I SA/Łd 1073/16

Starszy Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi - Wydział I - Agnieszka Grosińska po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. O. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego w sprawie ze skargi P. O. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. (obecnie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł.) z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za marzec i kwiecień 2013 r. oraz nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny miesiąc za styczeń 2013 r. oraz uchylenia decyzji w części dotyczącej określenia kwoty zwrotu podatku za luty 2013 r. i określenia kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia za luty 2013 r. p o s t a n a w i a odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy. I SA/Łd 1073/16 Uzasadnienie W związku ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. (obecnie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł.) z dnia [...] r. w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za marzec i kwiecień 2013 r. oraz nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny miesiąc za styczeń 2013 r. oraz uchylenia decyzji w części dotyczącej określenia kwoty zwrotu podatku za luty 2013 r. i określenia kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia za luty 2013 r. P. O. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego. Ze złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym majątku i dochodach wynika, że wnioskodawca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną oraz 18-letnim synem. Skarżący posiada dom o powierzchni 250 mkw. o wartości 660.000 zł. Z prowadzonej działalności gospodarczej skarżący zadeklarował osiąganie dochodu w wysokości 10.000 zł, zaś żona skarżącego otrzymuje 2.500 zł tytułem wynagrodzenia ze stosunku pracy. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że komornik zajął wierzytelności i majątek. Skarżący ratalnie reguluje zobowiązanie wobec Urzędu Skarbowego, miesięczna rata wynosi 10.000 zł. Strona wyjaśniła również, że dotychczasowy pełnomocnik zgodził się sporządzić skargę kasacyjną bez ewentualnego wynagrodzenia. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm.) – dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednocześnie ustawodawca w art. 246 § 1 p.p.s.a. uzależnił przyznanie prawa pomocy od wykazania przez stronę, że nie ma ona środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym). Ustosunkowując się do wniosku skarżącego stwierdzić należy, że w stanie faktycznym istniejącym w rozpatrywanej sprawie brak jest przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Przede wszystkim zauważyć należy, że warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez nią, że spełnia ustawowe przesłanki. W interesie strony leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Ocena zdolności płatniczych nie sprowadza się jednakże tylko do stwierdzenia, że wnioskodawca uzyskuje lub nie uzyskuje dochodów, ale również polega na zbadaniu, czy posiada on majątek oraz czy posiada obiektywnie rozumianą zdolność do zdobycia potrzebnych środków finansowych. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. post. Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2004 r., GZ 71/04). Wnioskodawca wskazał w złożonym oświadczeniu o stanie majątkowym i dochodach, że uzyskuje dochody z działalności gospodarczej w wysokości 10.000 zł, zaś żona osiąga wynagrodzenie w kwocie 2.500 zł, przy czym skarżący reguluje raty zadłużenia wobec Urzędu Skarbowego w kwocie 10.000 zł miesięcznie. Należy jednak stwierdzić, że fakt posiadania zadłużenia w instytucjach państwowych nie może stanowić podstawy do przyznania prawa pomocy. Strona ubiegając się o rozłożenie zaległości na raty i wskazując proponowaną kwotę miesięcznego obciążenia powinna mieć na względzie również konieczność regulowania innych należności, w tym kosztów bieżącego utrzymania, a także prowadzenia sporów sądowych. Ponadto kwota łącznych deklarowanych dochodów w rodzinie – 12.500 zł oraz posiadanie domu jednorodzinnego o wartości 600.000 zł powodują, że skarżący nie może być uznany za osobę ubogą, niezależnie od tego, na co przeznacza uzyskiwany dochód. Odnośnie zaś do wniosku o ustanowienie doradcy podatkowego z urzędu wskazać należy, że w ramach prawa pomocy adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym (art. 246 § 3 p.p.s.a.). Skarżący zwrócił się o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie doradcy podatkowego, mimo że pozostaje w stosunku prawnym z doradcą podatkowym K. D.. Wobec powyższego należało przyjąć, że skoro skarżący pozostaje w stosunku prawnym z doradcą podatkowym pochodzącym z wyboru, wniosek o ustanowienie pełnomocnika w ramach prawa pomocy uznać należy za niedopuszczalny stosownie do art. 246 § 3 p.p.s.a. Referendarz sądowy w pełni podziela ukształtowany w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd, zgodnie z którym pozostawanie przez wnioskującego w stosunku prawnym z profesjonalnym pełnomocnikiem, o ile nie został on ustanowiony w ramach prawa pomocy, jest każdorazowo negatywną przesłanką przyznania stronie z urzędu profesjonalnego pełnomocnika (por. postanowienie NSA z dnia 19 maja 2005 r., sygn. akt I FZ 168/05, postanowienie WSA w Gdańsku z dnia 7 maja 2008 r., sygn. akt I SA/Gd 456/07). W tym zakresie zatem wniosek strony skarżącej podlega oddaleniu. Wobec powyższego na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu. Ake.