I SA/Łd 1007/15
PostanowienieWSA w Łodzi2015-10-16
Skład orzekający: Magdalena Sieniuć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który osiąga dochód z emerytury i posiada znaczące obciążenia finansowe (alimentacyjne, zobowiązania podatkowe, zajęcia egzekucyjne), może zostać częściowo zwolniony z kosztów sądowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych zasługuje na uwzględnienie, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W przypadku skarżącego, jego dochód z emerytury, obowiązek alimentacyjny, nieuregulowane zobowiązania podatkowe oraz wysokie kwoty zajęć egzekucyjnych na rachunku bankowym, przy jednoczesnym braku majątku, uzasadniają przyznanie prawa pomocy w częściowym zakresie.Stan faktyczny
Skarżący W. Ż. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. dotyczącą podatku VAT i wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskodawca wskazał na niskie dochody z emerytury, obowiązki alimentacyjne, nieopłacone zobowiązania podatkowe oraz problemy zdrowotne. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, skarżący przedstawił dodatkowe dokumenty i oświadczenia.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu W. Ż. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 16 października 2015 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 16 października 2015 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku W. Ż. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W. Ż. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług oraz nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za poszczególne miesiące 2012 roku p o s t a n a w i a: przyznać skarżącemu – W. Ż. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
W. Ż., reprezentowany przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług oraz nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za poszczególne miesiące 2012 roku.
W skardze skarżący zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Jednocześnie w złożonym, na urzędowym formularzu (PPF), wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący wskazał, że nie posiada żadnego majątku. Osiąga dochód z tytułu emerytury w wysokości 2.615,24 zł. W ostatnim czasie przeszedł udar, który miał negatywny wpływ na jego zdrowie i zdolność osiągania dochodów. Skarżący podkreślił, że ciążą na nim obowiązki alimentacyjne nałożone w drodze postępowania sądowego (sygn. akt IX RC 5/15), a także nieopłacone zobowiązania podatkowe. Posiada wprawdzie pełnomocnika z wyboru, jednakże jego wynagrodzenie zostało uiszczone na wcześniejszym etapie postępowania, kiedy dysponował środkami finansowymi.
Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, zarządzeniem z dnia 22 września 2015 roku wezwano pełnomocnika skarżącego do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez złożenie oświadczenia przez skarżącego o stanie rodzinnym, w tym wskazanie osób pozostających wraz z nim we wspólnym gospodarstwie domowym (z uwagi na braki w zakresie wypełnienia rubryki nr 6 urzędowego formularza PPF), nadesłanie wyciągów z ewentualnie posiadanych przez skarżącego rachunków bankowych z okresu ostatnich 3 miesięcy, przedstawienie dokumentów potwierdzających wykazane we wniosku "obciążenie alimentacyjne" wraz z podaniem jego kwoty, wykazanie kwoty środków przeznaczanych miesięcznie przez skarżącego na utrzymanie, opłaty eksploatacyjne i pozostałe wydatki oraz podanie tytułu prawnego do nieruchomości, pod adresem której skarżący zamieszkuje - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie pełnomocnik skarżącego w drodze pisma z dnia 2 października 2015 roku nadesłał dodatkowe dokumenty i oświadczenia dotyczące sytuacji majątkowej skarżącego.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje:
Wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy zasługuje na uwzględnienie.
Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a.".
Stosownie do postanowień art. 243 tej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 p.p.s.a.). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.
W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Z kolei stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślić przy tym należy, że wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie.
Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym oraz nadesłanych dodatkowych dokumentów i oświadczeń, wynika, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Zamieszkuje w mieszkaniu syna na zasadzie użyczenia lokalu. Osiąga dochód z tytułu emerytury w wysokości 2.615,24 zł. Skarżący na własne utrzymanie i pozostałe wydatki przeznacza kwotę około 400 zł. Ciąży na nim także obowiązek łożenia na rzecz żony (tytułem przyczyniania się do zaspokajania potrzeb rodziny) kwoty 1.500 zł miesięcznie, a ponadto nieuregulowane zobowiązania podatkowe. Łączna kwota blokad (zajęcia egzekucyjne) na rachunku bankowym skarżącego przekracza sumę 300.000 zł. Skarżący nie posiada przy tym żadnego majątku.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, w tym zwłaszcza kwotę dochodu skarżącego i wykazanych obciążeń finansowych, referendarz sądowy uznał, że wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie i przyznał mu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący wykazał bowiem dostatecznie, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Spełnienie zaś tej przesłanki obligowało do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
Ake.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło