I SA/Łd 1099/13

WyrokWSA w Łodzi2013-12-11

Skład orzekający: Sędzia NSA Paweł Janicki, Sędzia NSA Bogusław Klimowicz, Sędzia NSA Teresa Porczyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu odwoławczego wydana w sytuacji, gdy odwołanie nie zostało podpisane przez stronę, a organ nie wezwał do uzupełnienia tego braku, jest obarczona wadą rażącego naruszenia prawa, skutkującą stwierdzeniem jej nieważności?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja została wydana z rażącym naruszeniem zasady dwuinstancyjności, ponieważ organ odwoławczy rozpatrzył odwołanie, które nie zostało podpisane przez stronę, nie wzywając jej uprzednio do uzupełnienia tego braku formalnego. Zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej, niepodpisane odwołanie powinno skutkować wezwaniem do jego podpisania pod rygorem pozostawienia bez rozpatrzenia. Rozpatrzenie takiego odwołania stanowi rażące naruszenie prawa, uzasadniające stwierdzenie nieważności decyzji.
Stan faktyczny
Spółka A z o.o. złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł., która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego określającą zobowiązanie podatkowe w podatku od gier. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów proceduralnych i dyrektyw unijnych. Kluczowym problemem okazało się odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji, które nie zostało podpisane przez stronę, a organ odwoławczy mimo tego rozpoznał sprawę i wydał decyzję.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji, określił, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku i zasądził od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 11 grudnia 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Paweł Janicki Sędziowie: Sędzia NSA Bogusław Klimowicz Sędzia NSA Teresa Porczyńska (spr.) Protokolant: starszy specjalista Izabela Ścieszko po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2013 roku sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego i odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od gier za czerwiec 2011 r. 1) stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; 2) określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; 3) zasądza od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz strony skarżącej kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] Naczelnik Urzędu Celnego [...] w Ł. określił Spółce A z o.o. zobowiązanie z tytułu podatku od gier za czerwiec 2011 r. w wysokości 56.000 zł i odmówił stwierdzenia nadpłaty w wysokości 36.185 zł. W dniu 27 maja 2013 r. do ww. organu podatkowego wpłynęło odwołanie, zawierające żądanie zmiany decyzji, ewentualnie jej uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Pismem z dnia 4 czerwca 2013 r. Naczelnik Urzędu Celnego [...] w Ł. przekazał odwołanie wraz z aktami sprawy Dyrektorowi Izby Celnej w Ł., wnosząc o utrzymanie decyzji w mocy. Następnie Dyrektor Izby Celnej w Ł. decyzją z [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Na powyższą decyzję Spółka A z o.o. wniosła skargę zarzucając naruszenie szeregu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego regulujących postępowanie administracyjne oraz naruszenie przepisów dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych (Dz. U. Nr 239, poz. 2039) oraz Konstytucji RP. Strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji. Ponadto strona skarżąca wniosła o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania obejmujących koszty zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w Ł. wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Zaskarżona decyzja została wydana z rażącym naruszeniem zasady dwuinstancyjności uregulowanej w art. 127 oraz art. 169 § 1 i art. 220 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z dnia 3 lipca 2012 r., poz. 749 ze zm.). Stosownie do art. 220 § 1 O.p. od decyzji organu podatkowego wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji. Postępowanie odwoławcze oparte jest w pełni na zasadzie skargowości - może zostać podjęte i przeprowadzone tylko w wyniku dokonania przez uprawniony podmiot (stronę) czynności procesowej wniesienia odwołania. Dopiero czynność strony, którą jest wniesienie odwołania, powoduje, że organ wyższego stopnia może skorzystać z uprawnień, jakie są przewidziane dla organu odwoławczego (J. Brolik [w:] C. Kosikowski, L.Etel, J. Brolik, R. Dowgier, P. Pietrasz, M. Popławski, S. Presnarowicz, W. Stachurski "Ordynacja podatkowa Komentarz Lex", wydanie 5). Odwołanie, będące jednym z rodzajów podania, winno zawierać informacje podstawowe dla każdego podania, wymienione w art. 168 § 2 O.p. oraz elementy określone w art. 222 O.p. – właściwe dla odwołania. Do elementów podstawowych każdego podania należy podpis strony wnoszącej odwołanie. Złożenie podpisu pozwala domniemywać organowi administracji publicznej, że podanie pochodzi od osoby, która złożyła podanie. W przypadku odwołania podpis pozwala organowi odwoławczemu ustalić, czy odwołanie pochodzi od strony. Odwołanie, które nie zostało podpisane, nie podlega merytorycznemu rozpatrzeniu przez organ odwoławczy. W takiej sytuacji organ drugiej instancji stosownie do art. 169 § 1 O.p. jest zobowiązany wezwać wnoszącego podanie do podpisania odwołania w terminie 7 dni z pouczeniem, że nieusunięcie tego braku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia. Wydanie postanowienia o pozostawieniu odwołania bez rozpatrzenia jest jedynym dopuszczalnym przez prawo rozstrzygnięciem, które wydaje organ odwoławczy, o ile strona nie zastosuje się do wezwania. A contrario rozpatrzenie niepodpisanego odwołania stanowi rażące naruszenie art. 127, art. 222 i art. art. 169 § 1 O.p. Znajdujące się w aktach sprawy odwołanie Spółki z o.o. datowane na dzień 23 maja 2013 r. nie zawiera podpisu osoby uprawnionej do reprezentowania Spółki A z o.o. Z akt sprawy nie wynika, aby Dyrektor Izby Celnej wezwał Spółkę A z o.o. do podpisania odwołania. Pomimo braku podpisu organ odwoławczy rozpatrzył odwołanie i wydał zaskarżoną decyzję. Rozpatrując ponownie odwołanie Dyrektor Izby Celnej w Ł. winien stosownie do art. 169 § 1 O.p. wezwać Spółkę A z o.o. do podpisania odwołania, przez osoby upoważnione do reprezentowania Spółki A z o.o. względnie do nadesłania podpisanego egzemplarza odwołania. Dalszy los postępowania odwoławczego będzie zależny od tego, czy Spółka A z o.o. uzupełni ów brak w terminie przewidzianym w art. 169 § 1 O.p. Mając na uwadze, że działanie organu odwoławczego naruszało ww. przepisy Ordynacji podatkowej w stopniu rażącym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 13 marca 2012 r. poz. 270 ze zm.) w związku z art. 247 § 1 pkt 3 O.p., stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji. O zwrocie kosztów sąd postanowił w oparciu o art. 200 i art. 205 § 1 P.p.s.a. przy czym sąd nie uwzględnił wniosku Spółki A z o.o. o zasądzenie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego bowiem w postępowaniu sądowym strona nie była zastępowana przez pełnomocnika. Wobec powyższego kwota zasądzonych kosztów obejmuje jedynie uiszczony wpis od skargi. O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji sąd orzekł na podstawie art. 152 P.p.s.a. IB

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło