I SA/Łd 1114/15
PostanowienieWSA w Łodzi2015-12-14
Skład orzekający: Małgorzata Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, która jest współwłaścicielką kamienicy czynszowej pod zarządem sądowym i posiada działkę, a której jedynym źródłem utrzymania jest wynagrodzenie córki, może zostać całkowicie zwolniona od kosztów sądowych w sprawie podatkowej?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W przypadku skarżącej, która posiada majątek (kamienica pod zarządem sądowym, działka) i żyje w gospodarstwie domowym z córką osiągającą dochody, całkowite zwolnienie od kosztów sądowych nie jest uzasadnione, jednakże zasadne jest przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu sądowego ponad kwotę 100 zł, aby umożliwić jej realizację prawa do sądu.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. dotyczącą określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 1.016 zł, wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości. Z oświadczenia wynikało, że skarżąca prowadzi gospodarstwo domowe z córką, której wynagrodzenie jest jedynym źródłem utrzymania, a sama jest współwłaścicielką kamienicy czynszowej pod zarządem sądowym oraz posiada działkę. Miesięczne koszty utrzymania gospodarstwa domowego wynoszą ok. 400 zł, a dodatkowo ponosi koszty ubezpieczenia i spłaca zaległe zobowiązania podatkowe.Rozstrzygnięcie
1. Przyznano skarżącej prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi ponad kwotę 100 zł. 2. Oddalono wniosek w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 14 grudnia 2015 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. I. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. I. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie: określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 rok p o s t a n a w i a: 1. przyznać skarżącej J. I. prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi ponad kwotę 100 zł (sto złotych); 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie.
W dniu 17 sierpnia 2015 roku J. I. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] roku określającą jej wysokość zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 rok.
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 1.016 zł podatniczka nadesłała wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości.
Ze złożonego na urzędowym formularzu PPF oświadczenia o stanie rodzinnym majątku i dochodach oraz informacji udzielonych na wezwanie referendarza sądowego wynika, że skarżąca wspólnie z córką prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania jest wynagrodzenie za prace otrzymywane przez córkę w wysokości 2.350 zł netto miesięcznie. Wnioskodawczyni jest współwłaścicielką kamienicy czynszowej o powierzchni 900 m2, która do maja br stanowiła jej źródło dochodów, jednak w dnin15 maja br na mocy postanowienie Sądu Rejonowego dla Ł.-Ś. w Ł. nieruchomość ta przeszła pod zarząd Zarządcy sądowego i rozliczenie środków nastąpi z dniem 16 marca 2016 roku. Ponadto skarżąca posiada jeszcze działkę o powierzchni 1.200 m2 Miesięczne zadeklarowane przez stronę koszty utrzymania jej gospodarstwa domowego wynoszą ok. 400 zł. Dodatkowo wnioskodawczyni opłaca składkę na ubezpieczenie 50 zł miesięcznie oraz spłaca w ratach 500 zł miesięcznie zaległe zobowiązanie stanowiące przedmiot zaskarżenia w sprawie niniejszej oraz zaległość w podatku VAT.
Referendarz sądowy zważył, co następuje:
Wniosek jest częściowo zasadny.
Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (punkt 4 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej.
Z wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że J. I. wspólnie z córką prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania jest wynagrodzenie za prace jej córki w wysokości 2.350 zł netto miesięcznie. Wnioskodawczyni jest współwłaścicielką kamienicy czynszowej o powierzchni 900 m2, która 15 maja br na mocy postanowienie Sądu Rejonowego dla Ł.-Ś. w Ł. przeszła pod zarząd Zarządcy sądowego i rozliczenie środków z niej nastąpi 16 marca 2016 roku oraz działki o powierzchni 1.200 m2. Miesięczne zadeklarowane przez stronę koszty utrzymania jej gospodarstwa domowego wynoszą ok. 400 zł. Dodatkowo wnioskodawczyni opłaca składkę na ubezpieczenie 50 zł miesięcznie oraz spłaca w ratach 500 zł miesięcznie zaległe zobowiązanie stanowiące przedmiot zaskarżenia w sprawie niniejszej oraz zaległość w podatku VAT. Uwzględniając powyższe, wysokość wpisu od skargi w sprawie niniejszej (1.015 zł) stosownie do treści art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało uznać, że skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla siebie i rodziny dlatego, w celu zachowania prawa do sądu, zasadnym jest przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi ponad kwotę 100 zł. Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych uznać należy za niezasadny. Partycypacja w kosztach postępowania jest bowiem obowiązkiem strony nawet jeżeli miałoby to nastąpić z uszczerbkiem koniecznego utrzymania, a obowiązkiem strony jest poczynienie oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Wnioskodawczyni co prawda nie posiada aktualnie własnych dochodów jednak pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z córką, która uzyskuje dochód rzędu 2.350 zł, a posiadany przez nią majątek nieruchomy stanowiący dotychczas źródło jej utrzymania, w dalszym ciągu dochód będzie przynosił jednak jego uzyskanie przez stronę nastąpi dopiero z dniem rozliczenia przez zarządcę sądowego, a wiec w marcu 2016 roku. Powyższe nie pozwala na przyjęcie tezy o całkowitym braku możliwości sfinansowania swojego udziału w postepowaniu przez skarżącą. Uwzględniając jednak wysokość wpisu od przedmiotowej skargi oraz fakt, że jego nieuiszczenie w krótkim terminie 7 dni rodzi dla strony negatywne konsekwencje w postaci odrzucenia skargi należało przyjąć, że uzasadnionym jest obniżenie opłaty od skargi do kwoty możliwej dla strony do poniesienia, z posiadanych aktualnie na utrzymanie dochodów.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Ake.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło