I SA/Łd 1025/09
PostanowienieWSA w Łodzi2010-01-05
Skład orzekający: Magdalena Sieniuć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych obejmuje również koszty, do uiszczenia których strona została zobowiązana przed złożeniem wniosku o przyznanie prawa pomocy?Ratio decidendi
Referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, uznając, że jego sytuacja materialna uniemożliwia poniesienie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania. Podkreślono jednak, że przyznane prawo pomocy nie obejmuje kosztów, do których strona została zobowiązana przed złożeniem wniosku o przyznanie prawa pomocy, zgodnie z utrwaloną praktyką i komentarzami do przepisów.Stan faktyczny
Skarżący S.P. wniósł skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. o pozostawieniu podania bez rozpatrzenia. Został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego, którego nie uiścił. Następnie złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 17 grudnia 2009 r. skarga została odrzucona z powodu braku wpisu. Wniosek o przyznanie prawa pomocy został rozpoznany przez Referendarza sądowego.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu – S. P. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 5 stycznia 2010 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 5 stycznia 2010 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku S. P. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi S. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia podania ze względu na nieusunięcie w wyznaczonym terminie braków formalnych podania p o s t a n a w i a: przyznać skarżącemu – S. P. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
S.P. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia podania ze względu na nieusunięcie w wyznaczonym terminie braków formalnych podania.
W związku z powyższą skargą zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 18 listopada 2009 roku skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 100 zł, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia tej skargi. Zarządzenie to zostało doręczone skarżącemu w dniu 23 listopada 2009 roku. Termin do wypełnienia nałożonego na stronę obowiązku upłynął zatem w dniu 30 listopada 2009 roku. W zakreślonym terminie skarżący nie uiścił wpisu. W dniu zaś 2 grudnia 2009 roku skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, uzupełniony następnie o oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach złożone na urzędowym formularzu (PPF).
Postanowieniem z dnia 17 grudnia 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę z uwagi na brak uiszczenia przez skarżącego wpisu od tejże skargi.
Zarządzeniem z dnia 22 grudnia 2009 roku wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych został przedstawiony Referendarzowi sądowemu celem jego rozpoznania.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje:
Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a.".
Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy).
Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie.
Stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie skarżącego leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej.
Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym wynika, że skarżący prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Nie osiąga żadnego dochodu i z uwagi na stan zdrowia pozostaje pod stałą opieką lekarza. Jego jedyny majątek stanowi nieruchomość rolna (łąka) o pow. 0,34 ha.
Mając na uwadze powyższe okoliczności, Referendarz sądowy uznał, że wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie i przyznał mu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Sytuacja materialna skarżącego powoduje bowiem, że nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie.
Niemniej w tym miejscu z całą mocą podkreślić należy, iż przyznanie prawa pomocy w powyższym zakresie nie obejmuje zwolnienia od kosztów, do uiszczenia których skarżący został zobowiązany przed złożeniem wniosku o przyznanie prawa pomocy, na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 18 listopada 2009 roku o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi (por. postanowienie NSA z dnia 23 czerwca 2004 r., FZ 125/04, niepubl., a także T. Woś (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 630-631).
Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu.
(MSi)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło