I SA/Łd 1072/11

Dnia 11 sierpnia 2011 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 11 sierpnia 2011 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku J. N.-K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi J. N.-K. na interpretację Dyrektora Izby Skarbowej w P. działającego z upoważnienia Ministra Finansów z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie: udzielenia pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych p o s t a n a w i a: 1. przyznać skarżącej J. N.-K. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od połowy wpisu sądowego od skargi oraz ustanowienie doradcy podatkowego; 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. W dniu 29 czerwca 2011 roku J. N.-K. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. ze skargą na indywidualną interpretację przepisów prawa podatkowego z dnia [...] wydaną przez Dyrektora Izby Skarbowej w P. z upoważnienia Ministra Finansów w przedmiocie zwolnienia przedmiotowego tzw. "ulgi meldunkowej" w podatku dochodowym od osób fizycznych. Do skargi dołączyła formularz PPF z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego. W złożonym oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazała, że wspólnie z mężem oraz pięcioletnia córką prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania są wynagrodzenia za pracę skarżącej i jej męża w łącznej kwocie 3.992 zł brutto miesięcznie. Skarżąca jest właścicielem mieszkania o powierzchni 72 m2, w którym zamieszkuje, oraz działki rolnej o powierzchni 1,8 ha, nie posiada innego majątku ani oszczędności. Miesięczne koszty utrzymania mieszkania wnioskodawczyni określiła na kwotę około 720 zł (czynsz i opłaty za media), ponadto skarżąca ponosi wydatki na przedszkole córki w wysokości 230 zł miesięcznie, spłatę 2 kredytów studenckiego oraz na zakup działki w łącznej kwocie 770 zł miesięcznie i opłaca ratę ubezpieczenia na życie w wysokości 380 zł Referendarz sądowy zważył, co następuje: Stosownie do przepisu art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z art. 245 § 2 powołanej ustawy prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zgodnie z art. 245 § 3 powołanej ustawy prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła o prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia doradcy podatkowego (punkt 4 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Stosownie do treści art. 246 § 1 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny- art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Należy jeszcze podkreślić, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. We wniosku o przyznanie prawa pomocy J. N.-K. wskazała, iż wspólnie z mężem i córką prowadzi gospodarstwo domowe, którego miesięczny dochód zamyka się kwotą około 2.915 zł netto. Skarżąca jest właścicielką mieszkania o powierzchni 72 m2, w którym zamieszkuje, oraz działki rolnej o powierzchni 1,8 ha, nie posiada innego majątku ani oszczędności. Miesięczne koszty eksploatacyjne rodziny zamykają się kwotę około 720 zł , dodatkowo skarżąca ponosi opłatę za przedszkole córki wysokości 230 zł spłaca dwa kredyty, których rata miesięczna wynosi 770 zł i opłaca składkę na ubezpieczenie na życie 380 zł miesięcznie. Uwzględniając powyższe, wysokość wpisu od skargi w przedmiotowej sprawie, który wynosi 200 zł, stosownie do treści art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało uznać, że skarżąca wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny i dlatego, w celu zachowania prawa do sądu zasadnym jest przyznanie jej prawa pomocy poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia połowy wpisu od skargi oraz ustanowienie doradcy podatkowego. Odmowa całkowitego zwolnienie od kosztów sądowych podyktowana jest obowiązkiem strony partycypacji w kosztach postępowania, nawet jeżeli miałoby to nastąpić z uszczerbkiem utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a obowiązkiem strony jest poczynienie oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Odnosząc się do wskazywanych przez stronę wydatków, stwierdzić należy w pierwszej kolejności, iż dla oceny zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy nie jest istotna wysokość deklarowanych przez wnioskodawcę wydatków, ale kwota wydatków uznawanych za niezbędne do zaspokojenia podstawowych potrzeb rodziny i zapewnienia jej prawidłowego funkcjonowania. Tymczasem analiza struktury wydatków, jakie zostały wskazane przez skarżącą nie uzasadnia twierdzenia, iż wszystkie przedstawione we wniosku wydatki jej gospodarstwa domowego należą do wydatków koniecznych, których ponoszeniu należy przyznać pierwszeństwo przed wydatkami związanymi z udziałem w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Z oświadczenia skarżącej wynika, iż co miesiąc ponosi wysokie wydatki ponad 1.100 zł związane z realizacja jej zobowiązań prywatnoprawnych (kredyty, umowa ubezpieczenia). Przyznanie pierwszeństwa zobowiązaniom prywatnoprawnym skarżącej prowadziłoby do ich nieuzasadnionego uprzywilejowania i przerzucenia całości kosztów toczonego postępowania na Skarb Państwa czyli współobywateli. Skarżąca oraz jej mąż posiadają stałe miesięczne dochody, umożliwiające częściową partycypację w kosztach wpisu od skargi, a czynione co miesiąc drobne oszczędności umożliwią poniesienie ewentualnych dalszych wydatków związanych z niniejszym postępowaniem, których wysokość będzie już niższa. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. E.J.