I SA/Łd 1035/14

PostanowienieWSA w Łodzi2014-11-25

Skład orzekający: Małgorzata Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przedsiębiorca, który wykazał dochody z działalności gospodarczej i posiada majątek, może zostać częściowo zwolniony od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Przedsiębiorca, który obraca znacznymi kwotami w ramach prowadzonej działalności gospodarczej i posiada majątek, nie jest podmiotem, któremu prawo pomocy powinno być udzielane w pełnym zakresie. Jednakże, w celu zachowania prawa do sądu, zasadne jest przyznanie mu prawa pomocy poprzez zwolnienie od połowy wpisu sądowego od skargi, jeśli jego wysokość w zestawieniu z dochodami rodziny może nastręczać trudności w zgromadzeniu takiej kwoty w ustawowym terminie.
Stan faktyczny
Skarżący T. K. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. dotyczącą podatku dochodowego za 2008 rok. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego, skarżący wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę 200 zł. Skarżący prowadzi działalność gospodarczą, posiada majątek i utrzymuje rodzinę.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano skarżącemu T. K. prawo pomocy poprzez zwolnienie od połowy wpisu sądowego od skargi. 2. Oddalono wniosek w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 25 listopada 2014 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. K. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi T. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie: podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 rok p o s t a n a w i a: 1. przyznać skarżącemu T. K. prawo pomocy poprzez zwolnienie od połowy wpisu sądowego od skargi; 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. W dniu 9 sierpnia 2014 roku T. K. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] roku określającą wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym za 2008 rok. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 1.228 zł skarżący wystąpił z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ponad kwotę 200 zł. Ze złożonego na urzędowym formularzu PPF oświadczenia o stanie rodzinnym majątku i dochodach oraz dokumentów nadesłanych na wezwanie referendarza sądowego wynika, że wnioskodawca wspólnie z żoną oraz dwójką dzieci prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania jest wynagrodzenie za pracę jego żony w kwocie 2.368 zł brutto oraz działalność gospodarcza prowadzona przez skarżącego, z której uzyskuje dochód na poziomie 1.880 zł miesięcznie. Skarżący jest właścicielem domu o powierzchni 150 m2, w którym zamieszkuje wraz z rodziną i swoimi rodzicami oraz nieruchomości rolnej o powierzchni 1,17 ha, a także ciągnika siodłowego DAF rok produkcji 200 owartości rynkowej 15.000 zł, ciągnika siodłowego Renault rok produkcji 1999 i wartości 15.000 zł oraz naczepy rok produkcji 2004 wartości 15.000 zł, wykorzystywanych na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie usług transportowych. Z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej wnioskodawca w 2013 roku uzyskał przychów w wysokości 561.593 zł poniósł koszty w wysokości 558.120 zł osiągając dochód w kwocie 3.473 zł. W bieżącym roku przychody wnioskodawcy z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej do końca września wyniosły 358.915 zł, koszty 340.353 zł przynosząc dochód wysokości 18.562 zł. Z nadesłanych deklaracji VAT-7 wynika, że średnie miesięczne obroty z tytułu prowadzonej przez wnioskodawcę działalności gospodarczej okresie od czerwca do września br. przekraczały 45.000 zł miesięcznie. Skarżący oświadczył, że wspólnie z rodzicami pokrywa koszty utrzymania domu, które zamykają się kwota ok. 740 zł miesięcznie (wywóz odpadów, woda i prąd), a więc na wnioskodawcę przypadają opłaty eksploatacyjne w wysokości ok. 370 zł miesięcznie. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek jest częściowo zasadny. Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 poz. 270 ze zm.)- dalej "p.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych ponad kwotę 200 zł (punkt 4 i 5 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Z wniosku o przyznanie prawa pomocy, dołączonych do niego dokumentów wynika, że wnioskodawca wspólnie z żoną oraz dwojgiem dzieci prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania jest wynagrodzenie za pracę jego żony w kwocie 2.368 zł brutto oraz działalność gospodarcza prowadzona przez skarżącego, z której uzyskuje dochód na poziomie 1.880 zł miesięcznie. Skarżący jest właścicielem domu o powierzchni 150 m2, w którym zamieszkuje wraz z rodziną i swoimi rodzicami oraz nieruchomości rolnej o powierzchni 1,17 ha, a także ciągnika siodłowego DAF rok produkcji 200 owartości rynkowej 15.000 zł, ciągnika siodłowego Renault rok produkcji 1999 i wartości 15.000 zł oraz naczepy rok produkcji 2004 wartości 15.000 zł, wykorzystywanych na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej. Z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w bieżącym roku przychody wnioskodawcy do końca września wyniosły 358.915 zł, koszty 340.353 zł przynosząc dochód wysokości 18.562 zł. Z nadesłanych deklaracji VAT-7 wynika, że średnie miesięczne obroty z tytułu prowadzonej przez wnioskodawcę działalności gospodarczej w okresie od czerwca do września br. przekraczały 45.000 zł miesięcznie. Udokumentowane ponoszone przez wnioskodawcę koszty utrzymania jego gospodarstwa domowego zamykają się kwotą ok. 370 zł miesięcznie. Uwzględniając powyższe, wysokość wpisu od skargi w sprawie niniejszej (1.228 zł), stosownie do art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. należało uznać, że skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla siebie i rodziny, dlatego w celu zachowania prawa do sądu zasadnym jest przyznanie mu prawa pomocy poprzez zwolnienie od połowy wpisu sądowego od skargi, bowiem jego wysokość w zestawieniu z dochodami rodziny, może nastręczać trudności w zgromadzeniu takiej kwoty pieniędzy w siedmiodniowym terminie zastrzeżonym dla uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych ponad kwotę 200 zł uznać należy za niezasadny. Partycypacja w kosztach postępowania jest bowiem obowiązkiem strony nawet jeżeli miałoby to nastąpić z uszczerbkiem koniecznego utrzymania dla siebie i rodziny, a obowiązkiem strony jest poczynienie oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Instytucja prawa pomocy nie bez przyczyny określana jest często mianem "prawa ubogich", prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, samotnym, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku oraz pozbawionym obiektywnie możliwości uzyskania środków na pokrycie kosztów postępowania sądowego z jakichkolwiek źródeł. Skarżący będący przedsiębiorcą oraz właścicielem majątku, którego wartość wielokrotnie przewyższa koszty związane z przedmiotowym postępowaniem nie należy do tego kręgu podmiotów. Skarżący w ramach prowadzonej działalności obraca kwotami wielokrotnie przewyższającymi wysokość wpisu od skargi w przedmiotowej sprawie. Powyższe wskazuje, że może on część środków pieniężnych przeznaczonych na finansowanie działalności gospodarczej, wygospodarować na częściowe pokrycie kosztów obecnego procesu. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. mko

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło