I SA/Łd 1037/15

Dnia 15 grudnia 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia NSA Teresa Porczyńska (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Bogusław Klimowicz Sędzia WSA Tomasz Adamczyk Protokolant: specjalista Małgorzata Kowalczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2015 roku sprawy ze skargi Z. W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania od decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe w podatku od spadków i darowizn 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. na rzecz strony skarżącej kwotę 100 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. I SA/Łd 1037/2015 Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. stwierdził, że odwołanie Z. W. z dnia [...] r. od decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego Ł. – B. z dnia [...] r., ustalającej zobowiązanie podatkowe w podatku od spadków i darowizn w wysokości 1.563,00 zł z tytułu nabycia spadku po zmarłym L. M. wniesine zostało z uchybieniem terminu określonego w art.223 § 1 pkt.1ustawy Ordynacja podatkowa. W uzasadnieniu postanowienia Dyrektor podniósł, że decyzja ustalająca podatniczce podatek od spadku doręczona jej została w trybie art.150 ustawy Ordynacja podatkowa w dniu 22.04.2015 r. Dyrektor wyjaśnił, że zgodnie z powołanym przepisem, w razie niemożności doręczenia pisma poczta przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej, a adresata zawiadamia się dwukrotnie o miejscu pozostawania pisma. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia w/w okresu, liczonego od dnia pierwszego zawiadomienia. Ustalono, że awizo pozostawione było dwukrotnie w dniach 8 i 16 kwietnia 2015 r. W związku z powyższym organ uznał, że decyzję doręczono 22.04.2015 r. W konsekwencji organ stwierdził, że od decyzji powinno zostać wniesione do dnia6.05.2015 r, to jest w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie, co wynika z art.223 § 1 i §2 pkt.1ustawy Ordynacja podatkowa. Wniesienie odwołania dopiero w dniu 25.06.2015 r. skutkowało stwierdzeniem jego wniesienia z uchybieniem terminu. W skardze na powyższe postanowienie podatniczka wniosła o jego uchylenie (pomyłkowo we wniosku podatniczka wniosła o uchylenie decyzji) i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi podniosła, że wskazane w uzasadnieniu postanowienia awiza z dni 8 i 16 kwietnia 2015 r. nie dotarły do jej skrzynki pocztowej. Wyjaśniła, że jej posesja znajdująca się w Ł. przy ul. A 14 sąsiaduje z posesją A 14a. W wyniku pomyłek korespondencja kierowana do niej była wielokrotnie dostarczana do sąsiedniej posesji. Sąsiadka z posesji przy ul. A 14a m1 (p. N.) przykleiła kartkę z informacją by do jej skrzynki nie dostarczać korespondencji z nazwiskiem skarżącej. Do skargi załączono fotografię skrzynki p. N.z kartką zawierającą powyższą informację. Dalej skarżąca wyjaśnia, że o wydaniu decyzji dowiedziała się z upomnienia z dnia 8.06.2015r. Gdy udała się do Urzędu polecono jej złożyć podanie o wydanie kserokopii decyzji, co uczyniła w dniu 19.06.2015 r. Kserokopię decyzji odebrała 23.06.2015 r. i po zapoznaniu się z jej treścią złożyła odwołanie. Na rozprawie w dniu 15.12.2015 r. skarżąca przedstawiła zawiadomienie Poczty Polskiej S.A. z dnia 4.12.2015 r. o rozpatrzeniu skargi podatniczki dotyczącej niewłaściwego dostarczania przesyłek. Z treści zawiadomienia wynika, że Poczta nie wyklucza możliwości zaistnienia pomyłki sygnalizowanej przez podatniczkę i zaawizowania przesyłki pod innym adresem. Skarżąca wyjaśniła także na rozprawie, że na jej posesji skrzynka umocowana jest do elewacji na jej budynku. Na tym murze jest tylko przycisk dzwonka, skrzynka pocztowa i dwa okna. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyposażony został w funkcje kontrolne, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, Sąd ogranicza się do zbadania zgodności zaskarżonego rozstrzygnięcia z przepisami prawa (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej "p.p.s.a."). Rozpoznając sprawę w tak zakreślonej kognicji Sąd zważył co następuje. Skarga jest zasadna. Jako podstawę uznania decyzji ustalającej podatek od spadku organ wskazał art.150 ustawy Ordynacja podatkowa. Celem art. 150 Ordynacji jest zapewnienie skuteczności czynności doręczenia pisma, także w przypadku, gdy adresat świadomie utrudnia jej dokonanie. Utrudnianie doręczenia należy uznać za jedną z form uchylania się od opodatkowania, a takie zachowanie nie może zasługiwać na aprobatę. Artykuł 150 § 2 o.p. wprowadza fikcję prawną doręczenia. W konsekwencji nie ma możliwości obalenia skutku doręczenia płynącego z treści tego przepisu. Adresat może zatem nie tyle podważyć skutek doręczenia, co ma możliwość wykazania, że przepis ten w ogóle nie mógł być zastosowany albo też został zastosowany wadliwie. W szczególności adresat pisma może wykazać, iż dane wynikające z dowodu doręczenia nie są zgodne z rzeczywistością. W orzecznictwie administracyjnym prezentowany jest pogląd, że dla uznania, iż przedmiotowa decyzja została skutecznie doręczona stronie w trybie art. 150 o.p. konieczne jest wykazanie przez organ, że decyzja została wysłana pod właściwy adres, a urząd pocztowy zawiadomił stronę w sposób prawidłowy o nadejściu pisma i miejscu, gdzie może je odebrać. Brak pewności co do miejsca pozostawienia zawiadomienia o przesyłce czyni przedwczesnym przyjęcie fikcji, że przesyłka została doręczona. W analizowanej sprawie istotnie brak jest pewności czy przesyłkę pozostawiono w miejscu wynikającym z adnotacji doręczyciela na dowodzie doręczenia. Z adnotacji tej w sposób wyraźny nie wynika, czy awizo pozostawiono w oddawczej skrzynce pocztowej skarżącej, albowiem druk potwierdzenia w miejscu tego zapisu został raczej przekreślony nie podkreślony. Podkreślono natomiast na druku zapis o pozostawieniu awiza na drzwiach mieszkania adresata, co zdaje się niemożliwe w kontekście wyjaśnień skarżącej, z których wynika, że dostęp do drzwi jej posesji z ulicy był dla doręczyciela niedostępny. Zważywszy dodatkowo na zawiadomienie Poczty Polskiej S.A. o rozpatrzeniu skargi podatniczki dotyczącej niewłaściwego dostarczania przesyłek, z treści którego wynika, że Poczta nie wyklucza możliwości zaistnienia pomyłki sygnalizowanej przez podatniczkę i zaawizowania przesyłki pod innym adresem, oraz na informację umieszczoną na skrzynce pocztowej p. N. (ul A 14a), Sąd stwierdza, że przedwczesne było przyjęcie przez organ fikcji prawnej doręczenia skarżącej decyzji ustalającej podatek od spadku w dniu 22.04.2015 r. Ustalenie faktycznej daty doręczenia wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego wskazane wyżej wątpliwości. W związku z powyższym Sąd uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art.145 § 1 pkt.1 lit.c p.p.s.a. O kosztach postępowania Sąd orzekł zgodnie z art.200 w zw. z art.205 § 1 powołanej ustawy. E.J.