I SA/Łd 1004/17

WyrokWSA w Łodzi2017-12-14

Skład orzekający: Anna Świderska, Teresa Porczyńska, Joanna Grzegorczyk - Drozda

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe prawidłowo odmówiły umorzenia zaległości podatkowych z tytułu podatku od nieruchomości, uznając, że nie wystąpiły przesłanki ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego?
Ratio decidendi
Organy podatkowe prawidłowo odmówiły umorzenia zaległości podatkowych, ponieważ strona skarżąca nie wykazała istnienia ważnego interesu podatnika ani interesu publicznego. Utrata wartości wydzierżawionych maszyn w wyniku pożaru nie została wystarczająco udowodniona co do wysokości i wartości, a także nie wykazano starań o uzyskanie odszkodowania. Zaległości czynszowe od najemców oraz straty spowodowane przez kontrahenta mieszczą się w ryzyku gospodarczym przedsiębiorcy i nie uzasadniają umorzenia podatku. Sytuacja finansowa spółki, pomimo poniesionych strat, jest stabilna, a nawet poprawia się, co wyklucza istnienie przesłanek do umorzenia zaległości.
Stan faktyczny
Spółka złożyła wnioski o umorzenie zaległości podatkowych z tytułu podatku od nieruchomości za okres marzec-lipiec 2015 r., powołując się na straty spowodowane przez kontrahenta (B Sp. z o.o.) oraz pożar, w którym zniszczeniu uległy maszyny. Organy podatkowe odmówiły umorzenia, uznając, że strona nie wykazała ważnego interesu podatnika ani interesu publicznego. Spółka zaskarżyła decyzję odmowną do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej. WSA oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia NSA Anna Świderska (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Teresa Porczyńska Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk - Drozda Protokolant: St. sekretarz sądowy Dominika Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi Zakładu Produkcyjno Handlowego A. Spółki jawnej z siedzibą w Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowych z tytułu podatku od nieruchomości za miesiące marzec – lipiec 2015 r. oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z [...] czerwca 2017 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z [...] listopada 2016 r., odmawiającą Zakładowi Produkcyjno Handlowemu A Spółka jawna w Ł. umorzenia zaległości z tytułu podatku od nieruchomości za marzec - lipiec 2015 r. w łącznej wysokości 67.790 zł wraz z należnymi odsetkami w kwocie 8.255 zł. Z akt sprawy wynika, że w okresie od marca do lipca 2015 r. Spółka wystąpiła do organu pierwszej instancji z pięcioma wnioskami o umorzenie podatku od nieruchomości w wysokości 13.558 zł za każdy kolejny miesiąc. Uzasadniając złożone wnioski Spółka podniosła, że kontrahenci, którym wynajmuje pomieszczenia zalegają z zapłatą należności za wynajem. Przeterminowane należności z tego tytułu przekraczają 600.000 zł. Główną przesłanką do udzielenia wnioskowanej ulgi - zdaniem Spółki - jest strata przekraczająca 200.000 zł spowodowana przez B Spółka z o.o. Nadto zdaniem skarżącej w wyniku pożaru, który miał miejsce w Z. pod Ł. doszczętnie spłonęła część maszyn Spółki i straty z tego tytułu wyniosły około 430.000 zł. Organy podatkowe obu instancji nie uwzględniły wniosków Spółki. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ odwoławczy przywołał treść art. 67a § 1 pkt 3 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 201 z późn. zm., powoływanej dalej w skrócie jako: O.p.), zgodnie z którym organ podatkowy, na wniosek podatnika w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może umorzyć w całości lub części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę. Organ wyjaśnił, że strona skarżąca jest przedsiębiorcą a udzielanie ulg w spłacie podatków dla przedsiębiorców traktowane jest co do zasady jako jedna z form pomocy udzielanej przez państwo, zaś pomoc taka dopuszczalna jest w ściśle określonych sytuacjach, wynikających z uregulowań wspólnotowych. Wskazał, że w orzecznictwie sądów administracyjnych wykształciło się stanowisko, zgodnie z którym organ podatkowy rozpoznając wniosek o udzielenie pomocy de minimis winien w pierwszej kolejności zbadać, czy spełnione zostały przesłanki określone art. 67a § 1 O.p., a zatem czy wystąpił ważny interes podatnika lub interes publiczny. Dopiero wystąpienie tych przesłanek lub jednej z nich obliguje organ do badania dopuszczalności udzielenia pomocy publicznej na gruncie art. 67b § 1 pkt 2 O.p. Kolegium wyjaśniło również, że umorzenie zaległości podatkowej jest oparte na tzw. uznaniu administracyjnym, co wynika z użytego w art. 67a § 1 pkt 3 O.p. sformułowania "może umorzyć". Podkreśliło, że art. 67a § 1 o.p. uzależnia możliwość zastosowania ulgi w zapłacie podatku od przypadku uzasadnionego "ważnym interesem podatnika" lub "interesem publicznym" oraz, że okoliczności uzasadniające udzielenie ulgi muszę mieć charakter wyjątkowy i nadzwyczajny. Przez "ważny interes podatnika" przyjmuje się nadzwyczajne względy, które mogłyby zachwiać podstawami egzystencji podatnika (wyrok NSA z 19 sierpnia 2010 r., o sygn. akt II FSK 619/09). Pojęcie "interesu publicznego" powinno być oceniane z uwzględnieniem wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie do organów państwa, a także wyeliminowanie sytuacji, gdy rezultatem zastosowania ulgi będzie obciążenie Skarbu Państwa kosztami pomocy. Przy jego ocenie należy też uwzględnić sytuację budżetową państwa (wyrok NSA 25 lutego 2014 r., o sygn. akt II FSK 666/12), jak również jednostki samorządy terytorialnego, w wypadku wniosku o umorzenie zaległości w podatku stanowiącym dochód gminy. Kolegium zaakcentowało, że nawet zaistnienie jednej z przesłanek określonych w art. 67a § 1 O.p. nie musi prowadzić do rozstrzygnięcia pozytywnego dla strony. Według Kolegium strona – w swoim interesie – powinna przedłożyć wyjaśnienia i dowody na okoliczność występowania w sprawie przesłanek z art. 67a § 1 pkt 3 O.p., w tym w szczególności dokumentujące przyczyny, w których upatruje potrzeby umorzenia. Zdaniem organu z przedłożonych przez Spółkę materiałów nie wynika, iż Spółka poniosła takie straty, które warunkują przyznanie wnioskowanej ulgi. Postanowieniem z [...] września 2015 r. organ pierwszej instancji wezwał Spółkę do przedstawienia dokładnych informacji na temat wyliczenia strat poniesionych przez Spółkę w pożarze w miejscowości Z. oraz ewentualnego pokrycia szkód przez ubezpieczyciela. Spółka odpowiedziała pismem z 23 września 2015 r., w którym wskazała że w wyniku pożaru w styczniu 2015 r. doszczętnie spłonęła część maszyn, których właścicielem była Spółka. Straty Spółki z tego tytułu to kwota ok. 430.000 zł, nie licząc innych kosztów towarzyszących temu zdarzeniu. Z powodu braku maszyn Spółka musiała znaczenie ograniczyć asortyment tj. rodzaje przędzy, którą produkuje, a straty, jakie ponosi miesięcznie kształtują się na poziomie 5 tyś. zł. Do tego pisma Spółka załączyła zaświadczenie z Komendy Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w B. z 28 stycznia 2015 r., z którego wynika że w wyniku pożaru, którego przypuszczalną przyczyną było niezachowanie zasad bezpieczeństwa przez pracownika, całkowitemu spaleniu lub zniszczeniu uległo: hala produkcyjna o łącznej powierzchni ok. 8.000 m2, ciąg technologiczny przerobu odpadów na olej opałowy, 21.600 litrów półproduktu do produkcji oleju opałowego, 14.000,00 litrów oleju opałowego; ok. 70 ton folii do produkcji oleju opałowego; ok. 30.000 litrów odpadów z pirolizy (woda z parafiną), ok. 2 m3 włókna do produkcji tkanin, trzy linie do produkcji opakowań z tworzyw sztucznych oraz materiały AGD. Do pisma został załączony spis zniszczonej przędzy, umowa dzierżawy urządzeń wraz ze spisem maszyn oraz spis zniszczonych maszyn, a także faktury dokumentujące nabycie tych maszyn. Pismem z 12 listopada 2015 r. organ pierwszej instancji wezwał Spółkę do dostarczenia wszelkich dokumentów potwierdzających, że w wyniku pożaru spłonęły maszyny stanowiące własność Spółki, w tym w szczególności protokołów oraz dokumentów inwentaryzacyjnych sporządzonych dla celów oszacowania strat oraz dla ubezpieczyciela, a z których wynika, że właścicielem utraconych maszyn była Spółka. Odpowiadając na to wezwanie Spółka przedłożyła umowę dzierżawy urządzeń oraz spis maszyn, wskazując że spis zniszczonych maszyn i zniszczonej przędzy został wysłany 23 września 2015 r. Spółka poinformowała, że sprawa o odszkodowanie została zakończona i nie otrzymała żadnego odszkodowania za poniesione straty, ponieważ całe odszkodowanie z OC firmy, która spowodowała pożar przypadło firmie, której budynek został spalony. Kolegium odnosząc się do tych argumentów stwierdziło, że Spółka nie wykazała, iż wydzierżawione maszyny uległy zniszczeniu w wyniku pożaru. W piśmie Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w B. z 28 stycznia 2015 r. nie zostały bowiem wymienione maszyny do produkcji przędzy, a jedynie ciąg technologiczny do przerobu odpadów na olej opałowy oraz trzy linie do produkcji opakowań z tworzyw sztucznych. Wzywana dwukrotnie Spółka przesłała jedynie sporządzone przez siebie wykazy maszyn. Po drugie, Spółka nie wykazała wartości tych maszyn. Wartość maszyn wynika jedynie ze sporządzonego wykazu. Spółka złożyła kopie faktur dotyczących nabycia urządzeń, natomiast, w ocenie Kolegium za stratę Spółki można uznać jedynie wartość maszyn w chwili ich zniszczenia, nie zaś zakupu. W konsekwencji Kolegium stwierdziło, że Spółka nie udowodniła, iż poniosła stratę w wyniku pożaru oraz że szkoda ta wyniosła 430.000 zł. Zdaniem organu odwoławczego Spółka nie wykazała, że próbowała uzyskać pokrycie tej szkody od ubezpieczyciela, bądź też od innych podmiotów czy osób, z winy których powstała szkoda. Taka szkoda, jak zawiniony przez inne podmioty pożar, winna być naprawiona zasadniczo przez te podmioty, które wyrządziły szkodę, bądź też przez wypłatę ubezpieczenia. Fakt, że w wyniku ubezpieczenia od odpowiedzialności została pokryta strata wyłącznie właściciela budynku nie blokuje bowiem możliwości dochodzenia roszczeń przez Spółkę, która w wyniku pożaru poniosła szkodę. Brak uzyskania takiego naprawienia szkody, szczególnie w sytuacji kiedy Spółka nie wykazała nawet starań o naprawienie tych szkód, nie może, w ocenie organu podatkowego uzasadniać umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości. Kolegium podniosło, że Spółka wydzierżawiając maszyny powinna była rozważyć ubezpieczenie wydzierżawianych maszyn na wypadek ich uszkodzenia. Podniesiona w odwołaniu okoliczność, że postępowania sądowe oraz późniejsze postępowania egzekucyjne nie gwarantują wyegzekwowania należności, nie oznaczają, zdaniem organu podatkowego, że obowiązek pokrycia takich strat mają organy podatkowe poprzez umorzenie zaległości podatkowej. W konsekwencji zdaniem Kolegium nie można uznać, że umorzenie zaległości w podatku od nieruchomości mieści się w ważnym interesie podatnika w rozumieniu art. 67a § 1 pkt 3 O.p. Organ nie uwzględnił również argumentu Spółki, która podniosła, że wielu najemców zalega wobec Spółki z zapłatą należności czynszowych. Suma należności z tego tytułu wynosi ok. 638.372,35 zł. Zdaniem Kolegium zadłużenie wobec innych niż organ podatkowy instytucji nie może uzasadniać umorzenia zaległości podatkowych, bowiem takie działanie byłoby równoznaczne z przerzuceniem ekonomicznego ryzyka działalności skarżącego na pozostałych podatników. Prowadzący działalność gospodarczą winien liczyć się z możliwością zmiany sytuacji na rynku, a jedynie w sytuacjach wyjątkowych ryzyko to może być przerzucone na budżet państwa lub jednostki samorządu terytorialnego. Co do zasady nie leży to w interesie publicznym, gdyż prowadzi do bezzasadnego uszczuplenia należnych budżetowi państwa dochodów. Zdaniem organu podatkowego nawet konieczność zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej ze względu na utratę płynności finansowej jest typowym problemem w gospodarce wolnorynkowej. Podnoszona przez Spółkę okoliczność, że B Sp. z o.o. była dotowana przez urzędy i dostawała milionowe dotacje, nie ma znaczenia z punktu widzenia umorzenia zaległości podatkowych. Kolegium stwierdziło, że do zbadania takich okoliczności są właściwe organy ścigania i jeśli właściciele Spółki mają wiedzę o możliwości popełnienia przestępstwa przez właścicieli tego podmiotu, to powinni złożyć zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa. Nawet jeżeli by uznać działania kontrahenta za przestępcze, a bez prawomocnego wyroku skazującego za takie czyny nie można tego stwierdzić, to nie uzasadnia to umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości, ponieważ ryzyko prowadzenia działalności obejmuje również straty spowodowane nieuczciwym działaniem kontrahentów. Organ ocenił, że przychody Spółki ze sprzedaży wyrobów i usług oraz z najmu uległy obniżeniu, jednakże sytuację Spółki należy uznać za dobrą. Generuje ona nadal wysoki zysk bilansowy. Kolegium podkreśliło, że Spółka reguluje wszystkie pozostałe zobowiązania publicznoprawne. Od marca 2015 r. nie płaci jedynie podatku od nieruchomości. Spółka sprzedała dwie nieruchomości uzyskując za nie łączną kwotę 3.751.500 zł. Tym samym sytuacja finansowa Spółki, pomimo jej pogorszenia, nie przemawia za umorzeniem zaległości podatkowych. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi Spółka wniosła o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. w Ł. i decyzji ją poprzedzającej oraz zasądzenie kosztów postępowania na rzecz strony skarżącej, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie: - art. 67a § 1 pkt 3 O.p. poprzez jego błędną wykładnię skutkującą uznaniem, że w przedmiotowej sprawie nie występują przesłanki ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego; - art. 122 O.p. poprzez jego niezastosowanie i błędne dokonanie analizy materiału dowodowego, co skutkowało nieprawidłowym ustaleniem stanu faktycznego i uznaniem, iż w sprawie nie występują przesłanki ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego; - art. 121 § 1 w zw. z art. 187 § 1 i art. 191 O.p. poprzez nieprzeprowadzenie postępowania w sposób rzetelny i budzący zaufanie do organów podatkowych, w szczególności poprzez nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego, co skutkowało przyjęciem, że brak jest podstaw do umorzenia zaległego podatku od nieruchomości. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona gdyż rozpoznając wniosek o umorzenie zaległości za wskazane okresy, organy podatkowe nie naruszyły ani przepisów prawa materialnego, ani przepisów proceduralnych w stopniu mającym lub mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Jak wynika z zaskarżonej decyzji materialnoprawną podstawą jej podjęcia był art. 67a § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 201 z późn. zm., powoływana dalej w skrócie jako: O.p. – który przewiduje możliwość, na wniosek podatnika, umorzenia w całości lub w części zaległości podatkowych, odsetek za zwłokę lub opłaty prolongacyjnej, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym. Z uwagi na to, że wnioskodawca jest przedsiębiorcą, zastosowanie do udzielenia wnioskowanej przez stronę ulgi ma także art. 67b O.p., określający warunki udzielenia ulg stanowiących pomoc publiczną, nie stanowiących tej pomocy oraz będących tzw. pomocą de minimis. Podkreślić jednakże należy, że bez względu na uregulowania przywołanego przepisu, w każdym przypadku organ udzielający ulgi powinien stwierdzić, czy spełnione zostały przesłanki określone w art. 67a § 1 O.p. Jeżeli ważny interes podatnika lub interes publiczny nie występują w sprawie, organ podatkowy nie może udzielić ulg w spłacie należności, nawet jeżeli pomoc taka byłaby dopuszczalna na gruncie odrębnych przepisów, w tym art. 67b O.p. Na wstępie czynionych rozważań Sąd stwierdza, że podziela utrwalone stanowisko judykatury oraz piśmiennictwa wyrażane na gruncie art. 67a § 1 O.p., zgodnie z którym interpretacja powyższego przepisu i jego prawidłowe zastosowanie musi uwzględniać ten podstawowy fakt, że przyznanie ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych mają charakter uznaniowy. Z istoty uznania administracyjnego wynika, że organ podatkowy ma swobodę wyboru określonego rozwiązania (por. wyrok NSA z dnia 26 września 2002 r. sygn. akt III SA 659/2001, ONSA 2003/3 poz. 105 wydany na tle analogicznego unormowania zawartego wcześniej w art. 67 O.p. oraz aprobującą glosę do tego orzeczenia M. Jaśkowskiej, zamieszczoną w OSP 2003/9 poz. 112). Zatem nawet ustalenie istnienia przesłanek, o których mowa w art. 67a § 1 pkt 3 O.p., nie wiąże organu podatkowego, to znaczy, że organ podatkowy nie musi podjąć korzystnej dla podatnika decyzji. Może (w ramach swego uznania) zadecydować o odmowie przyznania ulgi, nawet wówczas, gdy istnieje ważny interes podatnika, czy też interes publiczny. Z powyższym wiąże się integralnie charakter i możliwość sprawowania kontroli sądowej decyzji uznaniowych, która jest znacznie ograniczona. Sprowadza się zasadniczo do badania, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z zachowaniem przepisów postępowania. Prawidłowe zastosowanie art. 67a O.p. wiąże się bowiem z obowiązkiem ustalenia przez organ podatkowy, czy w danej sprawie mają miejsce przesłanki uzasadniające przyznanie ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych. W konsekwencji organ podatkowy powinien w sposób prawidłowy przeprowadzić postępowanie dowodowe w sprawie, by na tej podstawie stwierdzić, czy występuje "ważny interes podatnika" lub "interes publiczny". Jest zatem obowiązany dokładnie wyjaśnić okoliczności faktyczne sprawy (art. 122 O.p.), a w szczególności w sposób wyczerpujący zebrać materiał dowodowy (art. 187 § 1 O.p.) oraz wszechstronnie i wnikliwie rozważyć całokształt tego materiału (art. 191 O.p.). Dopiero po ustaleniu w sposób właściwy stanu faktycznego sprawy może dokonać prawidłowej oceny przesłanek warunkujących zastosowanie art. 67a O.p. Badając zaskarżoną decyzję z tego punktu widzenia Sąd nie dopatrzył się uchybień w postępowaniu organów podatkowych. Organ podatkowy zebrał i ocenił materiał dowodowy dotyczący sytuacji majątkowej i finansowej skarżącej spółki. Ponadto umożliwił stronie czynny udział w postępowaniu wzywając do złożenia informacji o jej sytuacji finansowej oraz materialnej, a także informując o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym oraz o możliwości wypowiedzenia się co do tego materiału. Organ podatkowy nie naruszył zatem zasad prowadzenia postępowania dowodowego. Tym samym Sąd uznaje ustalony przez organy stan faktyczny za prawidłowy, w ramach którego organy zasadnie z perspektywy kierunkowych dyrektyw wyboru, mając na uwadze treść cytowanego art. 67a § 1 pkt 3 O.p. skoncentrowały się na ocenie, czy sytuacja skarżącej spółki uzasadnia przyjęcie, że za wnioskowanym przez nią umorzeniem zaległości z tytułu podatku od nieruchomości wraz z należnymi odsetkami za zwłokę, przemawia istnienie jej ważnego interesu lub interesu publicznego. Wbrew skarżącej sąd opowiada się za poglądem, iż ogólną dyrektywą interpretacyjną przy stosowaniu powyższego przepisu powinno pozostać uznanie wyjątkowości instytucji umorzenia zaległości podatkowych, jako nieefektywnej formy wygaszania zobowiązań podatkowych i jako odstępstwa od zasady powszechnego opodatkowania. Wpływy z podatków przeznaczane są bowiem na realizację różnych celów społecznych, a więc odpowiednio do tej okoliczności, odstąpienie od ich poboru musi być podyktowane wystąpieniem szczególnie ważnych i uzasadnionych, również z punktu widzenia obiektywnych kryteriów, powodów, które w ustawie w sposób ogólny określono jako ważny interes podatnika lub interes publiczny (por. wyrok NSA z 15 marca 2013 r. sygn. akt II FSK 1535/11, wyrok WSA w Łodzi z 24 lutego 2016 r. sygn. akt I SA/Łd 866/15 ). W orzecznictwie i piśmiennictwie przyjmuje się, że o istnieniu ważnego interesu strony decydują zobiektywizowane kryteria, na podstawie których organ rozstrzyga o umorzeniu lub nie zaległości podatkowej. Podkreśla się przy tym, iż ważnego interesu strony nie można utożsamiać z jej subiektywnym przekonaniem o potrzebie umorzenia zaległości. Ponieważ instytucja umorzenia ma charakter wyjątkowy (zasadą jest bowiem płacenie podatków), uzasadnieniem jej zastosowania będzie wystąpienie względów nadzwyczajnych i okoliczności, które mogłyby zachwiać podstawami egzystencji podmiotu wnioskującego o ulgę (zob. S. Babiarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek - Ordynacja podatkowa. Komentarz; Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004; s. 253). Również "interes publiczny", o jakim mowa w art. 67a § 1 O.p., nie został przez ustawodawcę zdefiniowany. Pojęcie to powinno być oceniane z uwzględnieniem wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie do organów państwa. Przy jego ocenie należy też uwzględnić zasadność obciążenia państwa, a w rezultacie całego społeczeństwa, kosztami udzielonej w ten sposób pomocy, na tle sytuacji finansowej państwa. Niemożność jednoznacznego zdefiniowania tego pojęcia powoduje, że w każdym indywidualnym przypadku jego znaczenie może uwzględniać różne aspekty wskazanych wyżej wartości. Dokonując w tak zakreślonych ramach prawnych kontroli zaskarżonej decyzji zdaniem Sądu organy podatkowe właściwie oceniły sytuację skarżącej Spółki i okoliczności podnoszone przez nią w toku postępowania, uznając w rezultacie, iż brak jest podstaw do umorzenia przedmiotowych zaległości podatkowych z uwagi na nie wystąpienie w sprawie niezbędnych do tego przesłanek. Dotyczy to zarówno przesłanki ważnego interesu podatnika, jak i interesu publicznego. Zdaniem Sądu, powyższa ocena została podjęta w zgodzie z zasadami logiki i doświadczenia życiowego, jak też uwzględnia przyjętą w orzecznictwie wykładnię przepisów dotyczących przyznawania przywilejów podatkowych w postaci umorzenia zaległości podatkowych. Wynik powyższej oceny, mimo że niezgodny z oczekiwaniami strony skarżącej, nie może oznaczać, że przeprowadzone postępowanie było niezgodne z obowiązującymi przepisami prawa. Motywy rozstrzygnięcia zostały szczegółowo wyjaśnione w decyzjach, których uzasadnienie wskazuje przyczyny, dla których organ odmówił wnioskowanego umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości. Jako główne powody zgłoszonych wniosków powołano stratę przekraczającą 200 tyś. złotych spowodowaną przez B sp. z o.o., której działalność ocenia skarżąca negatywnie także z punktu widzenia zaangażowania przez urzędy milionowych dotacji z UE. Kolejną niemniej istotną jest strata oceniona na ok. 430.000 zł wywołana pożarem w magazynach spółki w Z. w styczniu 2015 r., kiedy to doszło do zniszczenia istotnych dla produkcji spółki maszyn i urządzeń. Wskazać także należy, iż nie jest to jedyna zaległość z tytułu podatku od nieruchomości. Przedmiotem kontroli tutejszego sądu administracyjnego była bowiem decyzja odmawiająca umorzenia zaległości z tego tytułu za styczeń i luty 2016 r. (prawomocny wyrok WSA w Łodzi z 23 lutego 2017 r. sygn. akt I SA/Łd 981/16). Należy także podkreślić, że Spółka reguluje wszystkie pozostałe zobowiązania publicznoprawne, w tym na rzecz ZUS oraz urzędu skarbowego. Przy czym brak jest wskazania racjonalnej argumentacji dlaczego zaprzestano regulowania daniny lokalnej, wypełniając wszystkie pozostałe. Z punktu widzenia sytuacji ekonomicznej strony podane przyczyny bez wątpienia oddziaływają w takim samym stopniu na każdą ze sfer związanych z ponoszeniem ciężarów publicznoprawnych. Na wstępie wskazać za stroną należy, że jest profesjonalistą. Na rynku, na którym działa, jak podkreśla jest podmiotem gospodarczym z kilkudziesięcioletnią tradycją, odnosząca sukcesy w kraju i poza nim, związana z rynkiem łódzkim od ponad 30 lat, utrzymującą zatrudnienie stałe na poziomie kilkudziesięciu osób, regulującą swoje zobowiązania. Zatem mając na uwadze ową stabilizację we wszystkich wskazanych sferach działania strony, koniecznym jest zweryfikowanie stanowiska organów, czy opisane zdarzenia, na które powołano się we wniosku mogłyby spowodować, że w ich wyniku dojdzie do zachwiania bytu gospodarczego skarżącej, czemu na przeszkodzie stoi ważny interes strony lub interes publiczny, albowiem ich dostrzeżenie nakazuje opowiedzieć się za umorzeniem. Zdaniem Sądu wskazanych przyczyn, na które powołuje się strona opisując je jako nadzwyczajne , nie można oceniać bez odniesienia do ogólnej kondycji finansowej Spółki. W ramach zgłoszonej szkody związanej z pożarem w magazynach w Z. słusznie podnosi organ, że twierdzenia o jej wysokości (430.000 zł) są gołosłowne albowiem ich rodzaj oraz wartość w przedstawionym w spisie zniszczonych maszyn nie pokrywają się z informacją zawartą w zaświadczeniu wystawionym przez Komendę Powiatową Państwowej Straży Pożarnej w B. w dniu 28 stycznia 2015 r. na żądanie właściciela budynku: A Sp. z o.o. Zestawienie traktuje o maszynach do produkcji przędzy, co ma uzasadniać stanowisko o występujących z tego powodu stratach comiesięcznie w wysokości 5.000 zł, natomiast z treści cytowanego pisma straży wynika, że zniszczeniu uległy: ciąg technologiczny do przerobu odpadów na olej opałowy oraz trzy linie do produkcji opakowań z tworzyw sztucznych. Z porównania tego wynika, że chodzi o różne maszyny, nadto słusznie podnosi organ, że strona nie wykazała wartości tych maszyn, które powinny być wycenione nie według cen z dnia nabycia lecz z chwili zniszczenia. W tym miejscu należy odwołać się do zasady prawdy materialnej, do której odwołuje się strona w skardze, która nie ma charakteru obarczającego jedynie organy w dążeniu do wyjaśnienia stanu faktycznego. Podzielić należy utrwalone poglądy judykatury, że podatnik jest zobowiązany przyczyniać się do zebrania materiału dowodowego. Nie czyniąc tego swoim zaniechaniem może narażać się na przyjęcie rezultatów niekorzystnych. Twierdząc przeciwnie do stanowiska organu powinien przedłożyć takie dowody, które będą poddawały się ocenie podatkowej. Ustalenie niektórych faktów, zwłaszcza tych, o których wie podatnik pozostaje poza zakresem organów podatkowych. Skoro strona nie przedstawia żadnych innych dowodów na okoliczność zniszczenia maszyn poza pismem wydanym przez straż pożarną oraz oświadczeniem o wartości rzekomo zniszczonych w pożarze, zasadna jest ocena organów, iż nie udowodniono, że poniesiono stratę na wskazanych maszynach i to w wysokości 430.000 zł. Ponadto, będąc profesjonalistą na rynku produkcji przędzy o długoletnich tradycjach, strona powinna mieć świadomość możliwości zaistnienia zdarzeń losowych, i w celu minimalizacji strat z nich wynikających zabezpieczyć się przez zawarcie stosowanego ubezpieczenia rzeczonych maszyn, bądź też jak w okolicznościach rozpoznawanej sprawy obowiązek ten przenieść na dzierżawcę w ramach zawartej 31 lipca 2012 r. umowy dzierżawy urządzeń ze Spółką. Jest zatem oczywistym, że fakty te nie mogą świadczyć o zdarzeniach niezależnych od strony, które uzasadniają umorzenie zaległości w podatku od nieruchomości, stanowiąc o ważnym interesie podatnika. Podobnie nie stanowią o zasadności stanowiska podatnika także te zdarzenia, na które się powołuje związane z występującymi zaległościami jej najemców na ogólną kwotę 638.372,35 zł. Wskazać bowiem należy, że prowadzenie działalności gospodarczej obarczone jest ryzykiem wyboru profilu działalności, wyborem kontrahentów, czy też zdarzeniami występującymi na rynku. Świadomy tych obiektywnych okoliczności przedsiębiorca, któremu jako cel podstawowy przyświeca nastawienie na zysk, zobowiązany jest tak układać swoje interesy ażeby minimalizować mogące wystąpić ryzyka w ramach podejmowanych działań, często antycypując ich zaistnienie. Charakter opisanych należności (ze stosunków najmu) będących wynikiem zwykłej działalności podatnika, nie związanych z okolicznościami ekstraordynaryjnymi nie może stanowić o uzasadnieniu wystąpienia przesłanki ważnego interesu podatnika. Słusznie zauważył organ, że są to normalne okoliczności związane z prowadzeniem jakiejkolwiek działalności gospodarczej, takie jak: spadek rentowności firmy, niewielka opłacalność czy też ponoszenie znacznych kosztów. W tym kontekście jako nie zasługujące na uwzględnienie w ramach ważnego interesu podatnika jawi się powołanie na fakt wystąpienia straty na kwotę ponad 200.000 zł spowodowanej przez "B" Sp. z o.o., także najemcę skarżącej. Sąd podziela ocenę organów, że strona tej kwoty nie udowodniła poza przedstawionym jedynym wiarygodnym dowodem w postaci nakazu zapłaty na kwotę 119.893,97 zł. Oddalony wniosek o ogłoszenie upadłość tej spółki a zatem brak możliwości odzyskania chociażby ww. kwoty mieści się w ryzyku gospodarczym skarżącej. Jest faktem notoryjnym, że sądy ogłaszają znaczne ilości upadłości w ciągu roku i z tego powodu nie jest to zawsze zasada czy reguła usprawiedliwiająca domaganie się otrzymania ulgi w spłacie zaległości w następstwie ich umarzania w ramach przesłanki ważnego interesu podatnika. W okolicznościach niniejszej sprawy w oparciu o to zdarzenie nie realizuje się dyrektywa ważnego interesu podatnika albowiem nie stanowi o nim jednostkowe zdarzenie ale ogólna kondycja finansowa podmiotu – wnioskodawca, a ta jest dobra, o czym niżej. Jak wynika z załączonych do pisma strony z 16 sierpnia 2016 r. dokumentów finansowych, a w szczególności analizy ekonomiczno - finansowej przychody ze sprzedaży wyrobów na koniec czerwca 2015 r. wyniosły 2.163.467 zł, natomiast przychody z usług najmu (bez wartości odsprzedawanych mediów) wyniosły 472.048 zł. Na ostatni dzień czerwca 2016 r. przychody te wyniosły odpowiednio: 2.958.546 zł oraz 267.677 zł. Z analizy wynika, że wzrost dochodów w roku 2016 był wynikiem budowy nowej maszyny włókienniczej oddanej do używania pod koniec 2015 r. Ponadto z analizy wynika, że w budowie jest kolejna maszyna. Zatrudnienie w spółce uległo zmniejszeniu. Na koniec czerwca 2016 r. Spółka zatrudniała 38 osób. Podkreślić należy, że "odpływ pracowników spowodowany był decyzjami indywidualnymi pracowników – nie było wypowiedzeń przez spółkę". Powyższe dane liczbowe i informacje o budowie nowych maszyn włókienniczych oraz zatrudnieniu wskazują, że sytuacja finansowa Spółki, jest dobra. Przychody Spółki uległy zwiększeniu, Spółka inwestuje w nowe maszyny w celu dalszego zwiększenia zysku. Stan zatrudnienia jest w zasadzie stabilny. Porównanie wysokości przychodów przy uwzględnieniu ich wzrostu, z kwotą zaległości z tytułu podatku od nieruchomości, pozwala przyjąć, że uregulowanie zaległego podatku nie będzie miało negatywnych konsekwencji dla Spółki. W istocie, mając na względzie wysokości przychodów, nie sposób wskazać racjonalnych przesłanek, które miałby przemawiać za udzieleniem pomocy przez umorzenie zaległego podatku od nieruchomości. Z bilansu za okres od 1 stycznia do 30 czerwca 2016 r. wynika, że spółka posiada środki pieniężne w kasie i na rachunkach w wysokości 1.158.238 zł, zatem w wysokości pozwalającej uregulować zaległości w wysokości 67.790 zł wraz z należnymi odsetkami w kwocie 8.255 zł. Z tych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), należało skargę oddalić. dc

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło