I SA/Łd 11/09

Dnia 29 kwietnia 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Paweł Janicki Sędziowie: Sędzia NSA Bogusław Klimowicz Sędzia WSA Paweł Kowalski (spr.) Protokolant: Agnieszka Kerszner po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 kwietnia 2009 roku sprawy ze skargi E. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 1998r. oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia [...]r. Dyrektor Izby skarbowej w Ł. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z dnia [...]r. uzupełnioną decyzją tego organu z dnia [...] r., w części dotyczącej odmowy umorzenia E. B. zaległości w podatku od towarów i usług za miesiące marzec - sierpień 1998r. oraz listopad - grudzień 1998r., a w zakresie podatku akcyzowego przekazującą sprawę, zgodnie z właściwością, do rozpatrzenia Naczelnikowi Urzędu Celnego II w Ł., jako organowi właściwemu w sprawie. W uzasadnieniu decyzji Dyrektor Izby Skarbowej szczegółowo przedstawił przebieg postępowania w sprawie podając w tym zakresie m.in., że podatnik prowadząc działalność gospodarczą pod nazwą PHPU "A", pismem z 25.04.1998 r., uzupełnionym kolejnymi trzema pismami, wystąpił do Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. o odciążenie podatkowe w podatku akcyzowym i podatku VAT w łącznej kwocie 5.500.953,05 zł, z tytułu wydatków poniesionych na wdrażanie banderolowania wyrobów winiarskich, w związku z wprowadzeniem obowiązku oznaczania wyrobów winiarskich znakami skarbowymi akcyzy. Po rozpatrzeniu ww. wniosku oraz uwzględniając treść Wytycznych Ministerstwa Finansów dla izb i urzędów skarbowych, przekazanych pismem z 22.09.1995 r. nr PP6/4137/95, Urząd Skarbowy w Z. wydał w dniu [...] r. decyzję nr [...] , którą umorzył ciążącą na podatniku zaległość w podatku akcyzowym w kwocie 1.147.057,50 zł. Następnie Izba Skarbowa, po rozpatrzeniu odwołania podatnika, decyzją z [...] r. uchyliła w całości decyzję organu pierwszej instancji i skierowała sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując że Urząd Skarbowy w Z. nie rozstrzygnął wniosku podatnika o udzielenie ulgi podatkowej w części przekraczającej kwotę 1.147.057,50 zł. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Urząd Skarbowy w Z. decyzją z [...]r. odmówił umorzenia zobowiązań i zaległości podatkowych w odniesieniu do całej żądanej kwoty, tj. 5.500.953,05 zł. Po rozpatrzeniu odwołania od ww. decyzji Izba Skarbowa w Ł. decyzją z [...] r. uchyliła zaskarżoną decyzję w części dotyczącej odmowy umorzenia zaległość w podatku akcyzowym wraz z należnymi odsetkami za zwłokę w łącznej kwocie 242.380 zł i w tej części orzekła o umorzeniu zaległości w podatku akcyzowym za listopad 1997 r. w kwocie 102.125,80 zł wraz z należnymi odsetkami w kwocie 140.254,20 zł; w pozostałej części utrzymała zaskarżoną decyzję w mocy. Powyższa decyzja została przez Stronę zaskarżona do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wyrokiem z 19 grudnia 2002r., sygn. akt l SA/Łd 562/01 Sąd uchylił decyzję Izby Skarbowej w Ł. z [...]r. i poprzedzającą ją decyzję Urzędu Skarbowego w Z. z [...] r. oraz stwierdził nieważność decyzji Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...]r. Sąd wyraził ocenił, że pismo E. B. z [...]r. (nazwane odwołaniem) stanowi wniosek o uzupełnienie decyzji Urzędu Skarbowego w Z. z [...]r. Decyzją z [...]r. Izba Skarbowa w Ł. umorzyła postępowanie odwoławcze dotyczące decyzji Urzędu Skarbowego w Z. z dnia [...]r. W dniu [...]r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. wydał decyzję, w której dokonał uzupełnienia treści rozstrzygnięcia swojej decyzji z [...]r. poprzez dodanie rozstrzygnięcia: "w pozostałej części tj. w kwocie 4.353.895,55 zł odmawia umorzenia.". Od powyższej decyzji pismem z 15 listopada 2004r. pełnomocnik podatnika złożył odwołanie. W wyniku jego rozpatrzenia Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z [...]r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do rozpatrzenia Naczelnikowi Urzędu Celnego II w Ł. Decyzja organu odwoławczego stała się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjny w Łodzi, który wyrokiem z 13 grudnia 2005r., sygn. akt SA/Łd 335/05 - uchylił zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu Sąd wyraził ocenę, że zaskarżoną decyzję wydano z naruszeniem przepisów o właściwości, w sytuacji, gdy pierwotny wniosek Strony z 25 kwietnia 1998r. dotyczył odciążenia zarówno w podatku akcyzowym, jak i w podatku od towarów i usług. Ponadto w razie wątpliwości co do intencji podatnika, należało ustalić istotę i zakres złożonego żądania. W związku z powyższą oceną Dyrektor Izby Skarbowej pismem z 21 kwietnia 2006r. wystąpił do podatnika m.in. o określenie o jaka jest całkowita kwota odciążenia -umorzenia; jaka część tej kwoty dotyczy podatku od towarów i usług, a jaka podatku akcyzowego; zaległości za które miesiące w wymienionych podatkach odciążenie ma dotyczyć, w świetle pkt 5 "Wytycznych Ministerstwa Finansów dla izb i urzędów skarbowych..." z 22.09.1995r. W odpowiedzi z dnia 19 lipca 2006r. pełnomocnik podatnika złożył: zaktualizowany 15 maja 2006r. wniosek o zastosowanie odciążenia podatkowego - umorzenia, dotyczący wniosku pierwotnego z 25 kwietnia 1998r. Decyzją z [...]r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. uchylił zaskarżoną decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z [...]r. nr [...]w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia wskazując, że we wniosku zaktualizowanym z 15 maja 2006r. strona wniosła o odciążenie podatkowe-umorzenie w pozostałej części (w stosunku do części rozpatrzonej w decyzji Organu pierwszej instancji z [...]r. nr [...]) tj. w kwocie 4.353.895,55 zł (do 100% poniesionych wydatków) z tytułu modernizacji linii rozlewniczej i pomieszczeń związanych z zastosowaniem urządzeń banderolujących. Według Strony umorzenie winno obejmować: łączną kwotę 1.170.274,80 zł zaległości w podatku od towarów i usług za miesiące: od marca do sierpnia oraz listopad i grudzień 1998r. oraz łączną kwotę 3.183.620,75 zł zaległości w podatku akcyzowym za miesiące: od lipca do września i listopad 1998r. oraz za listopad i grudzień 1999r. W wyniku przeprowadzonego ponownie postępowania podatkowego Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. decyzją z [...]r. nr [...] uzupełnił rozstrzygnięcie decyzji Urzędu Skarbowego w Z. z [...]r. nr [...] poprzez dodanie: w podatku od towarów i usług w łącznej kwocie 1.170.274,80 zł za miesiące marzec - sierpień 1998r. oraz list grudzień 1998r. odmawia umorzenia. W zakresie podatku akcyzowego przekazuje sprawę, zgodnie z właściwością, do rozpatrzenia Naczelnikowi Urzędu Celnego II w Ł., jako organowi właściwemu w sprawie. Od powyższej decyzji pismem z 9 stycznia 2007r. podatnik odwołał się do Dyrektora Izby Skarbowej zarzucając, że decyzję wydano z naruszeniem art. 122, art. 187 i art. 191 ustawy Ordynacja podatkowa z pominięciem zaleceń Ministra Finansów zawartych w "Wytycznych dla Izb i Urzędów Skarbowych w sprawie odciążeń podatkowych krajowego przemysłu winiarskiego w związku z wprowadzeniem znaków akcyzy (banderol) na wyroby winiarskie przekazanych w piśmie Podsekretarza Stanu z 22 września 1995r., stanowiących wyjaśnienie treści obowiązującego prawa podatkowego. W wyniku przeprowadzonego postępowania odwoławczego Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z [...]r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. nr [...] z [...]r., uzupełnioną decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego nr [...] z [...]r., w części dotyczącej odmowy umorzenia E. B. zaległości w podatku od towarów i usług za miesiące: marzec, kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, listopad, grudzień 1998r. w łącznej kwocie 1.170.274,80 zł., a w zakresie podatku akcyzowego przekazującą sprawę, zgodnie z właściwością, do rozpatrzenia Naczelnikowi Urzędu Celnego II w Ł. W dniu 4 grudnia 2007r. pełnomocnik strony wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na ww. decyzję. Wyrokiem z dnia 16 maja 2008r., sygn. akt l SA/Łd 10/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z [...]r. nr [...], oceniając, że decyzja została wydana z naruszeniem art. 67 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa, bowiem organ podatkowy nie rozważył, zawartej w ww. przepisie przesłanki umorzenia zaległości podatkowych - słusznego interesu podatnika. Sąd uznał, że organ odwoławczy, rozpoznając niniejszą sprawę, ograniczył się jedynie, na co wskazuje przytoczona na wstępie treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji, do analizy i oceny przesłanki interesu publicznego. Ocenił, że nie można wykluczyć sytuacji, w której pomimo nie zaistnienia przesłanki interesu publicznego sytuacja majątkowa i rodzinna podatnika uzasadniałaby jednak zastosowanie wnioskowanej ulgi w większym zakresie niż przyznano. W konsekwencji Sąd zobowiązał Dyrektora Izby Skarbowej by dokonał analizy i oceny przesłanki słusznego interesu podatnika i przedstawił swoją ocenę w uzasadnieniu decyzji, w sposób odpowiadający wymogom określonym w art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej. Po ponownym przeprowadzeniu postępowania odwoławczego Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z [...]r. nr [...]utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. nr [...] z [...]r., uzupełnioną decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. nr [...] z [...]r., w części dotyczącej odmowy umorzenia E. B. zaległości w podatku od towarów i usług za miesiące: marzec, kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, listopad, grudzień 1998r. w łącznej kwocie 1,170.274,80 zł., a w zakresie podatku akcyzowego przekazującą sprawę, zgodnie z właściwością, do rozpatrzenia Naczelnikowi Urzędu Celnego II w Ł. W dniu 12 grudnia 2008r. podatnik działając przez swojego pełnomocnika złożył skargę na ww. decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł., w której wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Strona skarżąca zarzuciła decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. naruszenie: 1) art. 197 Ordynacji podatkowej polegające na nieprzeprowadzeniu dowodu z opinii biegłych rewidentów celem ustalenia sytuacji majątkowej podatnika zaistniałej w wyniku dokonania inwestycji oraz sytuacji majątkowej podatnika istniejącej w dacie wydania decyzji, 2) przepisów nakazujących należyte uzasadnienie decyzji (art. 210 O.p.) przez pominięcie zasad wykładni pojęcia "ważny interes podatnika" i brak wyjaśnienia jaki stan faktyczny mógłby temu pojęciu odpowiadać, 3) niewykonanie poleceń Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wskazanych w uzasadnieniu orzeczenia z 16 maja 2008r., sygn. akt l SA/Łd 10/08, a zwłaszcza zawartej tam oceny interesu publicznego istniejącego w niniejszej sprawie, przy równoczesnym wskazaniu, że ocena ta nie zwalnia od obowiązku analizy "interesu prywatnego" podatnika. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Mając na uwadze, że przedmiotowa sprawa była przedmiotem oceny tutejszego Sądu, przed przystąpieniem do oceny legalności zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. przypomnieć należy, że stosownie do art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., powoływanej dalej w skrócie p.p.s.a.), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażona w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten Sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Przez ocenę prawną rozumie się wyjaśnienie przez sąd pierwszej instancji istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie, a więc nie tylko samą wykładnię w ścisłym tego słowa znaczeniu. Pojęcie to obejmuje zarówno krytykę sposobu zastosowania normy prawnej w zaskarżonym akcie (czynności), jak i wyjaśnienie, dlaczego stosowanie tej normy przez organ, który wydał ten akt (czynność) zostało uznane za wadliwe. Z treści cytowanego przepisu wynika, że orzeczenie sądu administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres danego postępowania sądowoadministracyjnego, a jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w sprawie. Związanie sądu oceną prawną wyrażoną przez sąd w wyroku oznacza zaś to, że jest on zobowiązany do podporządkowania się wcześniej wyrażonemu przez sąd poglądowi prawnemu oraz do dokonania kontroli legalności działań organu administracyjnego, podjętych w następstwie realizacji wskazań sądu do dalszego postępowania (m.in. wyrok WSA w Warszawie z dnia 18.07.2007 r. sygn. akt V SA/Wa 1167/06 LEX nr 372550). Ponowne rozpoznanie sprawy przez sąd administracyjny ogranicza się do kontroli, czy organy administracji prawidłowo uwzględniły wytyczne zawarte w poprzednim wyroku oraz oceny ewentualnych nowych okoliczności, które zaistniały już po wydaniu wyroku (wyrok WSA w Białymstoku I SA/Bk 470/08 LEX nr 483105). Treść przywołanego art. 153 p.p.s.a. oraz przedstawione wnioski mają w niniejszej sprawie zasadnicze znaczenie bowiem przedmiotowa sprawa była już trzykrotnie przedmiotem oceny sądu administracyjnego (wyrok NSA OZ w Łodzi z dnia 19 grudnia 2002 r. sygn. akt I SA/Łd 526/01, wyrok WSA w Łodzi z dnia 13 grudnia 2005 r., sygn. akt I SA/Łd 335/05 i kolejny z dnia 16 maja 2008 r. sygn. akt I SA/Łd 10/08). Na mocy art. 153 p.p.s.a. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę jest związany oceną prawną wyrażoną w tych orzeczeniach. Najistotniejsze znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy miały ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania zawarte w uzasadnieniu wyroku Sądu z dnia 16 maja 2008 r. sygn. akt I SA/Łd 10/08. W uzasadnieniu tego orzeczenia Sąd w sposób niebudzący wątpliwości stwierdził, że organ odwoławczy, rozpoznając sprawę, ograniczył się jedynie do analizy i oceny przesłanki interesu publicznego, pominął natomiast wynikającą z art. 67 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm., powoływanej dalej w skrócie o.p.) ocenę przesłanki słusznego interesu podatnika (str. 15 uzasadnienia). Jednocześnie Sąd wyraził pogląd, iż dokonana przez organ odwoławczy ocena przesłanki interesu publicznego jest logiczna, prawidłowa, zgodna z wiedzą i zasadami doświadczenia życiowego, a przy jej dokonywaniu nie doszło do przekroczenia granic swobodnej oceny. Wyjaśnił nadto, że kognicji sądu nie podlega ocena celowości odmowy zastosowania ulgi podatkowej z uwagi na interes publiczny (str. 17 uzasadnienia). Uwzględniając skargę Sąd stwierdził, że Dyrektor Izby Skarbowej nie dokonał analizy i oceny drugiej z określonych w art. 67 § 1 o.p. przesłanek przyznania wnioskowanej ulgi, tj. przesłanki słusznego interesu podatnika, podkreślając przy tym, że nie można wykluczyć sytuacji, w której pomimo nie zaistnienia przesłanki interesu publicznego sytuacja majątkowa i rodzinna podatnika uzasadniałaby zastosowanie wnioskowanej ulgi w większym zakresie niż przyznano. Formułując wskazania co do dalszego postępowania Sąd zobligował organ odwoławczy do dokonania analizy i oceny przesłanki słusznego interesu podatnika i przedstawienia tej oceny w uzasadnieniu decyzji, w sposób spełniający wymogi określone w art. 210 § 4 Op. Wobec jasno wyrażonej oceny prawnej oraz i precyzyjnie sformułowanych wskazań co do dalszego postępowania, Sąd rozpoznający aktualnie sprawę nie może dokonać odmiennej oceny dotyczącej prawidłowości odmowy zastosowania wnioskowanej przez podatnika ulgi w oparciu o przesłankę interesu publicznego, zaś kontrola zaskarżonej decyzji musi ograniczyć się do ustalenia, czy organ podatkowy uwzględnił wytyczne zawarte w poprzednim wyroku. W tym zakresie należy stwierdzić, że Dyrektor Izby Skarbowej, wbrew zarzutom skarżącego, prawidłowo wypełnił zalecenia Sądu zawarte w wyroku z dnia 16 maja 2008 r. sygn. akt I SA/Łd 10/08. Oceniając żądanie umorzenia zaległości podatkowych w kontekście przesłanki ważnego interesu podatnika Dyrektor Izby Skarbowej zbadał sytuację majątkową podatnika i w uzasadnieniu decyzji przedstawił szczegółowo wartość dostaw towarów i świadczonych przez podatnika usług w okresie od 2000 r. do połowy 2008 r., wartość nabytych w ramach działalności gospodarczej towarów i usług w tym okresie oraz kwoty podatku od towarów i usług deklarowane w tym czasie. Nadto organ podatkowy przedstawił na podstawie deklaracji PIT-36 wysokość przychodów, kosztów oraz dochodu lub straty osiągniętych przez podatnika w latach 2003-2007. Organ ustalił aktualną wysokość zaległości podatnika z tytułu podatku od towarów i usług (2.225.481,88zł). Dyrektor przedstawił również dane wynikające z przekazanych przez pełnomocnika strony oświadczeniach oraz deklaracjach PIT-36 oraz PIT-5 w zakresie dochodów jakie podatnik osiągnął z prowadzonej działalności oraz zatrudnienia. W dalszej kolejności organ podatkowy przedstawił sytuację rodzinną podatnika. Podał, że skarżący pozostaje w separacji z żoną, pomiędzy małżonkami została sądownie ustanowiona rozdzielność majątkowa, skarżący jest zobowiązany uiszczać na rzecz żony 3.000zł miesięcznie tytułem alimentów. Organ ustalił tez że skarżący mieszka w wynajętym mieszkaniu, nie posiada nieruchomości oraz pojazdów mechanicznych. Dyrektor Izby Skarbowej ocenił, że przedstawione okoliczności nie uzasadniają udzielenia żądanych ulg podatkowych. Analiza wartości dostaw i świadczenia usług przez przedsiębiorstwo podatnika wskazuje zdaniem organu podatkowego na nie do końca oszczędny sposób prowadzenia przez E. B. działalności gospodarczej i na praktyczne wygaszanie tej działalności. równocześnie wskazać, że podatek od towarów i usług, jako podatek pośredni, ze swojej istoty nie obciąża ekonomicznie podatnika lecz nabywcę towaru lub usługi. Na podatniku spoczywa jedynie obowiązek odprowadzenia kwot tego podatku na konto Urzędu Skarbowego. Niewykonanie powyższego obowiązku ustawowego oznacza korzystanie przez stronę z kwot należnych Budżetowi Państwa. Organ podkreślił, że ostateczną decyzją o zakończeniu restrukturyzacji z [...]r. nr Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. umorzył podatnikowi zaległości w podatku VAT za miesiące październik-grudzień 1999r. i luty – kwiecień oraz październik 2000r. w łącznej kwocie 1.141.466,80 zł wraz z odsetkami w wysokości 1.839.019 zł oraz zaległości z tytułu podatku akcyzowego za miesiące grudzień 1999r., luty do czerwca i październik 2000r. w łącznej wysokości 955.025 zł wraz z odsetkami w wysokości 1.449.788 zł. W ocenie Sądu organ podatkowy zebrał dane dotyczące sytuacji majątkowej i rodzinnej w sposób kompletny i przedstawił te dane drobiazgowo w uzasadnieniu faktycznym decyzji. W tym kontekście zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 210 o.p. nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Sądu odmawiając zastosowania ulgi podatkowej nie przekroczył granic swobodnej oceny dowodów, a w konsekwencji rozstrzygając odmownie o zastosowaniu ulgi podatkowej zmieścił się w granicach uznania administracyjnego, na którym opiera się instytucja umorzenia należności podatkowych, przewidziana w art. 67 § 1o.p. Odwołując się do wykładni art. 67 § 1 o.p., dokonanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z 16 maja 2008 r. sygn. akt I SA/Łd 10/08 (którą zarówno Sąd jak i Dyrektor Izby Skarbowej jest związany na zasadzie art. 153 p.p.s.a.) należy wskazać, że istotą uznania jest zaś rozgraniczenie sprzecznych interesów, a mianowicie interesu podatnika ubiegającego się o ulgę oraz interesu budżetu państwa, i danie priorytetu jednemu z nich na tle okoliczności faktycznych danej sprawy. Ważny interes podatnika to sytuacja, gdy z powodu nadzwyczajnych przypadków losowych lub szczególnego splotu okoliczności nie jest on w stanie uregulować zaległości podatkowej. Mając na uwadze tak rozumiany interes podatnika należy podzielić ocenę Dyrektora Izby Skarbowej, że wobec braku nadzwyczajnych okoliczności o charakterze losowym, organ podatkowy miał podstawy by nie uwzględnić wniosku podatnika. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 197 o.p. polegającego, zdaniem strony skarżącej na zaniechaniu przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego celem ustalenia sytuacji majątkowej podatnika, należy zauważyć, że stosownie do wymienionego przepisu w przypadku gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne, organ podatkowy może powołać na biegłego osobę dysponującą takimi wiadomościami, w celu wydania opinii. Przez wiadomości specjalne należy rozumieć wiadomości wykraczające poza zakres wiedzy jaką dysponuje ogół osób inteligentnych i ogólnie wykształconych (por. wyrok SN z 18 lipca 1975 r. sygn. akt I Cr 331/75, niepubl.). W odniesieniu do organów podatkowych wiadomości specjalne to widomości wymagające szczególnej wiedzy z dziedzin wykraczających poza prawo podatkowe, np. z medycyny, z budownictwa, rolnictwa itp. W ocenie Sądu ustalenie sytuacji majątkowej podatnika nie wymaga wiadomości specjalnych, zwłaszcza jeśli organ podatkowy czyni to na podstawie deklaracji (zeznań) podatkowych. W konsekwencji by ustalić sytuację majątkową podatnika organ podatkowy nie jest zobowiązany do powołania biegłego. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę jako nieuzasadnioną. M.Ko.