I SA/Łd 1147/10

Dnia 16 grudnia 2010 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2010 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku akcyzowym za miesiące: marzec, kwiecień, listopad i grudzień 2006 roku p o s t a n a w i a: odmówić przyznania skarżącej – "A" Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku akcyzowym za miesiące: marzec, kwiecień, listopad i grudzień 2006 roku. W skardze zawarty został wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych z uwagi na fatalną sytuację finansową Spółki. W złożonym następnie, na urzędowym formularzu PPPr, oświadczeniu o majątku i dochodach skarżąca podała, że przedmiotem prowadzonej przez nią działalności gospodarczej jest sprzedaż hurtowa paliw stałych, ciekłych, gazowych oraz produktów pochodnych. Wskazała, iż wysokość jej kapitału zakładowego wynosi 50.000 zł, wartość środków trwałych wynosi także 5.000 zł. Ponadto w ostatnim roku obrotowym poniosła stratę w wysokości ok. 20.000 zł. Oświadczyła również, iż posiada dwa rachunki bankowe, na których nie odnotowano obrotów. Dodała przy tym, że posiada zobowiązania z tytułu kredytu w wysokości 500.000 zł, zaciągniętego w A BANK R. Z kolei w uzasadnieniu wniosku skarżąca podniosła, że z uwagi na swoją sytuację prawną wynikłą z odrębnych postępowań, w tym także postępowań cywilnych, utraciła możliwość uzyskiwania środków finansowych, które wystarczyłyby na pokrycie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. W związku z zamknięciem składu podatkowego Spółki w P. nie tylko nie osiąga przychodów, ale każdego miesiąca generuje stratę ok. 10.000 zł. Ponadto nie posiada żadnego majątku umożliwiającego wygenerowanie środków na koszty sądowe. Nie posiada zatem środków na opłacenie wpisu w wysokości 2.093 zł. Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącej, zarządzeniem z dnia 17 listopada 2010 roku wezwano Spółkę do nadesłania wyciągów z posiadanych rachunków bankowych z okresu ostatnich 3 miesięcy, odpisu aktualnych bilansów oraz rachunku zysków i strat, deklaracji podatkowych potwierdzających brak osiągania zysku za ostatni rok obrotowy oraz deklaracji podatkowych potwierdzających ponoszenie straty przez skarżącą - z okresu ostatnich 3 miesięcy, a także kserokopii umowy dotyczącej wskazanego przez skarżącą kredytu w wysokości 500.000 zł - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. Wezwanie w powyższej kwestii wraz ze stosownym pouczeniem o skutkach jego niewykonania zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącej w dniu 25 listopada 2010 roku. W zakreślonym terminie strona skarżąca nie nadesłała wymaganych przez Referendarza sądowego dodatkowych dokumentów dotyczących jej sytuacji majątkowej i zdolności płatniczych, szczegółowo wskazanych w zarządzeniu z dnia 17 listopada 2010 roku. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnić należy, że instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej jako: "p.p.s.a.". Przepis art. 244 tej ustawy stanowi, że prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie zaś do przepisu art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje, zgodnie z § 2 tego przepisu, zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast, według § 3 powołanego przepisu, zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przesłanki przyznania prawa pomocy osobie prawnej i innej jednostce organizacyjnej, w tym także spółce z ograniczoną odpowiedzialnością, określa natomiast przepis art. 246 § 2 p.p.s.a. I tak, przyznanie pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy jednostka ta wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym natomiast – gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Podkreślić przy tym należy, iż zawarty w przepisie art. 246 § 2 p.p.s.a. zwrot "gdy wykaże" oznacza, że na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, iż znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Z oświadczeń skarżącej bezspornie wynika jedynie, że przedmiotem prowadzonej przez nią działalności gospodarczej jest sprzedaż hurtowa paliw stałych, ciekłych, gazowych oraz produktów pochodnych. Wysokość jej kapitału zakładowego wynosi 50.000 zł, wartość środków trwałych stanowi także kwotę 50.000 zł. W ostatnim roku obrotowym poniosła stratę w wysokości ok. 20.000 zł. Pozostałe okoliczności, w tym zwłaszcza kwestia możliwości płatniczych skarżącej wobec braku przesłania wyciągów z posiadanych rachunków bankowych, niezłożenia odpisu aktualnych bilansów oraz rachunku zysków i strat, a także nienadesłania deklaracji podatkowych wskazujących na wysokość dochodu (straty) osiągniętego za okres trzech ostatnich miesięcy - w ocenie Referendarza sądowego rozpoznającego niniejszy wniosek, nie zostały należycie przez skarżącą wyjaśnione. Tym samym uznać należało, że skarżąca nie wykazała, iż znajduje się w trudnej sytuacji majątkowej, uzasadniającej przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Jedynie zaś spełnienie tej przesłanki obligowało Referendarza sądowego do przyznania skarżącej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Podkreślić przy tym należy, że Referendarz sądowy nie jest zobowiązany do prowadzenia dochodzeń w sytuacji, gdy dane umożliwiające pełną ocenę stanu majątkowego oraz możliwości strony nie są wystarczająco wyjaśnione, gdyż uchyla się ona od złożenia stosownych oświadczeń i żądanych informacji w tym przedmiocie. Sprawą wnioskodawcy, zwłaszcza korzystającego z pomocy profesjonalnego pełnomocnika, jest bowiem wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie. (MSi)