I SA/Łd 1133/11
PostanowienieWSA w Łodzi2012-02-02
Skład orzekający: Magdalena Sieniuć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych został uwzględniony, ponieważ skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Analiza jej sytuacji finansowej, w tym niskich dochodów, znacznych wydatków, posiadanych zaległości podatkowych i innych zobowiązań, a także zabezpieczenia majątku, potwierdziła zasadność wniosku.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. dotyczącą podatku od towarów i usług. Po wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego i oddaleniu zażalenia na to wezwanie, skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W oświadczeniu o stanie majątkowym wskazała na niskie dochody, znaczne wydatki, zaległości podatkowe i inne zobowiązania, a także na posiadany, ale zabezpieczony majątek.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej – W. O. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 2 lutego 2012 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 2012 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku W. O. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W. O. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie uchylenia zaskarżonej decyzji określającej zobowiązanie w podatku od towarów i usług za październik 2002 r. i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia p o s t a n a w i a: przyznać skarżącej – W. O. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
W. O., reprezentowana przez pełnomocnika w osobie doradcy podatkowego, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie uchylenia zaskarżonej decyzji określającej zobowiązanie w podatku od towarów i usług za październik 2002 r. i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia.
Zarządzeniem z dnia 19 sierpnia 2011 r. Przewodniczący Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wezwał W. O., działającą za pośrednictwem ww. pełnomocnika, do uiszczenia wpisu sądowego od powyższej skargi, w kwocie 500 zł.
Postanowieniem z dnia 1 grudnia 2011 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie podatniczki na powyższe zarządzenie Przewodniczącego Wydziału I jako niezasadne.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I z dnia 15 grudnia 2011 r. pełnomocnik skarżącej został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 500 zł, pod rygorem odrzucenia skargi.
W związku z powyższym wezwaniem skarżąca wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W złożonym na urzędowym formularzu PPF oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżąca w szczególności wskazała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem G.. Uzyskuje rentę w wysokości 452,60 zł netto. Jej mąż natomiast osiąga dochód z tytułu umowy o pracę w wysokości 1.386 zł brutto. Podała przy tym, że majątek rodziny stanowią nieruchomości w postaci domu o pow. 80 m2 oraz stacji paliw w G., a ponadto samochód osobowy (rok produkcji 1997). Jednocześnie skarżąca wskazała, że posiadany przez małżonków majątek został w całości zabezpieczony w związku z decyzjami podatkowymi. Poza zaległościami podatkowymi oboje z mężem posiadają także zadłużenie wynikające z braku możliwości bieżącego regulowania płatności. Dotychczas jedyne źródło utrzymania rodziny stanowiła jej renta, obniżona obecnie do kwoty 452,60 zł z tytułu jej częściowego zajęcia przez komornika. Ponadto oboje z mężem korzystali z pomocy najbliższej rodziny. Skarżąca podkreśliła także, iż małżonkowie nie posiadają żadnych oszczędności, kosztowności, czy też lokat bankowych. Oświadczyła przy tym, że nie posiadają też innych dochodów poza wykazaną rentą i skromną wypłatą męża. Z uwagi na posiadane zaległości podatkowe z powyższej kwoty dochodu nie są w stanie wygospodarować środków na uiszczenie wpisu od skargi. Dodała, że ostatnie zeznanie podatkowe złożyła za 2008 rok, a jej mąż zeznanie to złożył za 2009 rok i dotyczyło ono dochodów związanych z istniejącą wówczas dzierżawą.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje:
Wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy jest zasadny.
Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a.".
Stosownie do postanowień art. 243 § 1 tej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 p.p.s.a.). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.
W niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (rubryka nr 4 formularza PPF). Zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Z kolei stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Podkreślić przy tym należy, że wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie.
Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym oraz dodatkowych informacji i dokumentów załączonych do akt sprawy o sygn. I SA/Łd 1383/11 - które Referendarz sądowy wziął pod uwagę z urzędu - wynika, że skarżąca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem G.. Uzyskuje rentę w wysokości 452,60 zł netto. Jej mąż natomiast osiąga dochód z tytułu umowy o pracę w wysokości 1.386 zł brutto. Rodzina ponosi wydatki z tytułu utrzymania oraz zakupu lekarstw w łącznej kwocie 460 zł. Małżonkowie posiadają zaległości podatkowe, ponadto zalegają ze spłatą pożyczki, której miesięczna rata wynosi 1.500 zł. Majątek rodziny stanowią przy tym nieruchomości w postaci domu o pow. 80 m2 oraz stacji paliw w G., a ponadto samochód osobowy (rok produkcji 1997). Majątek ten podlega zabezpieczeniu. Jednocześnie małżonkowie nie posiadają innych dochodów ani oszczędności.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, w tym zwłaszcza kwotę dochodu i niezbędnych wydatków rodziny, Referendarz sądowy uznał, że wniosek skarżącej zasługuje na uwzględnienie i przyznał jej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca wykazała bowiem dostatecznie, że nie w jest stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Spełnienie zaś tej przesłanki obligowało do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 504).
Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
P.Z-C.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło