I SA/Łd 1073/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Joanna Tarno Sędziowie Sędzia NSA Bogusław Klimowicz (spr.) Sędzia WSA Tomasz Adamczyk Protokolant Sekretarz sądowy Przemysław Cieślarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi Fundacji A w A. Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o zwrocie dotacji pobranej w nadmiernej wysokości. oddala skargę. Decyzją z [...] r. Starosta Z. orzekł o obowiązku zwrotu przez Fundację A z siedzibą w A. dotacji pobranej w nadmiernej wysokości, udzielonej na prowadzenie Domu Pomocy Społecznej w O. w kwocie 25.749,36 zł wraz z odsetkami W uzasadnieniu decyzji wskazano, że 31 października 2012 r. pomiędzy Powiatem Z. a Fundacją A zawarto umowę o powierzenie realizacji zadania publicznego w zakresie pomocy społecznej dotyczącą prowadzenia Domu Pomocy Społecznej w O. dla 80 osób przewlekle chorych. Zleceniobiorca zobowiązał się wykonać zadanie publiczne w zakresie i na warunkach określonych w umowie w terminie od 1 stycznia 2013 r. do 31 grudnia 2014 r. Na mocy porozumienia stron z 6 grudnia 2013 r. realizacja zadania zakończyła się w dniu 28 lutego 2014 r. Całkowity koszt zadania publicznego, zgodnie z treścią § 3 ust. 4 umowy stanowił sumę kwot dotacji, środków finansowych własnych, środków finansowych z innych źródeł oraz wkładu osobowego. Fundacja, na cele związane z wykonywaniem umowy, zobowiązała się przeznaczać środki dotacji oraz środki finansowe z innych źródeł, w tym z tytułu wpłat i opłat adresatów zadania, tj. odpłatności za pobyt mieszkańców w DPS. Pobyt mieszkańców następował na podstawie decyzji umieszczającej wydanej przez organ Powiatu Z.. W związku z rozwiązaniem w dniu 28 lutego 2014r. umowy nr [...] z dnia [....] r. na prowadzenie DPS w O. Fundacja powinna zgodnie z treścią zawartej umowy złożyć częściowe sprawozdanie za okres od dnia l stycznia 2013r. do dnia 31 grudnia 2014r., częściowe sprawozdanie z realizacji umowy za okres od dnia l stycznia 2014r. do dnia 28 lutego 2014r., sprawozdanie końcowe za cały okres realizacji zadania oraz dokonać zwrotu środków niewykorzystanych w terminie 15 dni od zakończenia realizacji zadania tj. do dnia 15 marca 2014r. W dniu 28 lutego 2014r. Fundacja złożyła korektę sprawozdania częściowego za rok 2013. W wyniku analizy stwierdzono, iż zawiera ono liczne nieprawidłowości, dlatego w dniu 25 marca 2014r. wystosowano do Fundacji pismo z prośbą o złożenie wyjaśnień i dokumentów źródłowych. Zawarto w nim również informacje o konieczności dokonania zwrotu środków niewykorzystanych. Ponieważ Fundacja nie zastosowała się do treści pisma, jak również nie złożyła sprawozdania końcowego ani też częściowego za okres od dnia l stycznia 2014r. do dnia 28 lutego 2014r., w dniu 6 czerwca 2014r. pisemnie wezwano Fundację do złożenia: - kopii rachunków, faktur opłaconych w związku z realizacją umowy, - list płac za rok 2013 i rok 2014, - umów na dostawy i usługi związane z prowadzeniem DPS w O. za rok 2013 i 2014, - sprawozdania za miesiąc luty 2014r., - sprawozdania częściowego za okres od dnia 1 stycznia 2014r. do dnia 28 lutego 2014r., sprawozdania końcowego za okres od dnia 1 stycznia 2013r. do dnia 28 lutego 2014r. W dniu 25 czerwca 2014r. Fundacja złożyła zestawienie wydatków i przychodów za okres styczeń- luty 2014r., które nie wyczerpuje znamion sprawozdania częściowego, ani też końcowego, nie zawiera również wyjaśnień i żądanych materiałów. Brak odpowiedzi na wezwania oraz nieprawidłowości stwierdzone po analizie dostępnego materiału stanowiły podstawę wszczęcia z urzędu postępowania w sprawie zwrotu dotacji pobranej w nadmiernej wysokości oraz niewykorzystanych przychodów o czym poinformowano Fundację pismem z dnia 15 lipca 2014r.(data doręczenia 18 lipca 2014r. Tytułem realizacji umowy z budżetu Powiatu Z. przekazano Fundacji w 2014 r. środki w łącznej kwocie 55.905,84 zł. Dotację w kwocie 30.156,48 zł za styczeń przekazano w dniu 3 lutego 2014 r., dotację za miesiąc luty w kwocie 25.749,36 zł przekazano w dniu 27 lutego 2014 r. W dokumentach księgowych strony skarżącej znajdują się rachunki i faktury dotyczące wydatków ponoszonych w okresie styczeń 2013 – luty 2014, brak jest wyciągów bankowych za powyższy okres, nie prowadzono też rejestru dochodów, dotyczącego odpłatności za pobyt w DPS. Na podstawie częściowego wydruku z wyciągu bankowego z odręcznym dopiskiem "dotacja" ustalono, że doszło do rozdysponowania przekazanej w dniu 3 lutego 2014 r. dotacji na wypłaty wynagrodzeń. Brak jest natomiast informacji o sposobie wydatkowania dotacji przekazanej 27 lutego 2014 r. w kwocie 25.749,36 zł. Pobrana dotacja w 2014 r. w łącznej kwocie 55.905,84 zł tylko w części posłużyła do opłacenia wynagrodzeń i może być zakwalifikowana jako wydana zgodnie z umową. Natomiast część niewydatkowana i nie rozliczona w kwocie 25.749,36 zł nosi cechy dotacji pobranej w nadmiernej wysokości, bowiem pobrano ją w wysokości wyższej niż niezbędna do realizacji zadania, skoro faktycznie nie doszło do opłacenia wydatków planowanych w kosztorysie. Uzasadnia to żądanie jej zwrotu wraz z odsetkami naliczanymi zgodnie z art. 252 ust. 6 pkt 2 ustawy o finansach publicznych. Zgodnie z naczelną zasadą wyrażoną w art. 44 ust. 3 ww. ustawy stanowiącą, że wydatki publiczne powinny być dokonywane w sposób celowy i oszczędny z zachowaniem zasady uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów oraz optymalnego doboru metod i środków służących osiągnięciu założonych celów uznano, że część dotacji przekazanej w 2014 r. nie została rozliczona. W konsekwencji orzeczono o zwrocie dotacji, jako pobranej w nadmiernej wysokości, bowiem pobrano ją w wysokości wyższej niż potrzebna do realizacji zadania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. po rozpatrzeniu odwołania strony decyzją z 6 lipca 2015 r. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji podzielając jego stanowisko, że kwota dotacji przekazanej w dniu 27 lutego 2014 r., która nie została w żaden sposób rozliczona stanowi dotację pobraną w nadmiernej wysokości, która podlega zwrotowi do budżetu jednostki samorządu terytorialnego. W skardze do sądu administracyjnego na powyższą decyzję Fundacja A w A. wniosła o jej uchylenie podnosząc zarzuty naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 77 § 1 w zw. z art. 7 k.p.a poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności oraz dokonanie nieprawidłowej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, co doprowadziło do nieuzasadnionego wniosku, iż podatnik wykorzystywał środki publiczne niezgodnie z przeznaczeniem i jest zobowiązany do ich zwrotu oraz art. 138 § 1 pkt. 2 k.p.a poprzez nieuchylenie skarżonej Decyzji Starosty Z. w całości. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że Fundacja przedstawiła szereg dokumentów potwierdzających na co zostały przeznaczone środki z dotacji a sprawozdanie nie stanowi jedynego dowodu, którym można wykazać prawidłowe wykorzystanie dotacji. Złożona dokumentacja została zbadana pod kątem celowości wydatków i faktycznego wykorzystania środków a to na organie spoczywa obowiązek udowodnienia okoliczności istotnych dla sprawy. Strona skarżąca dla celów realizacji zadania nie dysponowała niezależnym od dotacji i przychodów z odpłatności za pobyt źródłem finansowania. Żądanie zwrotu dotacji jest sprzeczne z logiką i przepisami ustawy o finansach publicznych. Kwota dotacji oraz przychodów z tytułu opłat za pobyt zostały wykorzystane na pokrycie wydatków związanych z realizacją umowy i bez znaczenia jest sposób, w jaki wydatek opisano. Nawet jeżeli nie wszystkie wydatki z rachunków zawierają adnotację, że dany wydatek został pokryty z dotacji, nie oznacza to, że dotacja została pobrana w nadmiernej wysokości. Organ nie podał, na jakie inne cele (poza prowadzeniem Domu Pomocy Społecznej) miałyby być przeznaczone kwoty ze środków publicznych, nie dysponuje również żadnymi dowodami potwierdzającymi, że środki te zostały wykorzystane na inne cele. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Chybiony jest podnoszony przez stronę skarżącą zarzut naruszenia przepisów postępowania administracyjnego poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności oraz dokonanie nieprawidłowej oceny zgromadzonego materiału dowodowego. Przedmiotem skargi jest decyzja orzekająca o obowiązku zwrotu dotacji wypłaconej Fundacji w dniu 27 lutego 2014 r. W tym zakresie wszystkie istotne okoliczności zostały dostatecznie wyjaśnione. Fundacja A prowadziła Dom Pomocy Społecznej w O. do dnia 28 lutego 2014 r. roku. Po rozwiązaniu umowy z dnia 31 października 2012 r. Fundacja nie przedłożyła sprawozdania końcowego za cały okres realizacji zadania, do czego była zobowiązana na podstawie zawartej umowy (§ 9 ust. 3 umowy). Sprawozdanie złożone za okres od 1 stycznia 2014 r. do 28 lutego 2014 r. stanowi jedynie zestawienie przychodów i wydatków bez możliwości jego weryfikacji. Strona skarżąca nie przedstawiła informacji o sposobie rozdysponowania dotacji przekazanej w dniu 27 lutego 2014 r., brak jest jakichkolwiek dowodów źródłowych dotyczących wydatkowania spornej kwoty (listy wynagrodzeń, umów zlecenia, dowodów zapłaty, itp.). Oczywiście nieuzasadniony jest pogląd strony skarżącej, że bez znaczenia jest sposób w jaki opisano ponoszone wydatki. Niezależnie od przepisów ustaw o finansach publicznych, czy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, dotyczących obowiązków w zakresie gospodarowania środkami publicznymi Fundacja na podstawie umowy z dnia 31 października 2012 r. zobowiązała się do prowadzenia wyodrębnionej dokumentacji finansowo-księgowej i ewidencji zadania publicznego, zgodnie z zasadami wynikającymi z ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości, w sposób umożliwiający identyfikację poszczególnych operacji księgowych (§ 5 umowy). Niewątpliwie w zakresie dotacji otrzymanej w dniu 27 lutego 2014 r. obowiązek ten nie został zrealizowany, a strona nie wykazała, że środki w kwocie 25.749,36 zł wydatkowano na cele związane z prowadzeniem Domu Pomocy Społecznej w O.. Istota sporu sprowadza się zatem do oceny, czy otrzymana 27 lutego 2014 r. dotacja stanowi dotację pobraną w nadmiernej wysokości w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 885 ze zm.). Zgodnie z art. 252 ust. 1 powołanej ustawy dotacje udzielone z budżetu jednostki samorządu terytorialnego: 1) wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, 2) pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości podlegają zwrotowi do budżetu wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności, o których mowa w pkt 1 lub pkt 2. Dotacjami pobranymi w nadmiernej wysokości są dotacje otrzymane z budżetu jednostki samorządu terytorialnego w wysokości wyższej niż określona w odrębnych przepisach, umowie lub wyższej niż niezbędna na dofinansowanie lub finansowanie dotowanego zadania (art. 252 ust. 3). Strona skarżąca mimo ciążącego na niej obowiązku nie wykazała, aby kwota 25.749,36 zł została przeznaczona na realizację zadania publicznego w postaci prowadzenia Domu Pomocy Społecznej w O. Zachodziły więc podstawy do uznania, że dotacja przekazana 27 lutego 2014 r. stanowi dotację w kwocie wyższej, niż niezbędna do finansowania dotowanego zadania i podlega zwrotowi zgodnie z art. 252 ust. 5 ustawy o finansach publicznych. Brak więc było podstaw do uchylenia decyzji Starosty Z z dnia [...] r. przez organ odwoławczy. Z powyższych względów, wobec braku uzasadnionych podstaw skargi z mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) należało orzec jak w sentencji wyroku. P.C.