I SA/Łd 1043/15

PostanowienieWSA w Łodzi2015-11-19

Skład orzekający: Joanna Grzegorczyk-Drozda

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która pomaga rodzicom w pracy w gospodarstwie rolnym, nie posiada stałego źródła dochodu, ale jej rodzice posiadają znaczące środki na rachunkach bankowych i gospodarstwo rolne, można odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych)?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, uznając, że wykazane środki na rachunkach bankowych rodziców skarżącego oraz dochody z gospodarstwa rolnego pozwalają skarżącemu na poniesienie kosztów postępowania sądowego, w tym wpisu od skargi, bez uszczerbku dla utrzymania rodziny. Wielkość sald rachunków bankowych i miesięczne koszty utrzymania rodziny wskazują na możliwość pokrycia kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżący S. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. Skarżący wskazał, że pomaga rodzicom w gospodarstwie rolnym, nie ma stałego dochodu, cierpi na depresję. Referendarz sądowy wezwał do uzupełnienia wniosku, a po ich otrzymaniu odmówił przyznania prawa pomocy. Pełnomocnik skarżącego wniósł sprzeciw, zarzucając nieuwzględnienie kosztów utrzymania gospodarstwa i rodziny.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania skarżącemu – S. K. prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział I w składzie następującym: Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. K. o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi S. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie określenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym oraz zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiące od marca do grudnia 2006 r. p o s t a n a w i a: odmówić przyznania skarżącemu – S. K. prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. S. K. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. w przedmiocie określenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym oraz zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiące od marca do grudnia 2006 r. W złożonym na urzędowym formularzu (PPF) wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z rodzicami i 23-letnim bratem M.. Do rodziców należy gospodarstwo rolne o powierzchni około 7 ha i domu w S. o pow. 150 m2. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że pomaga rodzicom w pracy w gospodarstwie rolnym, za pomoc otrzymuje jedzenie i możliwość nieodpłatnego zamieszkiwania wraz z nimi. Obecnie nie posiada żadnego stałego źródła utrzymania, nie osiąga też żadnych dochodów z innych źródeł. Toczące się postępowania załamały go psychicznie, cierpi na depresję i nie jest w stanie podjąć żadnego zatrudnienia. Referendarz sądowy ocenił, że dane zawarte we wniosku są niewystarczające wezwał pełnomocnika skarżącego do uzupełnienia wniosku poprzez nadesłanie wyciągów z ewentualnie posiadanych przez skarżącego, jego rodziców oraz brata rachunków bankowych z okresu ostatnich 3 miesięcy, wskazanie kwoty dochodu osiąganego przez rodziców i brata skarżącego, określenie aktualnej kwoty wydatków ponoszonych miesięcznie przez rodzinę na opłaty eksploatacyjne i utrzymanie oraz nadesłanie odpisu zeznania podatkowego skarżącego za rok 2014. W odpowiedzi na powyższe wezwanie pełnomocnik skarżącego przy piśmie z dnia 6 października 2015 r. przedstawił dokumenty i oświadczenia dotyczące sytuacji majątkowej skarżącego. Postanowieniem z dnia 22 października 2015 r. referendarz sądowy odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W dniu 3 listopada 2015 r. pełnomocnik skarżącego wniósł sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego, w którym zarzucił, że referendarz sądowy nie uwzględnił kosztów utrzymania gospodarstwa rolnego oraz 4-osobowej rodziny. Pełnomocnik podniósł, że gospodarstwo rolne przynosi zyski sezonowo, co oznacza, że środki zgromadzone na rachunku bankowym ojca i brata skarżącego muszą wystarczyć na utrzymanie gospodarstwa i zaspokojenie potrzeb rodziny także w trwającym kilka miesięcy okresie zimowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Stosownie do art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej jako "P.p.s.a." w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie. Z art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 P.p.s.a. wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 P.p.s.a.). Z powyższego wynika, że wnosząc o zwolnienie od kosztów sadowych skarżący winien wykazać, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Po przeanalizowaniu informacji zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz wynikających z dokumentów złożonych w odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego, sąd doszedł do przekonania, że wniosek skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie. Wykazana kwota łącznego dochodu rodziny pozwala przyjąć, że skarżący jest w stanie ponieść koszty związane z wniesioną skargą, w szczególności, że jest w stanie uiścić wpis od skargi w wysokości 1.590 zł. Z wyciągów z rachunków bankowych należących do brata i ojca skarżącego, wynika że salda tych rachunków, w ostatnich trzech miesiącach opiewały na kwoty rzędu: 12.114 zł – 9.028,05 zł, 16.296,39 zł – 17.797,50 zł. Wielkość tych środków pozwala, zdaniem sądu na poniesienie wpisu od skargi i utrzymanie się czteroosobowej rodziny, która miesięcznie na utrzymanie ponosi koszty w wysokości 2-2,5 tyś. zł (według oświadczenia pełnomocnika skarżącego – karta 29) także przy uwzględnieniu, że gospodarstwo rolne przynosi zyski sezonowo. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 260 § 1 P.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu. Ake.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło