I SA/Łd 1019/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA P. Kiss, Sędzia NSA W. Jarzębowski (spr.), Asesor WSA C. Koziński, Protokolant A. Łuczyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lutego 2005 r. sprawy ze skargi A. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku od nieruchomości za 2001 r. oddala skargę A. D. w kilku pismach kierowanych do Wójta Gminy M. wnioskował o umorzenie mu zaległości podatkowej w podatku od nieruchomości za 2001 r. Wniosek argumentował tym, że zakupiona w 1999 r. nieruchomość jest w złym stanie technicznym, budynek magazynowy wymaga kosztownej modernizacji i naprawy. Podatnik zamierza otworzyć sklep ze środkami ochrony roślin, co wiąże się z dużymi wydatkami. Poza tym zakupił samochód ciężarowy na kredyt zaciągnięty przez ojca. Z prowadzonej działalności gospodarczej miał bardzo małe dochody. Decyzją z dnia [...] Wójt Gminy M. odmówił A. D. umorzenia zaległości z tytułu I, II, III i IV raty podatku od nieruchomości za 2001 r., w łącznej kwocie 8.853,40 zł. W ocenie organu podatkowego w sprawie nie wystąpiły okoliczności, które wskazywałyby na ważny interes podatnika lub ważny interes publiczny przemawiający za przyznaniem wnioskowanej ulgi. Podatnik prowadzi od 1999 r. w M. działalność gospodarczą w zakresie handlu opałem, nawozami, paszami, drewnem opałowym i budowlanym oraz płodami rolnymi. Pomaga mu w tym ojciec. Obecnie nie ma zaciągniętych pożyczek. Ciągnik siodłowy Renault został zakupiony na kredyt zaciągnięty przez ojca. Kredyt ten został już spłacony. Od lutego 2004 r. podatnik jest też właścicielem naczepy uniwersalnej Kogel, poprzednio wynajmowanej. A. D. studiuje w systemie zaocznym. Z przedłożonych bilansów firmy podatnika wynika, że sytuacja finansowa ulega stopniowej poprawie. W dniu 17 czerwca 2004 r. podatnik wniósł do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. odwołanie, w którym zażądał uchylenia powyższej decyzji zarzucając, iż organ pierwszej instancji w sposób nieprawidłowy ocenił jego sytuację majątkową (w ocenie skarżącego decyzja jest kłamliwa) i nie wyjaśnił znaczenia przesłanki określonej jako "ważny interes podatnika". Podatnik podkreślił, że nieruchomość, na której prowadzi działalność gospodarczą wymaga znacznych nakładów finansowych. Wprawdzie kredyt wzięty na zakup ciężarówki został już spłacony, lecz ojciec zaciągnął nową pożyczkę, także w związku z działalnością podatnika. Stwierdził, że nieuwzględnienie wniosku może spowodować upadłość podatnika. Organ odwoławczy decyzją datowaną na [...] utrzymał w mocy decyzję Wójta Gminy M.. Organ opisał w uzasadnieniu sytuację majątkową i rodzinną podatnika, która przedstawia się następująco: Skarżący jest właścicielem nieruchomości położonej w M., na której od 1 kwietnia 1999r. prowadzi działalność gospodarczą stanowiącą jego jedyne źródło utrzymania. W roku 2002 i 2003 skarżący poniósł stratę w wysokości odpowiednio 37.791,32 zł i 5.491,15 zł. Organ wziął również pod uwagę sytuację rodzinną skarżącego, który jest kawalerem, mieszka wraz z matką, bratem, i babką we wsi S.. Skarżący jest studentem i z tego tytułu w 2004 r. poniósł opłaty w wysokości 3.200 zł. Samorządowe Kolegium Odwoławcze oceniło, że powyższe okoliczności nie mają charakteru wyjątkowego a zatem nie przemawiają za przyznaniem ulgi. Zdaniem organu odwoławczego organ pierwszej instancji trafnie uznał, iż takie okoliczności, jak konieczność przeprowadzenia remontu budynku magazynowego oraz kontynuowanie studiów nie są okolicznościami nadzwyczajnymi tj. takimi na które podatnik nie miał wpływu, których nie mógł przewidzieć. Organ ocenił również, że waloru wyjątkowości nie ma fakt wystąpienia straty w prowadzonej działalności w dwóch kolejnych latach podatkowych. Podatnik nie może bowiem przerzucać niepowodzeń gospodarczych na organy podatkowe. W skardze na powyższą decyzję, wnosząc o jej uchylenie, podatnik powtórzył argumenty podniesione w odwołaniu. Podkreślił konieczność poniesienia wydatków na remont magazynu, w szczególności wymianę dachu, który według kosztorysu z dnia 31 sierpnia 1999 r. wyniosłyby ponad sto tysięcy zł. Wskazał, że kupując nieruchomość nie mógł przewidzieć wszystkich koniecznych wydatków na przystosowanie budynku do działalności gospodarczej. Skarżący wskazał również na swój młody wiek i niemożność korzystania z pożyczek ze względu na nieuregulowany stosunek do służby wojskowej. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi podtrzymując swoje stanowisko w sprawie. Sąd zważył co następuje: Skarga nie jest uzasadniona, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa. Na wstępie należy zauważyć, iż skarżący nie wskazał przepisów prawa, które jego zdaniem zostały naruszone. Jednak z treści skargi wynika jasno, że podatnik nie zgadza się z dokonaną przez organy oceną jego sytuacji i stwierdzeniem, że ustalone w sprawie okoliczności nie odpowiadają ustawowym przesłankom pozwalającym na umorzenie zaległości podatkowej. W ocenie skarżącego za zastosowaniem wnioskowanej ulgi przemawia ważny interes podatnika. Wbrew podniesionym zarzutom organy podatkowe nie naruszyły przepisu prawa materialnego – art.67 Ordynacji podatkowej przez błędną interpretację i niewłaściwe zastosowanie. Nie naruszyły też przepisów proceduralnych w stopniu uzasadniającym uchylenie decyzji. Przesłanki umorzenia zaległości podatkowej na podstawie tego przepisu określone zostały pojęciami nieostrymi – "ważny interes podatnika" i "interes publiczny". Rozpoznając wniosek podatnika o zastosowanie ulgi organ podatkowy musi ocenić te przesłanki na tle okoliczności konkretnej sprawy. Jakkolwiek nie jest możliwe określenie wszystkich sytuacji odpowiadających tym pojęciom, to należy zaakceptować pogląd, iż oceny istnienia ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego w konkretnej sprawie należy dokonywać w oparciu o kryteria obiektywne, a nie o subiektywne przekonanie podatnika lub organu. Umorzenie zaległości podatkowej jest sytuacją wyjątkową, odstępstwem od wywiązania się przez podatnika z obowiązku zapłaty podatku, a zatem zasadny jest wniosek organów podatkowych, że za zastosowaniem ulgi powinny w zasadzie przemawiać nadzwyczajne, losowe i niezależne od podatnika okoliczności, na skutek których nie jest on w stanie uregulować zaległości podatkowej. Niepowodzenia finansowe w działalności gospodarczej w zasadzie nie stanowią o istnieniu ważnego interesu podatnika, gdyż są one objęte ryzykiem gospodarczym podmiotu podejmującego działalność gospodarczą. Organy podatkowe nie naruszyły zasady swobodnej oceny dowodów (art.191 Ordynacji podatkowej) dochodząc do wniosku, że podatnik nie wykazał, aby za udzieleniem mu ulgi przemawiały nadzwyczajne, losowe, niezależne od niego okoliczności, które były przyczyną trudności finansowych, w których obecnie się znalazł. Podnoszone w odwołaniu i w skardze okoliczności nie mogą być ocenione jako "ważny interes podatnika" w rozumieniu art. 67§ 1 Ordynacji podatkowej. Konieczność naprawy lub adaptacji budynków do podejmowanej działalności gospodarczej, konieczność ponoszenia wydatków na zakup środków transportowych to normalne następstwa decyzji podatnika o rozpoczęciu prowadzenia działalności. Skarżący powinien zbilansować nakłady konieczne dla prowadzenia działalności gospodarczej i w zależności o posiadanych środków podejmować konkretne decyzje gospodarcze. Budynki magazynowe nie uległy zniszczeniu w 2003 lub 2004 r. Gdy skarżący je kupował były w złym stanie, a zatem podatnik powinien liczyć się z koniecznością ich naprawy. Nie jest okolicznością losową brak należytego rozeznania w tym zakresie oraz młody wiek skarżącego. Instytucja umorzenia zaległości podatkowej, uregulowana w art. 67 § 1 w zamierzeniu ustawodawcy nie ma dotyczyć normalnych trudności spotykających przedsiębiorców. Ze zgromadzonych dowodów nie wynika, aby straty w działalności gospodarczej ponoszone przez skarżącego wynikały z losowych i nadzwyczajnych okoliczności. Zaskarżona decyzja nie jest dowolna. Przed jej podjęciem organy wyjaśniły sytuację majątkową, rodzinną i osobistą A. D. Usunięte zostały wadliwości postępowania podatkowego będące przyczyną uchylenia przez Naczelny Sąd Administracyjny wcześniejszej decyzji w tej sprawie (wyrok z dnia 18 listopada 2003 r., sygn. I SA/Łd 1267/02). Z uwagi na powyższe należało skargę oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).