I SA/Łd 1115/09

PostanowienieWSA w Łodzi2009-12-09

Skład orzekający: Referendarz sądowy Małgorzata Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych został oddalony, ponieważ skarżący nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Pomimo zajęć komorniczych i egzekucji z wynagrodzenia, dochód skarżącego oraz posiadany majątek (nieruchomości, samochód, koparka) były wystarczające do pokrycia kosztów sądowych, w tym wpisu od skargi.
Stan faktyczny
Skarżący J. S. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej odmawiającą umorzenia zaległości podatkowej w podatku VAT. Wraz ze skargą złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, przedstawiając oświadczenie o swoim stanie rodzinnym, majątkowym i dochodach. Skarżący wskazał na swoje dochody, posiadany majątek (dom, gospodarstwo rolne, samochód, koparka) oraz koszty utrzymania rodziny, a także na egzekucję komorniczą prowadzona z jego wynagrodzenia i majątku.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono J. S. prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 9 grudnia 2009 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. S. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. Ośrodek Zamiejscowy w P. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie: odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za okres maj-wrzesień 2001 roku oraz wrzesień 2003 roku p o s t a n a w i a: odmówić J. S. prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W dniu 3 grudnia 2009 roku Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. O. Z. w P.T. przekazał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. wniesioną dnia [...] skargę J. S. na swoją decyzję z dnia [...] odmawiającą umorzenia zaległości w podatku od towarów i usług za okres maj-wrzesień 2001 roku i wrzesień 2003 roku. Do skargi dołączył formularz PPF z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez o zwolnienie od kosztów sądowych. W złożonym na formularzu PPF oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach J. S. wskazał, iż wspólnie z żoną prowadzi gospodarstwo domowe, którego dochód z tytułu jego wynagrodzenia za pracę zamyka się kwotą około 4.000 zł netto. Skarżący jest właścicielem domu o powierzchni około 180 m2, w którym zamieszkuje oraz budynków gospodarczych o powierzchni 320 m2, a także współwłaścicielem w ½ gospodarstwa rolnego o powierzchni 1,8 ha ha, nie posiada innego majątku ani oszczędności. Wskazał, iż cały majątek objęty jest zajęciem komorniczym. Także z wynagrodzenia skarżącego prowadzona jest egzekucja. Miesięczne koszty utrzymania rodziny zostały oszacowane na kwotę około 1.000 zł miesięcznie (energia 300 zł, woda 150 zł, usługi telekomunikacyjne 300 zł, dojazdy do pracy 140 zł, leki 60 zł). Ze znajdującego się w aktach sprawy o świadczenia skarżącego złożonego w dniu 28 kwietnia 2009 roku w toku postępowania podatkowego wynika, że na nieruchomości będącej miejscem jego zamieszkania znajduje się warsztat o powierzchni 200 m2 oraz budynki gospodarskie o powierzchni 490 m2, ponadto skarżący wraz synem pozostaje współwłaścicielem w ½ dwóch działek położonych w B. przy ul. W.nr 18 i 20 o łącznej powierzchni 802 m2, z których jedna jest zabudowana jednorodzinnym sześcioizbowym domem o powierzchni 260 m2. Skarżący posiada także samochód Opel Kolombo wartości 3.500 zł oraz koparkę. Z oświadczenia wynika nadto, że do kosztów utrzymania rodziny należy doliczyć koszty zakupu węgla i oleju opałowego około 5.000 zł rocznie. Znajdujące się w aktach sprawy zaświadczenie pracodawcy podatnika wskazuje, że wysokość jego wynagrodzenia w miesiącu kwietniu br wynosiło 6.679 zł netto z tym, że obciążone jest zajęciem komorniczym. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek skarżącego nie jest zasadny. Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Ocenie referendarza pozostawiono uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. We wniosku o przyznanie prawa pomocy J. S. wskazał, iż wspólnie z żoną prowadzi gospodarstwo domowe, którego jedynym źródłem dochodu jest jego wynagrodzenie za pracę w wysokości 6.670 zł netto miesięcznie, które jednak na skutek potrąceń dokonywanych przez komornika jest wnioskodawcy wypłacane w wysokości około 4.000 zł. Skarżący jest właścicielem domu o powierzchni 180 m2 , w którym zamieszkuje, ponadto na terenie nieruchomości stanowiącej jego adres zamieszkania znajduje się warsztat o powierzchni 200 m2 oraz budynki gospodarskie o powierzchni 490 m2, ponadto skarżący wraz synem pozostaje współwłaścicielem w ½ dwóch działek położonych w B. przy ul. W. nr 18 i 20 o łącznej powierzchni 802 m2, z których jedna jest zabudowana jednorodzinnym sześcioizbowym domem o powierzchni 260 m2. Skarżący posiada także samochód Opel Kolombo wartości 3.500 zł oraz koparkę. Miesięczne koszty utrzymania rodziny zostały oszacowane na kwotę około 1.000 zł miesięcznie (energia 300 zł, woda 150 zł, usługi telekomunikacyjne 300 zł, dojazdy do pracy 140 zł, leki 60 zł) do których należy doliczyć koszty zakupu węgla i oleju opałowego około 5.000 zł rocznie. Uwzględniając powyższe oraz treść art. 245 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało uznać, że skarżący nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zgodnie z art. 199 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi obowiązkiem strony jest partycypacja w kosztach postępowania, nawet jeżeli miałoby to nastąpić z uszczerbkiem utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a obowiązkiem strony jest poczynienie oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Skarżący posiada stały miesięczny dochód, którego wysokość zdecydowanie przewyższa kwotę wpisu sądowego od skargi (500 zł), będącego na obecnym etapie postępowania jedynym kosztem sądowym, do którego poniesienia jest zobowiązany. Wysokość miesięcznego dochodu skarżącego oraz wielkość jego majątku nie pozwala na przyjęcie, iż skarżący obiektywnie nie posiada środków finansowych, z których mogłyby zostać pokryte należności sądowe. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. M.K.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło