I SA/Łd 1022/09
WyrokWSA w Łodzi2010-03-11
Skład orzekający: Ewa Cisowska-Sakrajda, Wiktor Jarzębowski, Teresa Porczyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy termin miesięczny od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, przewidziany w art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn, jest terminem wyznaczającym przedział czasowy, którego wcześniejsze zgłoszenie nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych jest nieskuteczne w celu skorzystania ze zwolnienia podatkowego?Ratio decidendi
Termin miesięczny od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, określony w art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn, jest terminem materialnoprawnym wyznaczającym przedział czasowy, który rozpoczyna się w dniu uprawomocnienia się tego orzeczenia i kończy po miesiącu. Zgłoszenie nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych przed tym terminem jest nieskuteczne i nie uprawnia do skorzystania ze zwolnienia podatkowego.Stan faktyczny
M. A.-R. została obciążona zobowiązaniem podatkowym w podatku od spadków i darowizn z tytułu nabycia spadku po zmarłej E.K. Skarżąca zgłosiła nabycie spadku przed uprawomocnieniem się postanowienia sądu stwierdzającego nabycie spadku, co organ podatkowy uznał za nieskuteczne dla celów zwolnienia podatkowego. Skarżąca kwestionowała prawidłowość tej decyzji, zarzucając błędną interpretację przepisów podatkowych.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 11 marca 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Ewa Cisowska-Sakrajda Sędziowie: sędzia NSA Wiktor Jarzębowski (spr.) sędzia NSA Teresa Porczyńska Protokolant: asystent sędziego Maciej Dębski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 marca 2010 roku przy udziale sprawy ze skargi M. A. – R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia zobowiązania podatkowego w podatku od spadków i darowizn oddala skargę.
I SA/Łd 1022/09
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego Ł. ustalił M. A.-R. zobowiązanie podatkowe w podatku od spadków i darowizn w wysokości 8.089 zł z tytułu nabycia spadku po zmarłej w dniu 29 stycznia 2007 r. E.K.
W odwołaniu do tej decyzji pełnomocnik strony wniósł o uchylenie decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania w sprawie. Zaskarżonej decyzji zarzucił:
- naruszenie art. 120, art. 121 § 1 i 2, art. 122 i art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez działanie organu podatkowego z naruszeniem zasady legalizmu oraz niezbadanie całego zebranego materiału dowodowego, a w konsekwencji nieprawidłowe ustalenie przez organ podatkowy, że nie został spełniony warunek z art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn umożliwiający skorzystanie z ulgi podatkowej, w sytuacji gdy podatniczka prawidłowo zgłosiła Naczelnikowi [...] Urzędu Skarbowego Ł. nabycie własności rzeczy w drodze dziedziczenia w piśmie z dnia 30 marca 2007 r. i wskazała przyczyny, dla których zgłasza nabycie spadku jeszcze przed uprawomocnieniem się postanowienia sądu stwierdzającego nabycie spadku po E.K.,
- podjęcie rozstrzygnięcia z obrazą art. 4a w związku z art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn poprzez nieprawidłową interpretację przepisu i błędne ustalenie, że termin miesięczny jest terminem najwcześniejszym, a nie terminem najpóźniejszym, w którym można zgłosić nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych; terminem najwcześniejszym jest data obowiązku podatkowego, który przy nabyciu w drodze dziedziczenia powstaje z chwilą przyjęcia spadku.
Po rozpatrzeniu odwołania, Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że z treści art. 4a ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. (tekst jedn. Dz. U. z 2004 r. Nr 142, poz. 1514 z późn. zm.) o podatku od spadków i darowizn, w brzmieniu obowiązującym do 31.12.2008 r., wynika, że w celu skorzystania ze zwolnienia od podatku podatnicy muszą m.in. poinformować właściwy urząd skarbowy o nabytym w drodze spadku majątku, w ściśle określonym terminie. Przekazanie tych danych musi nastąpić w ciągu 1-go miesiąca od dnia powstania obowiązku podatkowego, powstałego na podstawie
art. 6 ust. 1 pkt 2-8 ustawy o podatku od spadków i darowizn, a w przypadku dziedziczenia od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, poprzez złożenie zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy i praw majątkowych SD-Z1. Z powyższego zatem wynika, że zwolnienie określone w cyt. wyżej art. 4a nie ma zastosowania w sytuacji, gdy obowiązek podatkowy powstał na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 1, tj. z chwilą przyjęcia spadku, lecz w przypadkach, gdy obowiązek podatkowy powstał na podstawie art. 6 ust. 4 ww. ustawy, tj. z chwilą uprawomocnienia orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku. Stosownie natomiast do treści art. 4a ust. 4 powołanej ustawy obowiązek zgłoszenia nie obejmuje przypadków, gdy:
- wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby lub po tej samej osobie w okresie 5 lat - poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, doliczona do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych, nie przekracza kwoty określonej w art. 9 ust. 1 pkt 1, tj. 9637 zł,
- nabycie następuje na podstawie umowy zawartej w formie aktu notarialnego.
Jednocześnie organ odwoławczy wyjaśnił, że w dniu 16 kwietnia 2007 r. M. A.-R. złożyła zeznanie o nabyciu rzeczy lub praw majątkowych, w którym wymieniła składniki masy spadkowej oraz podała ich wartości rynkowe. Jednocześnie w załączonym piśmie podatniczka poinformowała organ podatkowy, iż postępowanie sądowe w sprawie stwierdzenia praw do spadku nie zostało zakończone, a fakt tak wczesnego złożenia ww. zeznania tłumaczyła planowanym wyjazdem za granicę i niemożnością osobistego uczestnictwa w postępowania podatkowym. Postanowienie o nabyciu spadku po zmarłej E.K. z dnia 14 maja 2007 r. sygn. akt [...] uprawomocniło się, po oddaleniu apelacji postanowieniem Sądu Okręgowego w Ł. III Wydział Cywilny z dnia 26 września 2007 r. sygn. akt [...]. Tak więc data uprawomocnienia się przedmiotowego postanowienia - w ocenie organu odwoławczego - jest datą początkową, od której należy liczyć bieg miesięcznego terminu do złożenia zgłoszenia o nabyciu majątku lub praw majątkowych, gdyż ustawodawca w art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2008 r. wyraźnie wskazał, iż termin miesięczny (w przypadku nabycia w drodze dziedziczenia) biegnie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, zaś termin końcowy, to upływ miesięcznego terminu, w którym należy zgłosić nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych, aby korzystać ze zwolnienia.
Zdaniem organu odwoławczego z powyższego wynika, iż złożenie ww. zeznania w dniu 16 kwietnia 2007 r., a więc przed datą uprawomocnienia się postanowienia sądu o nabyciu spadku, nie wywołuje skutków prawnych w postaci zastosowania zwolnienia z opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn. Dlatego złożenie przez podatniczkę zeznania podatkowego w terminie wcześniejszym niż określony w ww. art. 4a (tj. przed dniem uprawomocnienia się orzeczenia o nabyciu praw do spadku) nie wywołało skutków prawnych w postaci zastosowania zwolnienia z opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn, zarówno przed dniem zawieszenia przedmiotowego postępowania podatkowego, jak też po podjęciu zawieszonego postępowania.
Organ odwoławczy podkreślił także, iż w celu skorzystania ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn z tytułu dziedziczenia, należy wypełnić wszystkie ww. przesłanki wynikające z przepisu art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn. Przepisy dotyczące ulg i zwolnień podatkowych stanowią odstępstwo od konstytucyjnej zasady powszechności opodatkowania i muszą być interpretowane ściśle, bez stosowania wykładni rozszerzającej i nie wymagają co do zasady dokonywania wykładni innej niż wykładnia językowa.
Ponadto, organ odwoławczy za niezrozumiałe uznał uzasadnienie podatniczki w przedmiocie złożenia zeznania o nabyciu własności rzeczy i praw majątkowych przed uprawomocnieniem się postanowienia o nabyciu praw do spadku, wskazujące na konieczność wyjazdu za granicę i niemożność uczestniczenia w postępowaniu podatkowym. W piśmie z dnia 16 kwietnia 2007 r. strona poinformowała bowiem organ podatkowy o ustanowieniu pełnomocnika w celu prowadzenia niniejszej sprawy spadkowej. Zatem nie było przeszkód, aby w celu skorzystania ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn z tytułu nabycia spadku, zgłoszenie tego nabycia zostało dokonane w ustawowym miesięcznym terminie od dnia uprawomocnienia się postanowienia o nabyciu spadku po zmarłej E.K. przez ustanowionego pełnomocnika.
Zdaniem organu odwoławczego niezasadne jest również twierdzenie pełnomocnika strony, iż skoro organ podatkowy pierwszej instancji nie udzielił podatniczce informacji w trybie art. 121 § 2 Ordynacji podatkowej i nie pouczył o przedwczesnym zgłoszeniu przedmiotowego nabycia, to albo uznał, że zgłoszenie nastąpiło z zachowaniem obowiązujących przepisów prawa, albo naruszył art. 120, art. 121 § 1 i § 2, a także art. 122 Ordynacji podatkowej. Organ podniósł, że adwokat jako osoba zaufania publicznego ma obowiązek znać i przestrzegać przepisów prawa i prawidłowo udzielać porad, a w momencie udzielenia pełnomocnictwa dbać o interes strony, którą reprezentuje, gdyż strona z efektów jego działalności (w zakresie udzielonego pełnomocnictwa) wywodzi dla siebie skutki prawne.
Ponadto organ podkreślił, iż w trakcie prowadzonego postępowania podatkowego strona skarżąca miała możliwość brania czynnego udziału w prowadzonym postępowaniu, jak i wnoszenia uwag oraz składania wyjaśnień, o czym świadczy bardzo liczna korespondencja zarówno organu podatkowego, jak i pełnomocnika strony i podatnika. W związku z tym całkowicie nietrafiony jest zarzut pełnomocnika strony, iż podatnik nie skorzystał ze zwolnienia z uwagi na fakt, że nie został należycie poinformowany o obowiązujących przepisach.
Nie zgadzając się z powyższą decyzją, podatniczka, reprezentowana przez pełnomocnika, złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw związanych z udziałem w sprawie.
Zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego Ł. pełnomocnik strony zarzucił naruszenie:
a) art. 6 ust. 1 pkt 1 i ust. 4 w związku z art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (tekst jedn. Dz.U. z 2004 r. Nr 142, poz. 1514 z późn. zm.) poprzez nieprawidłową wykładnię przepisów i błędne ustalenie, że wprowadzony w art. 4a ust. 1 pkt 1 termin miesięczny, od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, do zgłoszenia nabycia własności rzeczy, jest terminem najwcześniejszym, a nie najpóźniejszym, w którym można zgłosić nabycie własności rzeczy, bowiem stosownie do art. 6 ust.1 pkt 1, ust. 4 terminem najwcześniejszym jest data powstania obowiązku podatkowego, który przy nabyciu własności w drodze dziedziczenia powstaje z chwilą przyjęcia spadku;
b) art. 120, art. 121, art. 122 i art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez działanie organu podatkowego z naruszeniem zasady legalizmu oraz nierozważenie całego zebranego w sprawie materiału dowodowego, a w konsekwencji nieprawidłowe ustalenie przez organ podatkowy pierwszej i drugiej instancji, że nie został spełniony przez skarżącą warunek z art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn umożliwiający skorzystanie z ulgi podatkowej, w sytuacji gdy skarżąca po przyjęciu spadku zgłosiła Naczelnikowi [...] Urzędu Skarbowego Ł. nabycie własności w drodze dziedziczenia testamentowego po przyjęciu spadku, a jeszcze przed uprawomocnieniem się postanowienia stwierdzającego nabycie spadku po E.K., co stosownie do art. 17a ww. ustawy powoduje, że skarżąca nie ma obowiązku składania zeznania podatkowego po raz drugi.
W odpowiedzi na skargę Dyrektora Izby Skarbowej w Ł., wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga nie jest uzasadniona, bowiem organy podatkowe nie naruszyły ani przepisów prawa materialnego, ani przepisów procesowych w stopniu mającym lub mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Kwestią sporną w tej sprawie jest sposób rozumienia treści art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (tekst jedn. z 2004 r. Dz.U. Nr 142, poz. 1514 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym pomiędzy 1 stycznia 2007 r. a 31 grudnia 2008 r., a konkretnie to, czy określony w tym przepisie termin miesiąca od dnia uprawomocnienia się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, przewidziany na zgłoszenia właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych przez podatnika - spadkobiercę jest jedynie terminem maksymalnym i nie jest wykluczone skuteczne dokonanie takiego zgłoszenia wcześniej (stanowisko skarżącej), czy też jest to termin wyznaczający pewien przedział czasowy i rozpoczynający się w dniu uprawomocnienia się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku (stanowisko organów).
Zgodnie z treścią art. 4a ust. 1 pkt 1 określonej wyżej ustawy o podatku od spadków i darowizn zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jeżeli zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie miesiąca od dnia powstania obowiązku podatkowego powstałego na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2-8 i ust. 2, a w przypadku nabycia w drodze dziedziczenia w terminie miesiąca od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, z zastrzeżeniem ust. 2 i 4 (w tej sprawie niemających zastosowania). Z ust. 3 tego przepisu wynika zaś, że w przypadku niespełnienia powyższego warunku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych podlega opodatkowaniu na zasadach określonych dla nabywców zaliczonych do I grupy podatkowej.
Z powyższego przepisu wynika, że ustawodawca zwolnił od podatku od spadków i darowizn wymienione w przepisie osoby, ale zwolnienie zostało uzależnione od spełnienia pewnych warunków. Po pierwsze, spadkobierca (sprawa niniejsza dotyczy opodatkowania nieruchomości i spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu nabytych przez dziedziczenie) jest zobowiązany zgłosić nabycie własności rzeczy i praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego, a po drugie, powinien dokonać tego zgłoszenia w terminie określonym w przepisie. Termin na dokonanie zgłoszenia został określony wyrażeniem "w terminie miesiąca od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku".
Pojęcie terminu może występować w dwóch znaczeniach, a mianowicie jako określenie konkretnej daty, czyli jednego momentu czasowego oraz jako określenie przedziału czasowego mającego swój początek i koniec. W ocenie Sądu wyrażenie zawarte w art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn dotyczy terminu rozumianego jako przedział czasowy, który zaczyna się w dniu uprawomocnienia się postanowienia sądu powszechnego stwierdzającego nabycie spadku. Za takim stanowiskiem przemawia przede wszystkim wykładnia językowa przepisu. Ustawodawca wskazał na długość przedziału czasowego – jeden miesiąc i na początek tego przedziału – dzień uprawomocnienia się orzeczenia o stwierdzeniu nabycia spadku. Odwołanie się do wykładni językowej jest wystarczające, bowiem nie prowadzi do rezultatów niemożliwych do akceptacji. Logicznym jest bowiem, że taka wykładnia prowadzi do zgłaszania nabycia własności rzeczy i praw majątkowych w trybie art. 4a wskazanej ustawy przez rzeczywistych, pewnych spadkobierców – podatników. Wszak są to osoby, które posiadają dowód nabycia przez dziedziczenie majątku podlegającego podatkowi od spadków i darowizn. Nie ma znaczenia, że zgodnie z art. 924 i art. 925 Kodeksu cywilnego spadkobierca nabywa spadek z mocy samego prawa z chwilą otwarcia spadku, czyli z chwilą śmierci spadkodawcy, a postanowienie sądu spadkowego o stwierdzeniu nabycia spadku wydawane na podstawie art. 669 – 679 Kodeksu postępowania cywilnego ma charakter deklaratoryjny. Istotne jest bowiem to, że prawomocne postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku stwarza domniemanie prawne, że osoba wymieniona w postanowieniu jest spadkobiercą (art. 1025 § 2 Kodeksu cywilnego). Zgodnie z art. 5 ustawy o podatku od spadków i darowizn obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy własności rzeczy i praw majątkowych, co w przypadku nabycia tytułem dziedziczenia odnosi się do spadkobiercy. Tym samym, stosując ustawowe zwolnienie podatkowe organ ma pewność, że czyni to wobec osoby, co do której istnieje prawne domniemanie, że jest spadkobiercą.
Jako argument dodatkowy można wskazać, że w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie wzoru zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych (Dz.U. Nr 243, poz. 1762 ze zm.), wydanym na podstawie upoważnienia ustawowego zawartego w art. 4a ust. 5 ustawy o podatku od spadków i darowizn, w § 2 ust. 1 pkt 1 wskazano, że zgłoszenie powinno zawierać m. in. datę uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku. Oznacza to, że dokonanie takiego zgłoszenia zawierającego wszystkie wymagane dane jest możliwe dopiero po uprawomocnieniu się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku. Można dodać, że taki zakres danych w zgłoszeniu o nabyciu własności rzeczy i praw majątkowych znajduje potwierdzenie w ust. 5 art. 4a ustawy, skoro ustawodawca wyraźnie wskazał, że w rozporządzeniu wykonawczym Minister Finansów powinien także uwzględnić "konieczność potwierdzenia nabycia w celu skorzystania ze zwolnienia".
Kompleksowa regulacja zasad obliczania terminów materialnych i procesowych występujących w przepisach prawa podatkowego zawarta jest w art. 12 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (tekst jedn. z 2005 r. Dz.U. Nr 8, poz. 60 ze zm.). Z przepisów tych wynika m.in., że terminy określone w miesiącach kończą się z upływem tego dnia w ostatnim miesiącu, który odpowiada początkowemu dniowi terminu, a gdyby takiego dnia w ostatnim miesiącu nie było – w ostatnim dniu tego miesiąca (art. 12 § 3 Ordynacji podatkowej). Zasady obliczania terminów określone w art. 12 § 1 – 5 Ordynacji dotyczą terminów traktowanych jako przedział czasu.
W rozpoznawanej sprawie miesięczny termin, o którym mowa powyżej, rozpoczął bieg w dniu 26 września 2007 r., bowiem w tym dniu uprawomocniło się postanowienie Sądu Rejonowego dla Ł. w Ł. o stwierdzeniu nabycia spadku po E.K., na skutek oddalenia apelacji przez Sąd Okręgowy w Ł., a zakończył bieg w dniu 26 października 2007 r. (nie była to sobota ani dzień ustawowo wolny od pracy).
Miesięczny termin na zgłoszenie nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych określony w art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn ma charakter materialnoprawny, bowiem zachowanie tego terminu jest warunkiem skorzystania ze zwolnienia, a samo zwolnienie jest instytucją prawa materialnego. Niezgłoszenie nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych w przewidzianym przez ustawodawcę terminie powoduje, że podatnik nie może ze zwolnienia skorzystać, co ma wpływ na wymiar podatku, a więc jest to skutek w sferze prawa materialnego.
Miesięczny termin określony w art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadku i darowizn (tekst jedn. z 2004 r. Dz.U. Nr 142, poz. 1514 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym pomiędzy 1 stycznia 2007 r. a 31 grudnia 2008 r., ma charakter materialnoprawny i nie określa jednej daty końcowej, ale wyznacza przedział czasowy, którego początkowym dniem jest dzień uprawomocnienia się orzeczenia o stwierdzeniu nabycia spadku, a końcowym – dzień odpowiadający początkowemu dniowi terminu w następnym miesiącu. Dokonanie stosownego zgłoszenia zarówno po tym terminie, jak i przed nim, jest nieskuteczne i w związku z tym nie prowadzi do zwolnienia od opodatkowania.
W sprawie jest poza sporem, że skarżąca nie zgłosiła Naczelnikowi Urzędu Skarbowego Ł. nabycia przez dziedziczenie własności rzeczy i praw majątkowych w terminie miesiąca od dnia uprawomocnienia się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po E.K. Nie został więc spełniony warunek zwolnienia od opodatkowania przewidziany w art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn. Organy podatkowe nie naruszyły przepisów prawa, a w szczególności nie dokonały wadliwej wykładni art. 4a ust. 1 pkt 1 wymienionej wyżej ustawy.
Należy też odróżnić zgłoszenie nabycia rzeczy i praw majątkowych dokonywane na podstawie art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn w celu skorzystania ze zwolnienia podatkowego od przewidzianego w
art. 17a tej ustawy obowiązku złożenia zeznania podatkowego. Wcześniejsze złożenie zeznania podatkowego, to znaczy przed uprawomocnieniem się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, jest oczywiście możliwe, bowiem obowiązek złożenia takiego zeznania istnieje od dnia powstania obowiązku podatkowego, czyli zasadniczo od chwili przyjęcia spadku i winien być spełniony w terminie miesiąca od tego dnia (art. 17a ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn). W art. 6 przewidziane też zostały sytuacje, gdy obowiązek podatkowy powstaje później niż w chwili przyjęcia spadku. Złożenie zeznania podatkowego przed uprawomocnieniem się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku nie wymaga oczywiście ponownego składania zeznania po uprawomocnieniu się takiego postanowienia sądowego, co jednak nie jest równoznaczne z brakiem obowiązku dokonania zgłoszenia nabycia własności rzeczy i praw majątkowych w terminie miesiąca od uprawomocnienia się orzeczenia o stwierdzeniu nabycia spadku, jeżeli podatnik chce skorzystać ze zwolnienia podatkowego.
Nie są zasadne zarzuty podniesione w pkt 3b skargi. Organ nie naruszył wskazanych przepisów procesowych. Wszystkie istotne okoliczności sprawy zostały wyjaśnione. Bez znaczenia było wyjaśnianie, czy skarżąca zgłosiła właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego nabycie własności rzeczy i praw majątkowych przed uprawomocnieniem się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku i w jaki sposób to uczyniła, skoro dokonania takiego zgłoszenia przed terminem ustawowym było bezskuteczne, a osiągnięcie zwolnienia podatkowego mogło nastąpić tylko w razie ponownego zgłoszenia we właściwym terminie.
Jak wynika z treści skargi, a także z treści odwołania, kwestia ustalenia podstawy opodatkowania i sposobu obliczenia podatku nie jest sporna.
Z uwagi na powyższe należało skargę oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
(MSi)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło