca określiła na kwotę "0" zł. Ponadto skarżąca podała, że posiada trzy rachunki. Saldo rachunku w A SA wynosi "0" zł (zajęcia urzędu skarbowego), saldo rachunku w B stanowi kwotę -1.560 zł, a na rachunku w C S.A. opiewa na kwotę -130.000 zł (stan na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku).
Z kolei w uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że nie prowadzi działalności operacyjnej od czerwca 2011 roku. Urząd skarbowy prowadzi egzekucję spornych należności podatkowych za lata 2008 i 2009 w wysokości ok. 600.000 zł plus odsetki w kwocie 400.000 zł. W związku z tym spółka ma zablokowane rachunki bankowe. Dotychczas drobne zobowiązania Spółki zarząd pokrywał ze środków prywatnych, jednakże w chwili obecnej jest to niemożliwe.
Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącej, zarządzeniem z dnia 16 września 2014 roku zobowiązano pełnomocnika skarżącej do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez nadesłanie wyciągów z posiadanych przez skarżącą rachunków bankowych z okresu ostatnich 3 miesięcy, udokumentowania wykazanej we wniosku kwoty obciążeń z tytułu należności podatkowych, wskazanie źródła i kwoty środków przeznaczanych na finansowanie bieżącej działalności Spółki, złożenie odpisu aktualnego bilansu oraz rachunku zysków i strat, a także nadesłanie odpisu zeznania podatkowego skarżącej za 2013 r. oraz przesłanie deklaracji w podatku od towarów i usług VAT-7 za ostatnie 3 okresy rozliczeniowe, w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżąca w drodze pisma z dnia 27 czerwca 2014 roku poinformowała, że nie sporządzała bilansu oraz rachunku zysków i strat za lata 2012 i 2013. Bieżące koszty zarząd ograniczył niemal do "zera", rezygnując z wynajmu pomieszczeń magazynowych, zwalniając pracowników. Skarżąca podkreśliła, że Zarząd nie pobiera wynagrodzenia od początku 2013 roku. Do pisma skarżąca załączyła deklaracje VAT-7, wyciągi z rachunku bankowego w B oraz wezwanie dotyczące ulgi w spłacie zaległych zobowiązań podatkowych. Oświadczyła, że nie posiada dostępu do wyciągów bankowych z C oraz A.
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje:
Na wstępie wyjaśnić należy, że instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej jako: "p.p.s.a.".
Przepis art. 244 tej ustawy stanowi, że prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie zaś do przepisu art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje, zgodnie z § 2 tego artykułu, zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast, według § 3 powołanego artykułu, zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Przesłanki przyznania prawa pomocy osobie prawnej i innej jednostce organizacyjnej, w tym także spółce z ograniczoną odpowiedzialnością, określa natomiast przepis art. 246 § 2 p.p.s.a. I tak, przyznanie pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy jednostka ta wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym natomiast – gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Podkreślić przy tym należy, iż zawarty w przepisie art. 246 § 2 p.p.s.a. zwrot "gdy wykaże" oznacza, że na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, iż znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Od referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie.
Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz nadesłanych dokumentów źródłowych wynika, że przedmiot działalności gospodarczej skarżącej stanowią handel hurtowy i usługi transportowe. Wysokość jej kapitału zakładowego wynosi 50.000 zł, natomiast wartość środków trwałych opiewa na kwotę "0" zł. Skarżąca jako kwotę zysku za ubiegły rok wskazała "0" zł, podkreślając przy tym, że nie sporządzała rachunku zysków i strat oraz bilansu za ubiegły rok. Jednocześnie z oświadczeń skarżącej wynika, że koszty działalności zarząd ograniczył niemal do "zera", rezygnując z wynajmu pomieszczeń magazynowych i zwolnił pracowników. Zarząd nie pobiera wynagrodzenia od początku 2013 roku. Suma zaległych płatności skarżącej wraz z odsetkami wynosi 977.797,10 zł. Analiza załączonych rachunków bankowych dowodzi przy tym, że skarżąca nie dysponuje środkami, które mogłaby przeznaczyć na uiszczenie wpisu od skargi. Ponadto nadesłane deklaracje VAT-7 potwierdzają oświadczenia skarżącej dotyczące nieprowadzenia działalności operacyjnej.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności uznać należało, że skarżąca wykazała, iż znajduje się w trudnej sytuacji majątkowej, uzasadniającej przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Spełnienie zaś tej przesłanki obligowało referendarza sądowego do przyznania skarżącej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Z tych względów, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i
art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
mko
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło