I SA/Łd 1054/12
PostanowienieWSA w Łodzi2012-12-07
Skład orzekający: Małgorzata Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni może uzyskać prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., gdy nie przedstawiła pełnej dokumentacji potwierdzającej niemożność poniesienia kosztów bez uszczerbku dla utrzymania?Ratio decidendi
Prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może być przyznane tylko wtedy, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W przypadku, gdy oświadczenie o stanie majątkowym i rodzinnym jest niewystarczające lub budzi wątpliwości, strona ma obowiązek dostarczyć dodatkowe dokumenty. Brak takiej dokumentacji i niewywiązanie się z obowiązków powoduje odmowę przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
B. H. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. dotyczącą umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe. Wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując, że jej jedynym źródłem utrzymania jest niska emerytura w wysokości 714 zł, nie posiada majątku ani oszczędności i nie stać jej na leki. Organ sądowy wezwał ją do uzupełnienia wniosku o dokumenty potwierdzające sytuację majątkową, których nie dostarczyła.Rozstrzygnięcie
Odmówić skarżącej B. H. prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 7 grudnia 2012 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 7 grudnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. H. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi B. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie: umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji p o s t a n a w i a: odmówić skarżącej B. H. prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
W dniu 29 sierpnia 2012 roku B. H. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. ze skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. T. z dnia [...] umarzającą postępowanie w sprawie z wniosku skarżącej o stwierdzenie nieważności decyzji tego organu z dnia [...] wydanej wskutek wznowienia postępowania uchylająca w całości ostateczna decyzję SKO z dnia [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta B. z [...] i ustalającą zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za miesiące: styczeń, luty, marzec i kwiecień 2009 roku.
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 200 zł podatniczka wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. W nadesłanym na wezwanie sądu formularz PPF wskazała, ze samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, którego jedynym źródłem utrzymania jest jej bardzo niska emerytura w kwocie 714 zł. Skarżąca oświadczyła, że nie posiada żadnego majątku ani oszczędności a brak środków na utrzymanie powoduje, że nie stać jej nawet na wykupienie leków. Do wniosku załączyła komputerowy wydruk z konta w banku pocztowym nr [...] potwierdzający przelew świadczenia emerytalnego we wskazanej we wniosku wysokości.
Zarządzeniem z dnia 25 października 2012 roku, odebranym przez skarżącą w dniu 7 listopada 2012 roku została wezwany do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez nadesłanie odpisu zeznania podatkowego za 2011 rok, wyciągów z posiadanych rachunków i ewentualnych lokat bankowych za ostatnie 2 miesiące oraz wskazanie tytułu pranego do nieruchomości stanowiącej jej adres zamieszkania i udokumentowanie wysokości miesięcznych wydatków eksploatacyjnych jej gospodarstwa domowego, w terminie 7 dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. Do chwili obecnej skarżąca nie udzieliła żądanych informacji.
Referendarz sądowy zważył, co następuje:
Wniosek nie jest zasadny.
Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012, poz. 270) – dalej "p.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (punkt 4 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Należy jeszcze podkreślić, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
We wniosku o przyznanie prawa pomocy B. H. wskazała, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, którego jedynym źródłem utrzymania jest jej emerytura w wysokości 714 zł miesięcznie. Skarżąca nie posiada żadnego majątku ani oszczędności, a niskie dochody nie pozwalają jej nawet na zakup niezbędnych lekarstw. W tym miejscu należy wskazać, iż w sytuacji, w której oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach strony skarżącej okaże się niewystarczające dla oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego, rodzinnego i możliwości płatniczych bądź wzbudza wątpliwości strona jest obowiązana złożyć dodatkowe oświadczenia lub dokumenty źródłowe. Skarżąca nie wywiązała się z nałożonych na nią obowiązków, w żaden sposób nie udokumentowała ponoszonych wydatków eksploatacyjnych, nie nadesłała także wyciągów z rachunku bankowego, które ewentualnie mogły posłużyć zobrazowaniu wielkości dochodów i wydatków podatniczki, mimo, iż rachunek taki posiada. Powyższe czyni niewiarygodnym oświadczenie wnioskodawczyni, iż jedynym źródłem jej utrzymania jest emerytura w wysokości 714 zł miesięcznie, a także uniemożliwia weryfikację jej twierdzeń o braku jakichkolwiek środków finansowych, z których mogłyby zostać pokryte koszty procesu Wskazać należy, iż w interesie skarżącej ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy leżeć powinno prawidłowe oraz pełne wyjaśnienie rzeczywistej sytuacji materialnej i możliwości płatniczych, w ocenie zaś referendarza jej postawa służy zaprezentowaniu swojej sytuacji w taki sposób by odpowiadała przesłankom określonym w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.. Czym innym jest trudna sytuacja materialna strony wynikająca z niskiej wysokości otrzymywanego świadczenia, a czym innym pozbawienie jej, przez odmowę zwolnienia od kosztów, środków na zaspokojenie niezbędnego utrzymania. Skarżąca nie udowodniła wystąpienie tej drugiej okoliczności. Uwzględniając powyższe oraz treść art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. należało uznać, że wnioskodawczyni nie wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
mk
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło