I SA/Łd 1144/12
PostanowienieWSA w Łodzi2012-11-23
Skład orzekający: Magdalena Sieniuć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który wskazał na znaczne zaległości publicznoprawne, postępowania zabezpieczające na wysokie kwoty oraz dochody niewystarczające na pokrycie bieżących wydatków, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego?Ratio decidendi
Referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym, uznając, że jego sytuacja majątkowa i możliwości płatnicze, w tym znaczne zaległości publicznoprawne, postępowania zabezpieczające na wysokie kwoty oraz dochody niewystarczające na pokrycie bieżących wydatków, uniemożliwiają mu poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Zastosowano przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dotyczące prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący M.G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego) w sprawie dotyczącej określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych. Wskazał na niskie dochody, posiadanie 2-letniej córki, znaczne zaległości publicznoprawne oraz toczące się postępowania zabezpieczające na wysokie kwoty. Po wezwaniu do uzupełnienia informacji, skarżący wyjaśnił swoją sytuację rodzinną i finansową, wskazując m.in. na rozdzielność majątkową z żoną i dobrowolne przekazywanie środków na córkę.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu M.G. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 23 listopada 2012 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2012 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku M. G. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego w sprawie ze skargi M. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 rok p o s t a n a w i a: przyznać skarżącemu – M. G. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego.
M.G. złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia doradcy podatkowego w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 rok.
We wniosku tym skarżący podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z 2-letnią córką D. Uzyskuje dochód z tytułu wynagrodzenia za pracę w wysokości 1.368 zł brutto. Nie posiada żadnego majątku.
Jednocześnie w uzasadnieniu wniosku skarżący dodatkowo wskazał, że jego możliwości finansowe nie pozwalają mu na poniesienie kosztów sądowych. W stosunku do niego toczą się postępowania zabezpieczające wszczęte na wniosek Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł. na kwoty: 309.561 zł oraz 2.254.826 zł. Ponadto posiada zaległości o charakterze publicznoprawnym wobec ZUS, Urzędu Wojewódzkiego w Ł., Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego oraz Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł.
Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, zarządzeniem z dnia 26 października 2012 roku wezwano go do złożenia dodatkowych dokumentów i informacji dotyczących jego sytuacji majątkowej, w tym do nadesłania wyciągów z posiadanych rachunków bankowych z okresu ostatnich 3 miesięcy, wskazania, czy nadal samotnie wychowuje córkę D. i czy w związku z tym korzysta ze świadczeń alimentacyjnych na rzecz córki (bądź też określenia przekazywanej matce dziecka na ten cel kwoty), określenia kwoty wydatków przeznaczanych aktualnie na utrzymanie i opłaty eksploatacyjne, a także wyjaśnienia kwestii zasad zamieszkiwania w lokalu pod adresem podanym we wniosku, w tym wskazania, czyją własnością pozostaje ten lokal - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy.
W odpowiedzi na wezwanie, skarżący w drodze pisma z dnia 5 listopada 2012 roku wyjaśnił, że córkę D. wychowuje wspólnie z żoną A. Ł-G. Nie korzysta ze świadczeń alimentacyjnych na rzecz córki. Córka aktualnie przebywa u jego małżonki. Z żoną nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego i pozostaje w ustroju rozdzielności majątkowej. Na utrzymanie córki dobrowolnie przekazuje żonie co miesiąc ok. 500 zł. Skarżący wskazał przy tym, że opłaty eksploatacyjne oraz koszty utrzymania, a także wydatki na córkę wyczerpują w całości jego dochody, a często je nawet przekraczają. Część opłat z uwagi na zaistniałą sytuację majątkową aktualnie reguluje jego matka, z którą wspólnie zamieszkuje w zamian za pomoc w domu oraz partycypowanie w opłatach (opłatach za energię elektryczną w wysokości ok. 600 zł). Do wniosku skarżący załączył wyciąg z rachunku bankowego w A oraz blankiety opłat za energię elektryczną.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje:
Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) – dalej jako "p.p.s.a.".
Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy). Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie.
Stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie skarżącego leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej.
Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym oraz nadesłanych wyjaśnień i dokumentów wynika, że skarżący posiada 2-letnią córkę D., która przebywa u jego małżonki A. Skarżący nie prowadzi z żoną wspólnego gospodarstwa domowego, zamieszkuje w domu należącym do jego matki. Nie posiada żadnego majątku, w tym także oszczędności.
Jednocześnie skarżący uzyskuje dochód z tytułu wynagrodzenia za pracę w wysokości 1.368 zł brutto. Dochód ten przeznacza na opłaty za energię elektryczną, koszty utrzymania oraz wydatki na rzecz córki. Posiada zaległości o charakterze publicznoprawnym wobec ZUS, Urzędu Wojewódzkiego w Ł., Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego i Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. Ponadto w stosunku do skarżącego toczą się postępowania zabezpieczające dotyczące znacznych należności pieniężnych w wysokości 309.561 zł oraz 2.254.826 zł.
W tej sytuacji, Referendarz sądowy uznał, że wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie i przyznał mu prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego. Sytuacja majątkowa i przedstawione możliwości płatnicze skarżącego powodują bowiem, że nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania w niniejszej sprawie.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 245 § 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
(MSi)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło