I SA/Łd 1066/11

PostanowienieWSA w Łodzi2012-03-07

Skład orzekający: Magdalena Sieniuć

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie doradcy podatkowego, nawet jeśli wcześniej uzyskała zwolnienie od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Osobie fizycznej może być przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym, które obejmuje ustanowienie doradcy podatkowego, nawet jeśli wcześniej uzyskała zwolnienie od kosztów sądowych. Kluczowe jest wykazanie, że strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Umorzenie postępowania w zakresie ponownego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych jest uzasadnione, gdy strona nadal korzysta z takiego zwolnienia na mocy wcześniejszego postanowienia.
Stan faktyczny
Skarżący S. A. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego po tym, jak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił jego skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych. Skarżący podał, że jest bezrobotny, a jego żona zarabia około 1600 zł brutto miesięcznie. Ich córka jest studentką i otrzymuje stypendia, a także jest właścicielką mieszkania. Rodzina nie posiada innego majątku.
Rozstrzygnięcie
1/ przyznano skarżącemu S. A. prawo pomocy poprzez ustanowienie doradcy podatkowego; 2/ umorzono postępowanie sądowe z ponownego wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 7 marca 2012 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 7 marca 2012 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku S. A. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego w sprawie ze skargi S. A. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 rok p o s t a n a w i a: 1/ przyznać skarżącemu – S. A. prawo pomocy poprzez ustanowienie doradcy podatkowego; 2/ umorzyć postępowanie sądowe z ponownego wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Wyrokiem z dnia [...] roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę S. A. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 rok. Wobec treści wyroku skarżący wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego. W złożonym na urzędowym formularzu (PPF) oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną A i 23-letnią córką J.. Podkreślił przy tym, że jest bezrobotny i nie przysługuje mu prawo do zasiłku dla bezrobotnych. Jego żona jest zatrudniona w Urzędzie Miasta Ł. w ramach tzw. "prac publicznych" i z tego tytułu osiąga dochód w kwocie ok. 1.600 zł brutto. Córka natomiast jest studentką IV roku [...]., pobiera stypendium rektorskie i socjalne. Ponadto jest właścicielką mieszkania o pow. 54 m2. Poza tym rodzina nie posiada żadnego majątku. Jednocześnie we wniosku skarżący zawarł oświadczenie, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym i rzecznikiem patentowym. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a.". Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy). Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie skarżącego leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego, oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym oraz akt sprawy wynika, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną A. i 23-letnią córką J.. Skarżący jest bezrobotny, bez prawa do zasiłku. W tej sytuacji źródło utrzymania trzyosobowej rodziny stanowią: dochód małżonki skarżącego w kwocie 1.600 zł brutto oraz stypendia jego córki. Do córki należy także mieszkanie o pow. 54 m2. Rodzina nie posiada przy tym innego majątku. Natomiast wydatki z tytułu czynszu, rachunków za energię elektryczną oraz gaz, jak wynika z wcześniejszego oświadczenia skarżącego, łącznie stanowią kwotę rzędu 703 zł miesięcznie. Ponadto skarżący nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym oraz rzecznikiem patentowym. W tym stanie rzeczy, mając na względzie w pierwszym rzędzie fakt, iż postanowieniem z dnia [...] roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, Referendarz sądowy rozpoznający niniejszy wniosek uznał za zasadne dokonać oceny sytuacji materialnej skarżącego z punktu widzenia przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Uwzględniając powyższe okoliczności i zarazem dokonując oceny sytuacji majątkowej wnioskodawcy w powyższym zakresie, Referendarz sądowy uznał, że wniosek skarżącego w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu zasługuje na uwzględnienie i przyznał mu prawo pomocy poprzez ustanowienie doradcy podatkowego. Przedstawiona we wniosku sytuacja majątkowa dowodzi bowiem, iż skarżący nie jest w stanie ponieść zarówno jakichkolwiek, jak i pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W pozostałym zakresie postępowanie z wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez ponowne zwolnienie od kosztów sądowych należało umorzyć jako bezprzedmiotowe. Z mocy bowiem wskazanego powyżej postanowienia Referendarza sądowego z dnia 29 sierpnia 2011 roku skarżący nadal korzysta ze zwolnienia od tychże kosztów sądowych, aż do chwili definitywnego zakończenia postępowania w niniejszej sprawie. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 oraz art. 161 § 1 pkt 3 i art. 258 § 1 oraz § 2 pkt 7 - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), orzeczono jak w sentencji. P.Z-C.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło