I SA/Łd 1009/05
WyrokWSA w Łodzi2005-11-30
Skład orzekający: Bogusław Klimowicz, Piotr Kiss, Cezary Koziński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, uwzględniając skargę w trybie autokontroli na podstawie art. 54 § 3 PPSA, może wydać postanowienie uchylające postanowienie organu I i II instancji i przekazujące sprawę do ponownego rozpoznania, jeśli skarga strony nie obejmowała wszystkich kwestii, a jedynie część żądania?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, uwzględniając skargę w trybie autokontroli na podstawie art. 54 § 3 PPSA, musi w całości uwzględnić żądanie strony skarżącej. Wydanie postanowienia uchylającego wcześniejsze postanowienia i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania, zamiast przyznania stronie pełnego należnego wynagrodzenia, narusza ten przepis, ponieważ nie realizuje w całości żądania strony i może być dla niej niekorzystne. Autokontrola nie może naruszać praw strony skarżącej.Stan faktyczny
Spółka A wniosła o zwrot kosztów parkowania pojazdu usuniętego z drogi. Naczelnik Urzędu Skarbowego przyznał jedynie niewielką kwotę, ograniczając okres i stawkę. Dyrektor Izby Skarbowej, rozpatrując zażalenie, uchylił postanowienie organu I instancji i przyznał wyższe wynagrodzenie, ale nadal nie za cały okres żądany przez Spółkę. Następnie Dyrektor Izby Skarbowej, działając w trybie autokontroli (art. 54 § 3 PPSA), uchylił swoje postanowienie oraz postanowienie organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na naruszenia proceduralne. Spółka wniosła skargę na to postanowienie, zarzucając naruszenie art. 54 § 3 PPSA, ponieważ organ nie uwzględnił w całości jej żądania.Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. i zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. na rzecz strony skarżącej kwotę 340 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Bogusław Klimowicz, Sędziowie : Sędzia NSA Piotr Kiss (spr.), Asesor Cezary Koziński, Protokolant : Asystent sędziego Adrian Król, po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2005 roku na rozprawie sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie uchylenia w całości postanowienia organu I i II instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. na rzecz strony skarżącej kwotę 340 (trzysta czterdzieści) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
I SA/Łd 1009/05
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-P. wszczął postępowanie w sprawie przejęcia na rzecz Skarbu Państwa samochodu osobowego marki Fiat 126p nr rejestracyjny[...]. Przedmiotowy pojazd został w dniu 20 lipca 2003r. usunięty z drogi i umieszczony na parkingu A Spółka z o.o. w Ł. do dyspozycji Policji. Do dnia 20 stycznia 2004r., a zatem po upływie 6 miesięcy od usunięcia, pojazd nie został odebrany przez właściciela, na wezwanie do odebrania pojazdu syn właściciela odpowiedział, iż ojciec zmarł w dniu 20 czerwca 2003r. i jednocześnie oświadczył, ze zrzeka się samochodu na rzecz Skarbu Państwa. Wobec powyższego Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-P. w dniu 3 sierpnia 2004r. wydał stosowaną decyzję, orzekając o przejściu przedmiotowego samochodu na rzecz Skarbu Państwa. Na podstawie powyższego w dniu 29 września 2004r. pojazd został odebrany przez organ likwidacyjny.
W dniu 25 października 2004r. A Spółka z o.o. na podstawie art. 130a ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 1998r., Nr 87, poz. 602 ze zm.) wniósł o zwrot kosztów parkowania przedmiotowego samochodu przez okres 232 dób w wysokości 15 984,80 zł, przy zastosowaniu stawki 68, 90 zł za dobę.
Postanowieniem z dnia [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-P. nie zgadzając się z żądaniem Spółki postanowił przyznać wynagrodzenie w kwocie 291,49 zł. Uzasadniając organ wskazał, iż wprawdzie z art. 130a ust. 10 ustawy Prawo o ruchu drogowym wynika, iż pojazd nieodebrany w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia przechodzi na Skarb Państwa z mocy ustawy, jednakże przepis §8 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Spraw wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2002r. w sprawie usuwania pojazdów (Dz.U. z 2002r., Nr 134, poz. 1133 ze zm.) stanowi, iż "...o przejęciu na rzecz Skarbu Państwa orzeka naczelnik właściwego urzędu skarbowego". W odniesieniu do przedmiotowego pojazdu dokumenty umożliwiające wszczęcie postępowania w sprawie wydania decyzji, organ otrzymał dopiero w dniu 18 czerwca 2004r. a zatem opłata winna zostać naliczona za okres od dnia 18 czerwca 2004r. do dnia 29 września 2004r. – dzień odbioru pojazdu z parkingu przez organ likwidacyjny – tj. 103 dni. W kwestii wysokości stawki za dobę organ uznał ją za zbyt wygórowaną w porównaniu z przeciętnymi stawkami ustalonymi na innych parkingach – 2,83 zł/dobę. Ostatecznie organ przyjął, iż opłatę należy wyliczyć jedynie za okres 103 dni ze stawką 2,83 zł/dobę, która określona została w załączniku Nr 1 do Polecenia z dnia 25 kwietnia 2003r. Rady Miasta Ł.
W zażaleniu z dnia 19 listopada 2004r. A podnosząc, iż zaskarżone postanowienie narusza §12 rozporządzenia z dnia 23 kwietnia 2002r. Rady Ministrów w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zgodnie z powołanym przepisem wydatki związane z przechowywaniem lub sprzedażą ruchomości nie stanowiących własność Skarbu Państwa pokrywa się z kwot uzyskanych ze sprzedaży tych ruchomości, a w przypadku wydatków przekraczających kwotę uzyskaną ze sprzedaży pokrywa się z budżetu Państwa. W spornej sprawie zwrot wydatków winien zatem nastąpić również za okres kiedy pojazd nie stanowił jeszcze własności Skarbu Państwa. Spółka zarzuciła również naruszenie art. 40 ust. 1 pkt 4 ustawy o samorządzie powiatowym i wydanej na jego podstawie uchwały Rady Miejskiej w Ł. z dnia 10 października 2002r. ustalającej wysokość opłat za usuwanie pojazdów i przechowywanie tych pojazdów. Strona podniosłą, iż w sytuacji gdy organ kwestionuje wielkość stawek określonych w powołanej uchwale winien te uchwałę zaskarżyć lub wystąpić do Wojewody o jej uchylenie.
Postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. uchylił zaskarżone postanowienie i orzekł o przyznaniu wynagrodzenia za dozór przedmiotowego pojazdu za okres od dnia 18 czerwca 2004r. do dnia 29 września 2004r. w kwocie 5 200 zł, przy przyjętej stawce za dobę w wysokości 50 zł jak wynika z uchwały Rady Miejskiej w Ł. z dnia 10 października 2002r. Na postanowienie to A wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi zarzucając, że organ obliczając należność za parkowanie nie uwzględnił całego okresu, w którym pojazd był już własnością Skarbu Państwa. Strona nie zgłaszała zarzutów w odniesieniu do wysokości stawki przyjętej do obliczenia wynagrodzenia za parkowanie.
Postanowieniem z dnia [..] Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. działając na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchylił w całości swoje postanowienie z dnia [...] oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł.-P. z dnia [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż przyczyną uchylenia obu postanowień było naruszenie przez organy obu instancji przepisów art. 7, art. 77§1, art. 80 i art. 124 k.p.a oraz art. 102 §2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Gdyż przed przyznaniem wynagrodzenia nie ustalono ponad wszelką wątpliwość kwestii związanej z momentem przejęcia pojazdu na rzecz Skarbu Państwa, a w szczególności faktycznej daty wpływu do organu likwidacyjnego przekazanych przez Komendę Miejską Policji w Ł. dokumentów pozwalających na podjecie procedur likwidacyjnych. Wyjaśnić nadto należy zasadność roszczenia strony w związku treścią art. 102 §2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a zatem ustalić czy wydatki, o których zwrot wnosi Spółka mają charakter wydatków koniecznych.
Dyrektor Izby Skarbowej podkreślił również, iż uwzględnienie skargi w sposób umożliwiający wszechstronne wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy było zgodne z intencja i interesem strony skarżącej i nie został przekroczony zakres przyznanego organowi uprawnienia do samokontroli, określony w art. 54 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
A wniósł skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi i zarzucił rażące naruszenie art. 54 §3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 16 §1 i art. 110 k.p.a oraz przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. Nr 50, poz. 449). Uzasadniając stawiane zarzuty strona wskazała, iż uprawnienie do samokontroli nie może wykraczać poza zakres zaskarżenia orzeczenia a przepis art. 54 §3 w/w ustawy nie może być interpretowany bez uwzględnienia przyjętych w k.p.a zasad trwałości decyzji administracyjnych i związania organu administracji publicznej wydaną przez siebie decyzji od chwili jej ogłoszenia lub doręczenia. W niniejszej sprawie organ w trybie samokontroli uchylił własne postanowienie, które w części niezaskarżonej uprawomocniło się, postanowienie to było bowiem zaskarżone jedynie w części nie uwzględniającej wynagrodzenia za dozór pojazdu w okresie od dnia 21 stycznia 2004r. do dnia 17 czerwca 2004r. Dodatkowo powołując się na pogląd wyrażony w piśmiennictwie strona skarżąca stwierdziła, że organ odwoławczy w ramach samokontroli w ogóle nie może wydać rozstrzygnięcia przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. Podniosła także, iż w przedmiotowej sprawie nie można przyjąć za podstawę rozstrzygnięcia przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002r., gdyż przepisy te dotyczą ruchomości, które stały się własnością Skarbu Państwa na podstawie prawomocnego orzeczenia o przepadku przedmiotów wydanego m.in. w postępowaniu administracyjnym.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. nie znajdując uzasadnienia dla stawianych przez stronę zarzutów podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Pierwszym i podstawowym skutkiem wynikającym z treści art. 54 §1 i §2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jest uruchomienie postępowania przed sądem administracyjnym. Z chwilą wniesienia skargi między skarżącym a organem administracji, którego działania lub bezczynności skarga dotyczy, został rozpoczęty spór o legalność zaskarżonego aktu lub czynności (bezczynności), który zostanie rozstrzygnięty orzeczeniem Sądu. Od tej chwili Sąd staje się gospodarzem sporu. Jednak ustawodawca przewidział również wyjątkową możliwość weryfikacji przez organy administracji publicznej swych własnych rozstrzygnięć. Zgodnie z art. 54 §3 w/w ustawy organ, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. Organy administracji mają zatem możliwość ponownej weryfikacji własnego działania lub braku działania bez konieczności angażowania sądu administracyjnego w ocenę ich zgodności z prawem. Podstawowym warunkiem zastosowania tej konstrukcji jest wydanie przez organ takiego rozstrzygnięcia, które w całości będzie zgodne z żądaniem strony skarżącej, autokontrola nie może bowiem naruszać praw strony skarżącej.
Zaskarżone przez stronę postanowienie narusza art. 54 §3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi gdyż nie uwzględnia w całości skargi strony, z dnia 27 kwietnia 2005r., wniesionej na wcześniejsze postanowienie z dnia [...] Z treści przedmiotowej skargi wynika wyraźnie, iż skarżący nie zakwestionował wysokości przyjętej przez organ odwoławczy stawki za jedną dobę parkowania. Natomiast uznał, iż organ nie obliczył należnego wynagrodzenia za cały okres parkowania, w czasie którego pojazd był już własnością Skarbu Państwa tj. za okres od dnia 21 stycznia 2004r. do dnia 17 czerwca 2004r. Strona skarżąca wskazała, iż pojazd nieodebrany przez właściciela w ciągu 6 miesięcy od dnia usunięcia z drogi publicznej z upływem tego okresu z mocy prawa przechodzi na własność Skarbu Państwa, a zatem po tej dacie stronie należy się od Skarbu Państwa wynagrodzenie za parkowanie pojazdu za cały okres kiedy Skarb Państwa był właścicielem tegoż pojazdu. Takie sformułowanie wniosków przedmiotowej skargi prowadzi do stwierdzenia, iż organ administracji uwzględniając skargę w trybie autokontroli winien przyznać stronie skarżącej wynagrodzenie za pełny okres a zatem od upływu 6 miesięcy od usunięcia pojazdu z drogi publicznej. Powtórzyć bowiem należy, iż konstrukcja autokontroli nie powinna naruszać praw strony skarżącej, uwzględnienie skargi winno oznaczać skorygowanie zaskarżonego działania lub bezczynności w kierunku pożądanym przez stronę skarżącą i w całości powinno być zgodne z żądaniem zawartym w skardze.
Należy mieć również na uwadze, iż w wyniku przedmiotowej kontroli nie można wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi się naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności, zgodnie z art. 134 §2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi należy wskazać, iż nie miały one istotnego znaczenia dla oceny zaskarżonego postanowienia, jednak będą one rozważone w toku postępowania sądowoadministracyjnego obecnie zawieszonego a wszczętego ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia[...]
Z tych wszystkich względów Sąd na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło