I SA/Łd 1131/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A.Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Z. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...]r. nr [...] UNP:[...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 2012 roku postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Z. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. określającą skarżącej zobowiązanie w podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 2012 r. W treści skargi pełnomocnik strony skarżącej wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wskazując ogólnie na trudną sytuację finansową spółki. Ze złożonego do akt sprawy oświadczenia o majątku i dochodach oraz dokumentów nadesłanych na wezwanie referendarza sądowego w toku postępowania wpadkowego o przyznanie prawa pomocy wynika, że 7 listopada 2017 r. ogłoszona została upadłość spółki. Spółka zaprzestała prowadzenia działalności gospodarczej. Nie posiada żadnych nieruchomości ani środków trwałych. Kapitał zakładowy spółki wynosi 5.000 zł. Zysk za okres od 6 listopada do 31 grudnia 2017 r. wyniósł 50.496 zł. Na rachunku bankowym spółki znajduje się kwota 223.349 zł. Z nadesłanego rachunku zysków i strat na dzień 6 listopada 2017 r., poprzedzający ogłoszenie upadłości spółki wynika, że okres od 1 stycznia do 6 listopada 2017 r. zamknęła zyskiem bilansowym w wysokości 101.584 zł. Z zeznania podatkowego za ten sam okres wynika jednak, że spółka poniosła stratę podatkową w wysokości 107.650 zł., przy przychodach na poziomie 4.448.533 zł. Szacunkowa wartość majątku spółki wynosi ok. 899.426 zł i składają się na nią towary o wartości ok. 229.406 zł i należności krótkoterminowe o wartości 669.337 zł oraz środki pieniężne w wysokości 682 zł. W postanowieniu o ogłoszeniu upadłości prognozowane koszty postępowania upadłościowego oszacowano na kwotę ok. 62.000 zł. Postanowieniem z 21 lutego 2017 r. referendarz sądowy przyznał stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od połowy wpisu od skargi oraz oddalił wniosek w pozostałym zakresie. Rozpoznając sprzeciw od tego postanowienia, postanowieniem z 22 marca 2018 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie referendarza sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Podstawę prawną wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji stanowi art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; dalej: p.p.s.a.). Zgodnie z jego treścią, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę już we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku powinno zatem odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania aktu lub czynności jest uzasadnione. Istnienie tego obowiązku jest konsekwentnie powoływane w orzecznictwie (por. w szczególności postanowienie NSA z 13 grudnia 2004 r., FZ 496/04, dostępne: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/ – dalej: CBOSA). Podkreślić należy, że sam fakt istnienia obowiązku wykonania decyzji nie może stanowić przesłanki uzasadniającej wniosek o wstrzymanie jej wykonania. Konieczność zapłaty podatku i związane z tym uszczuplenie majątku podatnika, są zwykłym następstwem takiej decyzji. Obowiązkiem wnioskodawcy jest zatem wykazanie, że na skutek zapłaty podatku grozi mu szkoda, której rozmiary przekraczają zwykłe następstwa zapłaty, bądź też, że do odwrócenia skutku wykonania zaskarżonej decyzji nie wystarczy zwrot wyegzekwowanej należności wraz z odsetkami. Rozpatrywany wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Pełnomocnik strony skarżącej we wniosku nie wskazał żadnych okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie uzasadnił wcale przesłanek, których spełnienie warunkuje wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Pełnomocnik powołał się jedynie ogólnie na trudną sytuację finansową spółki. W aktach sprawy znajdują się jednak dokumenty, złożone przez syndyka na wezwanie referendarza w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy, dające dodatkowy obraz sytuacji prawnej i finansowej spółki. Wśród nich kluczowe jest postanowienie Sądu Rejonowego dla Ł. w Łodzi z 7 listopada 2017 r., z którego wynika, że skarżąca spółka znajduje się w stanie upadłości likwidacyjnej i zaprzestała prowadzenia działalności gospodarczej. Rozpatrując ewentualną możliwość zaistnienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji należy wskazać na brzmienie art. 146 ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 2344 z późn. zm., dalej: u.p.u). Pierwszy z powołanych przepisów stanowi, iż postępowanie egzekucyjne skierowane do majątku wchodzącego w skład masy upadłości, wszczęte przed dniem ogłoszenia upadłości, ulega zawieszeniu z mocy prawa z dniem ogłoszenia upadłości. Postępowanie to umarza się z mocy prawa po uprawomocnieniu się postanowienia o ogłoszeniu upadłości. Art. 146 ust. 3 u.p.u. wskazuje z kolei, że po dniu ogłoszenia upadłości niedopuszczalne jest skierowanie egzekucji do majątku wchodzącego w skład masy upadłości oraz wykonanie postanowienia o zabezpieczeniu lub zarządzenia zabezpieczenia na majątku upadłego, z wyjątkiem zabezpieczenia roszczeń alimentacyjnych oraz roszczeń o rentę z tytułu odszkodowania za wywołanie choroby, niezdolności do pracy, kalectwa lub śmierci oraz o zamianę uprawnień objętych treścią prawa dożywocia na dożywotnią rentę. Z cytowanych wyżej przepisów wynika, że z dniem ogłoszenia upadłości wszczęcie postępowania egzekucyjnego oraz wykonanie postanowienia o zabezpieczeniu roszczenia lub zarządzenie zabezpieczenia roszczenia na majątku upadłego jest niedopuszczalne, a z dniem uprawomocnienia się postanowienia o ogłoszeniu upadłości postępowania egzekucyjne i zabezpieczające ulegają umorzeniu z mocy prawa. Zakaz egzekucji ma zatem charakter generalny i odnosi się zarówno do wierzytelności podlegających zgłoszeniu w postępowaniu upadłościowym, jak i zobowiązań będących długami masy upadłości. W analizowanej sprawie nie można zatem mówić nawet o hipotetycznej możliwości wystąpienia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zaskarżona decyzja wymiarowa w podatku od towarów i usług mogłaby być bowiem wykonana jedynie poprzez wyegzekwowanie zapłaty podatku na rzecz Skarbu Państwa. W stanie upadłości likwidacyjnej spółki, wykonanie zaskarżonej decyzji nie byłoby jednak w ogóle możliwe, ponieważ egzekucja nie może być prowadzona. W tym stanie sprawy sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. AKE.